Dinsdag 29/09/2020

Wilde dieren

Na de wolf duikt nu de jakhals op in onze achtertuin

De goudjakhals is al in al onze buurlanden, behalve Luxemburg, gesignaleerd. Het is een kwestie van tijd vooraleer hij ook bij ons opduikt.Beeld © W Layer

Na de wolf zijn ook de goudjakhals, de lynx en enkele roofvogels op weg naar Vlaanderen. Gevaarlijk zijn die wilde dieren niet, stelt de vzw Landschap gerust. Zij helpen meteen nog een misvatting de wereld uit: de komst van de wilde dieren wil niet zeggen dat het goed gaat met de natuur.

Net nu we eraan gewoon zijn dat wolvin Naya helemaal op haar gemak is op het militaire domein van Leopoldsburg, mogen we ons aan nieuwe wilde dieren verwachten. Behalve mogelijk nog meer wolven, is het een kwestie van tijd vooraleer er ook goudjakhalzen en lynxen gespot worden in Vlaanderen. En u moet ook niet schrikken wanneer u plots een zeearend of een oehoe, roofvogels met een vleugelspanwijdte van vlot 2 meter, een nest ziet maken in de buurt.

Al die wilde dieren, die hier ofwel nooit geweest zijn of vele eeuwen geleden verdreven zijn uit onze gebieden, staan momenteel namelijk al aan de grens, zegt Jan Loos van de vzw Landschap. "De zeearend, de visarend en oehoe komen onze richting uit omdat ze op zoek moeten naar alternatieve broedplaatsen. Er zijn er al gezien in de groeves van Nederlands-Limburg en op rotsen in de Ardennen. Van de lynx wordt al vijfentwintig jaar gezegd dat hij in de Ardennen zit. Hij is nog nooit gezien, maar wellicht klopt dat wel. Hij zit ook elders in Europa, dus waarom zou hij hier niet kunnen voorkomen?"

Klimaatverandering

Hetzelfde verhaal met de goudjakhals. Die voelt zich normaal gezien veel meer thuis in de regio Turkije-Griekenland, maar wordt de jongste jaren ook in de rest van Europa gespot, tot in Denemarken toe zelfs. Enkel in Luxemburg en België is de coyote-achtige nog niet gespot. Maar ook dat is een kwestie van tijd, is Loos zeker. "De goudjakhals is een heel ander verhaal dan de wolven en de lynxen. Waar het bij die laatsten om een terugkeer gaat van een inheemse soort die ooit verdreven is uit onze regio, is de goudjakhals bezig aan een natuurlijke uitbreiding van zijn areaal."

Hoe het komt dat een beest dat zeker sinds de laatste ijstijd niet noordelijker dan Griekenland geraakt is nu plots hier opduikt, is niet duidelijk. Een mogelijke verklaring is dat de dieren de tocht naar het noorden aandurven doordat er hier door de klimaatverandering veel minder sneeuw valt.

Een lynx duikt al op in buurlanden als Duitsland.Beeld belga

Hoe dan ook wekt de komst van zowel ooit verdreven inheemse als nieuwe uitheemse soorten de indruk dat het goed gaat met de natuur. En dat is echt fout, zegt Loos. "Voor alle dieren die naar hier komen, zijn er zeker zoveel soorten waar het helemaal niet goed mee gaat en die zelfs aan het uitsterven zijn. Denk maar aan de korhoen, de grutto of de kemphaan."

Ongevaarlijk

Wat de wolven en lynxen dan zo anders maakt? "Zij hebben zich weten aanpassen. Zo simpel is het", zegt Loos. "De terugkeer van de wilde dieren is in feite begonnen met de vossen, dassen en steenmarters. Zij leven nu dichter bij de mens, hebben zich zelfs weten aanpassen aan het leven in de stad. Dieren die daarin slagen, doen het goed. Maar niet alle soorten slagen in die evolutie."

Hoeveel zorgen moeten wij ons nu maken, nu al die wilde hond- en katachtigen op ons afkomen? Simpel: helemaal geen, zegt Loos. "Als de wolf al niet gevaarlijk is voor de mens, dan is de goudjakhals het al helemaal niet. Een wolf eet nog schapen, goudjakhalzen richten zich op kleinere prooien zoals kippen, lammeren, mollen en ratten. Voor de mens zullen ze op de vlucht slaan, ze voelen zich door ons – primaten die op hun achterste poten lopen – geïntimideerd."

Als je toch eentje spot gedraag je je best zelfzeker, dan laten ze je zeker met rust. Loos: "Maar bovenal: maak onmiddellijk een foto. Anders gaat niemand je achteraf geloven. En geniet vervolgens van het zicht, want binnen de paar seconden zal het dier op de vlucht geslagen zijn."

Waarheen als je een goudjakhals zou willen proberen spotten? "Wel, dat kan in principe overal", zegt Loos. "Overal behalve op grote open vlaktes. Dat is namelijk het favoriete terrein van wolven. En goudjakhalzen zijn een ideale prooi voor wolven, dus daar blijven ze zo ver mogelijk van weg."

Wie een wolf, goudjakhals, lynx, of ander wild dier spot, kan dat melden op de website welkomwolf.be. De vzw Landschap organiseert ook infoavonden doorheen Vlaanderen voor wie vragen heeft. over de komst van de wilde dieren.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234