Woensdag 08/02/2023

Music For Life geeft 'Zanna' tweede kans

De drummer van Slipknot zingt het op de tourbus, Tom Barman en Selah Sue zingen het om diarree uit de wereld te helpen. 'Maar oorspronkelijk was 'Zanna' een echt afdankertje' , zegt Luc Van Acker, samen met Anna Domino auteur van de Belpop-klassieker. Of hoe een overtollig experiment vandaag alsnog uitgroeit tot een hit, met dank aan en ten behoeve van Music For Life.

'Verkrachting van het origineel' voor de een, 'eindelijk een goed Music For Life-lied' volgens de ander. Vast staat: de 'Zanna'-herwerking door Tom Barman, Selah Sue en The Subs verdeelt. Maar heerst tegelijk. Na de lancering maandagochtend draait de plaat momenteel dol.

"Ik vind het een fantastische versie", zegt Luc Van Acker, samen met Anna Domino auteur van het lied. In zijn studio aan de Gentse Dampoort ligt een boek over Led Zeppelin broederlijk naast een cd van M83. Gitaren en keyboards in het rond. "Al 27 jaar dreigen mensen ermee om 'Zanna' te coveren, van Lou Deprijck tot Tom Barman. Maar niemand doet het."

Op de Nekka-Nacht begin dit jaar loopt Van Acker Barman tegen het lijf. "Zeg, jij bent nu al vijftien jaar aan het zeggen dat je mijn nummer gaat coveren", zegt hij. "Wil je dat dan alsjeblieft nu eens gaan doen. Ze gaan The Ship opnieuw uitbrengen." Enkele maanden later is de wens een feit. En leert een nieuwe generatie jongeren de Belpop-classic kennen.

"Het ergste zijn de mensen in de GB", zegt Van Acker. "Die herkennen mij en willen tegen José aan hun arm bewijzen dat ik wel degelijk 'die gast van dat nummer' ben. José weet dan natuurlijk van niets, en meestal eindigt het erop dat ofwel die gast ofwel ik 'Zanna' moet beginnen te zingen. Verschrikkelijk."

Eén baslijn, één noot

Flashback naar 1983. Het Brusselse Crépuscule-label vraagt Luc Van Acker, gitarist en geluidstovenaar bij het geflipte rariteitenkabinet Arbeid Adelt!, om het debuut van een jong talent te producen. Uit drie cassettes vol vrouwenstemmen kiest Van Acker de Amerikaanse Anna Virginia Taylor. Alias: Anna Domino. "Een fantastische stem", herinnert Van Acker zich. "Maar ik had door de tournee van Arbeid Adelt! in Nederland toen eigenlijk weinig tijd."

Wanneer hij een jaar later een eigen album, The Ship, wil opnemen, vraagt Van Acker aan Domino om backing vocals. Vier songs nemen ze samen op. "Alle nummers waren op een bepaald moment ingeblikt, maar ik had de studio vier dagen te veel geboekt", zegt Van Acker. "Die moesten sowieso opgebruikt worden." Twee dagen lang sleutelt hij met Domino aan nieuwe songs. "We maakten allebei erg complexe muziek. Hoe ingewikkelder hoe liever. Die dag wilden we eens proberen om een heel simpel liedje te maken." Eén baslijn, één noot. "Zo eenvoudig mogelijk: dat was de opdracht. Zeer lastig, maar op het einde van die dag hadden we 'Zanna'."

Met een nauwelijks verhullende tekst. "I've gone up and down / from truth to doubt / and now that you're far gone / I cast about." Van Acker: "Nadat ik haar plaat had geproducet kregen Anna en ik een soort liaison. Maar zij vloog voortdurend heen en weer tussen New York en Brussel, en ik had mijn huidige vrouw al ontmoet. Onze affaire had dus geen schijn van kans."

Van een bloedmooie muze, Zanna genaamd, geen sprake dus. "Op mijn zestiende heb ik gesprekstherapie gevolgd", zegt Van Acker over de songtitel. "Op mijn gespreksbanden schreven ze toen ZAS, gewoon een willekeurige code." In de studio neemt Van Acker die code over. 'ZAS 1' naast 'ZAS 2' naast 'ZAS+ANNA'. "Een technicus heeft daar toen 'Zanna' van gemaakt", zegt Van Acker. "Wist ik veel dat dat ook een meisjesnaam was. In elk geval: we schrokken allemaal dat het nummer zo krachtig was."

