Donderdag 26/05/2022

Music for the millions

In Christaan Weijts' nieuwe roman Het valse seizoen triomfeert de klassieke muziek. Maar ook voor de niet-melomanen is er veel te genieten.

Roman.

Met verbazend gemak en in een zwierige stijl buigt de Nederlandse auteur Christiaan Weijts (°1976) zich in zijn romans over talloze hete hangijzers. 'Weijts vermengt maatschappijkritiek met liefde, erotiek met eruditie', zo schreef de jury van de Gerard Walschapprijs, toen ze hem in 2009 bekroonde voor Via Capello 23.

Dat leidmotief bleef hij trouw in het topzware Euforie (2012) of de semithriller De linkshandigen (2014). Telkens weer ventileert Weijts zijn voorliefde voor klassieke muziek, die hij zelfs als compositorische leidraad hanteert. "Schrijven en musiceren zijn voor mij nauw verwant en ik probeer altijd te schrijven als werkte ik aan een muziekstuk, met bepaalde ritmes, registers en klanken", zei Weijts daarover in een interview met Knack Focus.

Dat is uitgesproken het geval in Het valse seizoen. Estheet Weijts doet hier een greep naar de sterren en poogt met bravoure diverse verhaallijnen in het gareel te houden. 'Een roman als een strijkkwartet', zo wordt het aangekondigd, maar je zou het evengoed een pittige symfonie kunnen noemen. Of is het toch eerder een noodlotszang?

Drie personages, elk gemarkeerd met een andere muzieksleutel, laat hij met elkaar interfereren. Elk van hen krijgt een eigen timbre mee. De zwaartillende Camiel is tweede violist in het Coretto Kwartet, een ensemble dat zijn beste tijd heeft gehad. Vreemd genoeg is Camiels muzikaal vermogen afgebot en dreigt de onverschilligheid. Hij vat een uitzinnige en - fatale - liefde op voor Nadège, de zinnelijke altvioliste met zigeunerbloed. Zij verzacht met haar klanken de zeden in de Parijse metro. Nadège wordt wereldberoemd wanneer ze op de Place de la République een sentimenteel treurlied speelt, na de aanslagen op Charlie Hebdo.

En dan is er de van zijn voetstuk getuimelde cellist en componist Pablo Sleedoorn. Hij komt nu aan de kost als Uber-taxichauffeur. Pablo fröbelt wat met omge- vingsgeluiden en geeft ze noodgedwongen een plek op de nachtradio. Vooral bromt hij zich een weg door het leven. "We denken dat we onze rotzooi op een dag wel op orde gaan krijgen, dat het ongemak tijdelijk is, maar ongemerkt leggen we ons erbij neer en veranderen we in pakketjes van droefheid die langs de winkelcentra sluipen."

Het trio schrijft elkaar brieven, al is dat procedé een eerder geforceerde kunstgreep. Uiteindelijk trekken Nadège en Camiel op cruise met een Titanic-replica, om daar als goedkope salonmuzikanten te fungeren, terwijl Pablo aan boord zijn ultieme strijkkwartet hoopt te polijsten.

Tandenknarsen

Weijts woelt flink wat overhoop in dit boek met mulischiaanse trekjes, van IS tot de MH17-affaire. Ook Nietzsche en Sloterdijk passeren de revue. Kitsch, kunst én de spanning tussen de banaliteit en het verhevene: het zijn kwesties waarover Weijts veel behartenswaardigs heeft te melden. Het zieltogende Europa dat zijn cultuur versjachert is daarbij een - obligaat - stokpaardje.

Constant pronkt hij met zijn muziekkennis. Wie niets op heeft met klassieke muziek zal dan ook af en toe tandenknarsen. Meestal sleurt Weijts' flamboyante stijl je moeiteloos weer verder en als vanouds stoeit hij met de gevaarlijke peripetieën van de liefde. Dat leidt tot pikante, krachtige scènes.

We weten al langer dat Weijts smeuïg en soms erg animaal over seks weet te schrijven. Voeg daarbij zijn talent voor subtiele ironie - een bedreigd genre in deze emoji-tijden - en je hebt een rijk geschakeerde roman die tot op het laatst verrassende capriolen maakt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234