Donderdag 22/10/2020

Morse: gestorven maar onsterfelijk

Oude norse mannen aan wier deur de ware liefde telkens weer voorbijloopt: het blijkt voldoende om de vrouwelijke fantasie te prikkelen

De tegenpool van Dalziel, sergeant Peter Pascoe, heeft een academische opleiding achter de rug, is beschaafd en cultureel onderlegd en weet hoe hij zich onder de mensen moet gedragen. En net zoals Morse het grondige routinewerk van Lewis vaak nodig heeft als ontbrekende schakel in politieonderzoeken, zo heeft ook Dalziel Pasoe nodig om orde in zijn emotionele chaos te scheppen.

Een andere eigenzinnige knorpot die moord en doodslag onderzoekt, is Jack Frost. Waar Oxford het werkterrein is voor Morse opereert Jack Frost in Denton, Yorkshire. Frost heeft echter meer emotionele intelligentie en wordt door zijn collega's op handen gedragen. Met zijn lef en doortastendheid weet hij successen te behalen waar anderen falen. De enige die hem af en toe het leven zuur maakt, is - net als bij Morse - zijn hoofdinspecteur, die het niet kan verkroppen dat de politie-inspecteur zijn eigen weg gaat.

Jack Frost heeft zijn succes vooral te danken aan zijn koppige natuur en zijn analytische geest. In zijn privé-leven heeft Frost het niet gemakkelijk, en ook hij gaat door het leven als een vrijgezel die weleens bij vrouwen komt aankloppen maar nooit lang blijft hangen. Frost was ooit getrouwd, maar zijn echtgenote leed aan terminale kanker. Na haar overlijden zocht hij troost bij de verpleegster die zijn vrouw verzorgde, maar zijn veeleisende karakter staat een echte relatie in de weg.

Morse kreeg echter de grootste uitstraling door zijn enorme culturele bagage: hij heeft een ongelooflijke muzikale kennis, spreekt Latijn en leest goede boeken. Morse vormt op dat vlak het ideaalbeeld van een gepassioneerd en gecultiveerd man. Toch slaagt Morse er nooit in een langdurige relatie met een vrouw uit te bouwen. Hij wordt weliswaar om de haverklap verliefd, maar echt begrijpen doet hij het andere geslacht toch niet. "Morse beschouwt vrouwen als vreemde wezens", zo liet Thaw zich ooit ontvallen. "Hij is er weliswaar ongelofelijk door gefascineerd, maar doordat hij zich in vrouwelijk gezelschap nooit op zijn gemak voelt, loopt het steeds weer verkeerd af. Meer dan eens heeft Morse zelfs een vrouw ten huwelijk gevraagd, maar telkens weer krijgt hij het deksel op de neus."

Thaw maakte er geen geheim van dat hij heel wat gemeen had met het personage dat hij jarenlang vertolkte. "Maar ik zou hem niet willen tegenkomen, omdat hij zo weinig geduld heeft met de mensen die hem omringen. Hij is heel intelligent, heel belezen ook, en laat geen enkele gelegenheid liggen om Lewis met zijn imposante kennis te overtroeven. Eerlijk waar: Morse is het soort figuur waar ik zelf een beetje bang voor zou zijn." Thaw zag in de chief inspector een soort gedesillusioneerde socialist. Iemand die zich inzet voor de bevolking, maar er zelf geen deel van uitmaakt. "Morse hoort helemaal nergens bij. Hij is een oude, ongetrouwde man die geen iota van de mensheid begrepen heeft. Hij houdt van koren, maar vindt het verschrikkelijk wanneer anderen zijn lofzang zingen." Zijn compromisloze, onwrikbare houding zorgt er ook voor dat de chief inspector nooit hogerop raakt. Zoals chief superintendent Strange het in de allereerste aflevering zo zonneklaar uitlegt: Morse is een fantastische politieman, alleen zegt hij steevast de verkeerde dingen op het slechtst denkbare moment. En zo iemand kan het wel schudden om gepromoveerd te worden.

John Thaw heeft er nooit een geheim van gemaakt dat het afscheid van Morse hem zwaar viel, maar nam uiteindelijk zelf de beslissing om andere horizonten te gaan verkennen. "Het werd steeds moeilijker om nog iets aan dat personage toe te voegen. Ik wilde koste wat het kost vermijden dat ik in herhaling zou vallen, dus leek het me verstandiger om naar andere uitdagingen op zoek te gaan. Met de hartverscheurende ontknoping van The Remorseful Day kwam anderhalf jaar geleden voorgoed een einde aan de avonturen van Morse, en nu Thaw er zelf ook niet meer is, hoeven de miljoenen fans niet meer te hopen op een miraculeuze heropstanding van de populairste antiheld uit de televisiegeschiedenis. Lewis zal zijn koffietjes voortaan alleen moeten drinken, de legendarische pub The White Horse is zijn beste klant kwijt, en zevenhonderdvijftig miljoen fans blijven alleen achter.

Ze hadden het kunnen weten, want de dokter van Morse gaf in de allerlaatste aflevering al te kennen hoe erg het met zijn wankele gezondheid gesteld was: maintenance not recovery. Daarmee sloeg ze - helaas - de spijker op de kop.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234