Zondag 29/05/2022

Analyse

Mogen ondernemers de belastingvrije vruchten van hun risico's plukken?

null Beeld Photo News
Beeld Photo News

Mag een ondernemer (belastingvrije) vruchten plukken van zijn risico's? Of mag het publiek Marc Coucke de rekening serveren voor de winst die hij maakt bij de verkoop van Omega Pharma? "Het is een morele plicht om belastingen te betalen."

Dominique Soenens

Een storm van verontwaardiging gisteren op Twitter en andere sociale media. Marc Coucke betaalt nul euro belasting op de winst van 1,45 miljard euro die hij maakt met de verkoop van Omega Pharma aan de Amerikaanse farmareus Perrigo. Perfect legaal, overigens. In België is er geen meerwaardebelasting, tenzij de fiscus oordeelt dat de transactie buiten het normale privé- en bedrijfsbeheer valt. In dat geval moet er 33 procent belasting betaald worden, wat in dit geval op 479 miljoen euro zou betekenen. Een belasting van 25 procent, het tarief dat de kleine spaarder op zijn kasbonrente betaalt, zou nog altijd 362,5 miljoen euro opleveren.

"Jaloezie", zo omschrijven sommigen de verontwaardiging die over Twitter raasde. "Onzin", zegt Bruno Segers, voormalige CEO van Micro­soft Belux, RealDolmen en de start-up IrisPact. "Het is een morele plicht om belastingen te betalen. In de Verenigde Staten, toch de bakermat van het kapitalisme, betalen ze 25 procent op hun winst. En zijn ze content met de 75 procent die ze dan nog overhouden. In België zijn ze zelfs nog niet content als ze 100 procent overhouden. Nochtans maakt het afhouden van pakweg 25 procent van de winst voor Coucke eigenlijk geen verschil. Terwijl het maatschappelijk wel degelijk een verschil maakt, zeker vandaag."

Slecht systeem

Coucke beet gisteren op een persconferentie van zich af, ietwat geprikkeld door de kritiek die hij over zich heen kreeg. "Ik heb hierin altijd een sociaal en neutraal standpunt over ingenomen. Ik zeg niet dat zoiets (de nul euro belasting, DSO) eerlijk is, maar het systeem is verkeerd. Wij hebben fortuinen betaald aan sociale lasten. De medewerkers verdienen niet te veel, ze kosten te veel. Ik ben een van de weinige ondernemers die ook tegen de indexsprong is." En nog: "Ik had veel liever vandaag meerwaardebelasting betaald, maar dan de afgelopen 27 jaar niet constant geconfronteerd te zijn geworden met veel te hoge sociale lasten."

Een meer dan terechte opmerking, vindt ondernemer Rudi De Kerpel. "Sommigen verwijzen naar de VS, maar daar is de loonlast en het belastingsysteem helemaal anders. Coucke heeft initiatief genomen, grote risico's genomen en wordt daar nu voor beloond. Dat is niet meer dan billijk. Een héél groot verschil met een manager die een miljoenenvergoeding krijgt nadat hij zijn werk niet gedaan heeft."

De kwestie raakt aan een dieperliggende vraag. Wat draagt een ondernemer als Coucke bij aan de samenleving? De verdiensten van Marc Coucke zijn niet gering, daar bestaat geen discussie over. Hij bouwde Omega Pharma uit tot een bedrijf van internationaal kaliber. Goed voor 2.500 jobs, die behouden blijven na de overname van Perrigo en die zelfs nog uitgebreid zullen worden, meldde Coucke gisteren. Omega Pharma betaalt sociale lasten en ook winstbelasting in België, vorig jaar nog 19,8 miljoen euro, zo blijkt uit het laatste jaarverslag.

Maatschappelijke meerwaarde?

Alleen is de vraag of de producten die Omega Pharma aan de man bracht ook een maatschappelijke waarde hadden. "Je kunt je daar inderdaad vragen over stellen", zegt Limburgs ondernemer Mario Fleurinck, CEO van Melotte. "Ik vraag me nog altijd af waarom we negen euro betalen voor een simpel flesje Bodysol. Maar het is anderzijds ook het genie van Marc Coucke om dat voor mekaar te krijgen. Iemand die er in slaagt een meerwaarde van meer dan 1 miljard euro te creëren, dat is ongezien."

Maar net zo goed kun je vragen stellen over de meerwaarde van het sponsoren van wieler- en voetbalclubs, of het financieel ondersteunen van Kamagurka, zelf een niet ongetalenteerde ondernemer. Volgens sommigen is die er ontegensprekelijk, anderen zijn het daar niet mee eens. Eén ondernemer die liever anoniem blijft: "Sommige eigenaars die hun bedrijf verkochten, verbrassen hun geld aan drank en vrouwen, Coucke doet hetzelfde, maar dan aan voetbal, wielrennen en kunst. Maatschappelijke meerwaarde zie ik daar niet in."

Niet-efficiënte bodemloze put

Mario Fleurinck en Rudi Kerpel zijn het over één zaak eens: Coucke zal zijn geld niet oppotten, maar terug investeren in de samenleving. "Ik ben zeker dat hij zijn geld opnieuw zal uitgeven en zo opnieuw voor herverdeling zal zorgen", aldus Fleurinck. En zo bleek ook gisteren. Coucke meldde dat hij ervan overtuigd is dat hij veel meer aan de Belgische staatskas gaat bijdragen door te investeren in nieuwe bedrijven, "dan het nu in de niet-efficiënte bodemloze put van de Belgische overheid te steken. Het Belgische systeem kost veel te veel aan de werknemers. Ik steek het geld liever in vijftig nieuwe bedrijven."

Hij kondigde aan dat hij een nieuw fonds zal opstarten dat investeert "in start-ups van jonge Belgische IT- en internetwizards" en een fonds voor fundamenteel onderzoek naar kankerproducten. Of hoe Coucke op zijn manier de critici de mond snoerde.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234