Zondag 19/09/2021

Motilium gevaarlijk voor het hart

Het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen adviseert om het maagmedicijn Motilium voorschriftplichtig te maken. Het advies komt er na drie ernstige hart-aandoeningen, waarvan twee met fatale afloop.

Medicijnen die domperidon bevatten, zoals Motilium en sommige generische varianten, worden vaak gebruikt bij misselijkheid en een zwaar gevoel in de maag. Jaarlijks schuiven er bij onze apothekers ruim 3,4 miljoen doosjes over de toonbank. Tot nog toe verloopt die verkoop erg vlotjes, zonder voorschrift. Maar daar wil het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen (FAGG) nu verandering in brengen.

"Sinds eind 2011 kregen we drie meldingen binnen van ernstige hartaandoeningen, waarvan twee overlijdens", licht woordvoerster Ann Eeckhout toe.

Eeckhout: "Stellen dat domperidon de grote schuldige is, kunnen we nog niet, maar er is een mogelijk oorzakelijk verband. Een voorschrift zou daarom een extra schakel zijn in de veiligheid van de patiënt. We viseren niet het medicijn op zich, maar streven naar een veilig gebruik. Nu schuift de apotheek het over de toog, zonder te weten in welke dosis en door wie het medicijn geslikt wordt. Na de maaltijd eentje voor papa, mama en de kinderen? We weten dat velen het veelvuldig gebruiken, maar het mag geen snoepje worden. Het is nog altijd een geneesmiddel."

Motilium kwam in 1978 op de markt en veroverde zowat alle Belgische medicijnkastjes. Maar het succesverhaal van Janssen Pharmaceutica heeft ook tegenstanders. Een overtuigd kruisvaarder tegen Motilium is de farmacoloog Luc Hondeghem, die het medicijn na experimenten vergeleek met "Russische roulette met je leven". Volgens hem maakt het geneesmiddel in ons land jaarlijks honderden doden. Het actieve bestanddeel zou het risico op een hartaanval vier keer vergroten.

"Niet dat Motilium op zich vergif is", nuanceert Ann Eeckhout de vernietigende studies. "Wel kan de interactie met andere medicijnen gevaarlijk zijn. Behalve domperidon zijn er nog 32 geneesmiddelen die een gelijkaardige verstoring van het hartritme kunnen uitlokken, zoals antidepressiva en middelen tegen allergie. Die 32 medicijnen, die wel voorschriftplichtig zijn, lokken soms misselijkheid uit. Gevolg: je neemt er een Motilium bij. Zo krijg je een dubbele weerslag op je hartritme."

Maar wat doet Motilium nu precies met ons hart? "Het kan de hartslag zodanig versnellen dat je een hartstilstand krijgt", stelt Yves Vandekerckhove, cardioloog en vicevoorzitter van de Belgian Heart Rhythm Association.

In 2011, na een eerdere hetze over Motilium, liet het FAGG de bijsluiter daarom al aanpassen. Die beveelt sindsdien een lage dosis aan en adviseert hartlijders om alert te zijn voor mogelijke bijwerkingen. Voorzichtigheid geboden, dus. "Al bestaat er wellicht geen enkel geneesmiddel dat 100 procent veilig is", meent Jan Depoorter, voorzitter van de Apothekersbond. Hij verwijst naar een baten-risicoanalyse van het EMA, de Europese waakhond voor geneesmiddelen: daaruit blijkt dat patiënten geen risico lopen zolang ze het maximum van drie tabletten per dag niet overschrijden. "Vergeet niet dat er wereldwijd miljarden dosissen worden geslikt, zonder problemen", zegt Depoorter. "Of de klanten op hun hoede zijn? Daar heb ik voorlopig niks van gemerkt. Na de vorige hetze reageerden patiënten eerst ongerust, maar na een of twee maanden waren ze dat alweer vergeten."

Welk effect heeft Motilium op het hart?

1. Voor het hart pompt, wordt het elektrisch aangedreven. Zo laadt het zich op. Nadien moet het herladen.

2. Door een Motilium te slikken kan die herlaadtijd langer worden. Bijgevolg wordt de rustpauze tussen twee hartslagen korter.

3. Als er al een nieuwe hartslag komt terwijl niet alle hartcellen daar klaar voor zijn, kunnen er ernstige ritmestoornissen ontstaan.

4. Zo krijg je last van een versnelde hartslag, die mogelijk een hartstilstand veroorzaakt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234