Maandag 27/01/2020

Onrust in Zimbabwe

"Mugabe werkt niet mee aan vertrek"

President Robert Mugabe en zijn vrouw Grace in 2013. Beeld REUTERS

De Zimbabwaanse president Robert Mugabe verzet zich tegen pogingen hem tot aftreden te bewegen. Hij vindt zichzelf de enige legitieme leider van Zimbabwe, zei een bron binnen de inlichtingendiensten.

Mugabe, zijn echtgenote Grace en ten minste twee prominente politieke bondgenoten van de presidentsvrouw staan naar verluidt onder huisarrest in hoofdstad Harare. Zij eisen kennelijk dat de 93-jarige leider de mogelijkheid krijgt zijn ambtsperiode uit te zitten.

Een katholieke priester zou bemiddelen tussen Mugabe en de strijdkrachten, die feitelijk de macht overnamen maar ontkennen dat sprake is van een coup. Het leger zou Mugabe, die al 37 jaar aan de macht is, in staat willen stellen op een waardige manier op te stappen.

Overgangsregering

De weigering van Mugabe om publiekelijk af te treden is volgens twee ingewijden een probleem voor het leger. Dat zou zo snel mogelijk een overgangsregering willen installeren. De militairen zitten naar verluidt niet te wachten op een botsing met het regionale samenwerkingsverband SADC.

Terugkeer burgerregering

De oppositie in Zimbabwe vraagt een snelle terugkeer naar een burgerregering, na de staatsgreep die geen staatsgreep genoemd mag worden. De partij van de vroegere vicepresident Morgan Tsvangirai zegt, bij monde van algemeen secretaris Douglas Mwonzora, de acties van het leger te steunen, maar voegt daaraan toe dat een overgangsregering op dit ogenblik wel de beste weg is. Van het leger kwam donderdag nog geen communicatie.

Drukte in Harare

Hoofdstad Harare kent op donderdag opnieuw de gebruikelijke drukte, met dat verschil dat het leger veel meer aanwezig is in de straten. Nog volgens een woordvoerder van Tsvangirai's partij is de leider van MDC-T gisterenavond teruggekeerd naar Harare. Die terugkeer leidt tot speculaties over een politieke schikking voor het post-Mugabetijdperk.

In de nacht van dinsdag op woensdag nam het leger de controle over het land in zuidelijk Afrika. De 93-jarige president Robert Mugabe zit sindsdien in huisarrest. Het leger gaf zelf al aan dat het om een tijdelijke machtsovername gaat.

Rol van Grace

  Intussen blijven er berichten de ronde doen dat Mugabes echtgenote Grace het land ontvlucht is naar Namibië. Het was zij die de opvolgingsstrijd aanwakkerde en Mugabe overtuigde om zijn vroegere strijdmakker Emmerson Mnangagwa af te zetten als vicepresident en in zijn plaats Grace aan te stellen. Die promotie van de first lady viel slecht bij het leger, een traditionele steunpilaar van het regime in Harare.

Later vandaag pleegt de Ontwikkelingsgemeenschap van Zuidelijk Afrika (SADC) overleg in Gaborone, hoofdstad van Botswana. De Zuid-Afrikaanse president Jacob Zuma heeft gezanten naar Harare gestuurd voor overleg met het leger. 

Voorbereidingen

Er zijn meer aanwijzingen dat politici en militairen al langer voorbereidingen troffen voor een toekomst zonder Mugabe. Persbureau Reuters zag inlichtingenrapporten in die erop wijzen dat Mnangagwa, legerfunctionarissen en oppositieleden al ruim een jaar om de tafel zitten.

Oppositiebronnen beweerden eerder al tegenover The Guardian dat Mnangagwa na het vertrek van Mugabe aantreedt als nieuwe president. Oppositieleden zouden vervolgens topfuncties binnen de regering krijgen toegeschoven, zoals het vicepresidentschap.

Inmiddels is ook oppositieleider Morgan Tsvangirai volgens zijn woordvoerder teruggekeerd naar Zimbabwe. De politicus onderging in het buitenland medische behandelingen, maar is sinds woensdagavond weer in Harare.

Het Zimbabwaanse leger is vandaag opvallend aanwezig in de straten van Harare. Beeld EPA
Beeld EPA
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234