Wereldnummer

Niettemin krijgt 'Zanna' geen plek op The Ship. "Pas toen EMI ons liet weten dat het nummer 'Wild Hungry Animals' voor hen absoluut niet op de plaat kon, hebben we opnieuw aan 'Zanna' gedacht", zegt Van Acker. "All you fascist animals dancing to the drum beat", klinkt het ergens in 'Wild Hungry Animals'. 'Als die van de Humo dat lezen!', vreesden ze bij de platenfirma. Producer Jean-Marie Aerts voegt aan 'Zanna' enkele tangotoetsen toe, Van Acker zingt zijn lage zanglijnen in. En 'Zanna' wordt gerehabiliteerd. Alsnog. "Maar oorspronkelijk was het dus een echt afdankertje", lacht Van Acker. "Het nummer werd helemaal niet gestimuleerd. Vooral omdat onze twee labels, EMI en Crépuscule, niet wilden dat Anna en ik nog samen zouden werken."

Platenfirma twijfelt, radiomaker steigert. "Ten tijde van mijn programma Vrijaf beluisterde ik elke dinsdag de nieuwe uitgaves van die week", vertelt Gust De Coster, toentertijd radiopresentator bij BRT 2. "'Zanna' sprong er onmiddellijk ver bovenuit. Dat nummer had een totaal andere klankkleur dan alle songs die ik al had gehoord, in binnen- en buitenland. Een wereldnummer." De Coster draait 'Zanna' in Vrijaf. En opnieuw. En opnieuw. "Meer dan een half jaar lang heb ik het nummer grijs gedraaid", zegt De Coster. "Er kwamen steeds meer positieve reacties." Tot Ibiza toe. De Coster trekt medio jaren tachtig dikwijls richting het feesteiland. "'Zanna' sloeg ook daar onmiddellijk aan", zegt hij. "Met zijn trage, slepende ritme was het ideaal om te experimenteren met de temporegelaar, enkele jaren voor de houserage ontplofte."

Klap op de vuurpijl: The Ship krijgt een lovende recensie in het gezaghebbende muziekblad Melody Maker. Ongezien voor een Belgische band. Van Acker verzamelt een liveband rond zich, en trekt doorheen Europa. Zo'n 56 concerten, en evenveel flirts met de mainstream later is Van Acker het 'matroosimago' van The Ship beu. Neen, dan lijkt de 'sample-guerrilla' van Revolting Cocks (pionierband in de industrial music, met naast Van Acker ook Al Jorgensen van Ministry en Richard 23 van Front 242 als oorspronkelijke leden, LDW) een pak avontuurlijker. Niettemin gaat 'Zanna' een eigen leven leiden. Krijgt haast mythische allures. Is boegbeeld op tal van Belpop-compilaties, en soundtracks zoals die van Steve+Sky.

Publiek domein

Niet alleen 'Zanna', ook de zangeres kiest het ruime sop. Na The Ship trouwt Anna Domino met een andere Belgische gitarist: Michel Delory. De twee wonen sindsdien in de VS. Los Angeles. "'Zanna' gaat nooit meer weg", zei Anna Domino onlangs in de Belpop-aflevering rond Luc Van Acker. "Het is nog steeds het populairste nummer dat ik ooit heb gemaakt."

Maar de officiële verkoopcijfers volgen die status niet. "In België en de rest van Europa heb ik van The Ship tussen de tien à vijftienduizend albums verkocht", zegt Van Acker. "En in Amerika nog eens hetzelfde. Maar daar was ik vooral bekend van de Revolting Cocks. Mijn funky popsingle kon men niet goed plaatsen."

Rijk is Van Acker van 'Zanna' bijgevolg niet geworden. "Jaarlijks krijg ik ongeveer 200 à 300 euro", zegt Van Acker. "Ik kan van 'Zanna' geen auto kopen, zelfs geen camionette." De royalties van de herwerking, die schenkt hij toch aan Music For Life. "Maar 'Zanna' is wel mijn referentiepunt geworden", zegt Van Acker. "Ervoor was ik 'de gitarist van Arbeid Adelt!', erna 'die gast van 'Zanna''. In Europa dan toch. In Amerika ben ik 'die gast van 'Attack Ships on Fire' van Revolting Cocks. Al zong Joey, de drummer van Slipknot, op de tourbus met Revolting Cocks begin dit jaar altijd 'Zanna' om mij te pesten."

Van Acker klikt zijn iTunes open. Tikt 'Zanna' in. Dertien versies floepen tevoorschijn. Van CJ Bolland tot Koen Decca, van Sweet Coffee tot Antler King. Vier moeten op de binnenkort te verschijnen re-release van The Ship belanden. Op 17 februari volgt ook een Rewind-concert in de AB. Met Anna Domino.

"Voor mij is het verhaal van 'Zanna' nog steeds ongelooflijk", besluit Van Acker. "Ik ben het helemaal nog niet beu. Af en toe krijg ik via Facebook de vraag van Zanna's hoe ze aan hun naam zijn gekomen. Het is duidelijk: 'Zanna' is na 27 jaar publiek domein geworden."

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234