Woensdag 28/07/2021

Uit ons archief

'Moonlight'-regisseur Barry Jenkins: "Ik zocht en vond eenzaamheid in Brussel"

Barry Jenkins poseert voor de filmposter van 'Moonlight'.  Beeld AFP
Barry Jenkins poseert voor de filmposter van 'Moonlight'.Beeld AFP

Barry Jenkins groeide op in een achtergestelde buurt van Miami. "Ik was een buitenbeentje," zegt hij over zijn jeugd, "een loner". Die ervaring verwerkt hij in Moonlight, een intimistisch drama over een jongen die ontdekt dat hij homo is.

Dat hij de spanning niet aankon, zegt Jenkins. Hij was net aangekomen in Amsterdam, toen vorige week dinsdag de Oscar-nominaties bekendgemaakt werden. Hij sloot zich op in zijn hotelkamer, zette een podcast op en pakte rustig zijn koffer uit. Vanuit de gang liet zijn agente briefjes onder zijn deur glijden. Eentje per nominatie. Het werden er acht. "Die ga ik thuis inkaderen", glundert de regisseur. Want wie had dit succes enkele jaren geleden kunnen voorspellen, toen Jenkins de film schreef? Dat deed hij overigens in Brussel, of all places. Volgens Jenkins’ vrienden was dat immers "de saaiste stad van Europa".

Pardon, meneer Jenkins?

(lacht) "Die uitspraak blijft me achtervolgen... Maar laat me dat even rechtzetten: ik was niet op zoek naar een saaie stad, wel naar een plek waar ik in alle rust kon werken, zonder afleiding. Want thuis kwam ik er gewoon niet toe. Ik had van vrienden gehoord dat het in de zomer erg kalm wordt in Brussel, omdat iedereen met vakantie vertrekt. Bovendien spreek ik de taal niet, dus ik kon er gewoon op mezelf leven. Eenzaamheid, daar was ik naar op zoek. Ik maakte lange wandelingen door de stad en ging in mijn eentje op café. Lord Byron in de Kartuizersstraat, daar is het script van Moonlight eigenlijk ontstaan..." (lacht)

De film gaat over ontluikende homoseksualiteit: meestal zijn dat soort verhalen autobiografisch, maar bij u is dat niet het geval.

“Nee, ik ben zelf niet homo. Maar Tarell McCraney, de auteur van de toneeltekst waarop ik me baseerde, is dat wel. Ik heb de film dan ook geschreven vanuit zijn standpunt. Het gebeurt wel regelmatig dat mensen denken dat Moonlight mijn eigen verhaal is. En op feestjes beginnen mannen weleens met me te flirten. (lacht) Het grootst mogelijke compliment eigenlijk, want dat betekent dat het echt een film in de eerste persoon is geworden.”

Anderzijds is het dat toch ook wel, want u groeide net als Tarell McCraney op in Liberty City, een arme wijk van Miami. U kent de leefwereld van Moonlight dus heel goed.

“Ja, Tarell en ik hebben elkaar als kind nooit ontmoet, maar we hebben wel op dezelfde scholen gezeten. Onze jeugd was behoorlijk gelijkaardig. Ik herken me dus ook heel erg in Chiron, het hoofdpersonage van de film. Zijn zwijgzaamheid is bijvoorbeeld veel meer op mij gebaseerd, dan op Tarell. Die heeft altijd zijn mond opengetrokken. Terwijl ik echt een buitenbeentje was, een loner. Ik zat slecht in mijn vel en sprak nauwelijks. Eigenlijk kun je het zo samenvatten: Moonlight vertelt het leven van Tarell, maar Chiron heeft wel mijn karakter.”

Waarom zat u zo slecht in uw vel?

“Mijn moeder was drugsverslaafd. Daardoor woonde ik meestal niet thuis. Net zoals Chiron een surrogaatmoeder vindt in het personage van Janelle Monaé, zo woonde ik ook voortdurend bij andere mensen. Ik kreeg veel liefde van hen, maar het is toch nooit hetzelfde als de liefde van een ouder. Daardoor had ik constant het gevoel dat ik niet echt op mijn plaats zat.”

De film is opgedeeld in drie hoofdstukken: we zien Chiron op drie verschillende leeftijden, gespeeld door drie verschillende acteurs. Die lijken eigenlijk niet bijster hard op elkaar. Was dat de bedoeling?

"Zeker! Ik wilde dat de kijker zich aan het begin van elk hoofdstuk even zou afvragen: 'Wie is dit nu weer?' Terwijl het natuurlijk drie keer dezelfde persoon is. Omdat ik wou tonen hoe jonge mannen uit mijn gemeenschap vaak door de omstandigheden gedwongen worden om zichzelf opnieuw uit te vinden. Ik denk dat onze omgeving heel erg beïnvloedt hoe we onze identiteit manifesteren. Daarom wordt Chiron bijna letterlijk een andere persoon. Al is er toch een soort essentie die bewaard blijft. Die kunnen ze niet van hem afnemen."

Wat zegt deze film dan eigenlijk over onze identiteit?

“Dat we er meer controle over hebben dan we zouden denken. Uiteindelijk is het aan ons om te beslissen wie we willen zijn. Alleen vergt dat soms veel moed, omdat de maatschappij bepaalde aspecten van onze identiteit gemakkelijker aanvaardt dan andere.”

Ashton Sanders (Kevin) en Jharrel Jerome (Chiron) in 'Moonlight'.  Beeld rv
Ashton Sanders (Kevin) en Jharrel Jerome (Chiron) in 'Moonlight'.Beeld rv

Gaat de film voor u ook over zwart zijn?

“Absoluut. De film opent met het liedje ‘Every Nigger is a Star’ van Boris Gardiner. Dat is niet toevallig. Die trots om zwart te zijn wilde ik ook uitdragen. Een zwart personage als Chiron blijft normaal in de marge van de filmwereld staan. Nu krijgt hij zijn eigen verhaal.”

Gaat het de goede kant uit met diversiteit in Hollywood? Dit jaar zit er – mede dankzij uw film – heel wat kleur tussen de Oscar-nominaties, maar wie weet is het volgend jaar gewoon weer #OscarsSoWhite?

“Nee, ik heb er echt vertrouwen in dat het aan het veranderen is. Ik heb het met eigen ogen gezien: toen ik in 2003 mijn eerste stapjes in de filmwereld zette, schuimde ik als regieassistent heel wat kantoren af in Hollywood. Daar kwam ik heel weinig zwarten, Aziaten of latino’s tegen. Of toch niet in de belangrijke posities: de kaderleden, de mensen die het geld beheerden, die waren blank. In diezelfde kantoren zie ik vandaag veel meer diversiteit. En het is daar, achter de schermen, dat de echte verandering begint. Want daar wordt beslist welke verhalen het grote scherm halen. Ik ben dus heel blij dat de Oscars dit jaar zo divers zijn, maar ik was sowieso al optimistisch.”

En de positie van zwarte burgers in Amerika, hoe denkt u daarover sinds de presidentiële verkiezing?

"Ik ben nog niet terug in de VS geweest sinds de inauguratie. Mijn president is dus nog altijd zwart." (lacht)

Moonlight speelt vanaf morgen in de Belgische bioscopen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234