Zaterdag 06/03/2021

'Misdadiger uitwijzen kan niet altijd'

'Zet ze het land uit', roept iedereen meteen na een verkrachtingszaak als in Oostende. Maar bij nader inzien is dat niet zo simpel. 'Misdadigers uitwijzen die via een gezinshereniging het land binnenkwamen, kan niet volgens de huidige wetgeving', zegt een welingelichte bron bij de Dienst Vreemdelingenzaken.

Zeven mannen worden verdacht van een groepsverkrachting in Oostende: twee Belgen, twee Iraakse asielzoekers en drie Iraakse broers die al een verblijfsvergunning hebben. Hun vader is al enkele jaren erkend in ons land als politiek vluchteling. Zijn drie zonen kwamen naar België in het kader van gezinshereniging. De eerste drie jaar kregen de broers een tijdelijke verblijfsvergunning - de zogenaamde A-kaart. Die kaart moet elk jaar worden vernieuwd.

De Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ) kan die kaart intrekken als er niet meer aan de voorwaarden wordt voldaan voor gezinshereniging, er fraude in het spel is of er sprake is van een schijnadoptie. Als alles volgens het boekje verloopt, krijg je na die drie jaar een onbeperkte verblijfsvergunning - een B-kaart. Zo gebeurde het ook bij de broers die nu verdacht worden.

En daar knelt het schoentje, vertelt een goede bron bij de Dienst Vreemdelingenzaken. "Volgens de huidige wetgeving is het niet mogelijk om een B-kaart in te trekken op basis van een veroordeling. Als de veroordeelde meerderjarig is, kan de staatssecretaris voor Asiel en Migratie wel nog een ministrieel besluit nemen tot terugwijzing."

Ernstige bedreiging

Een van de broers is meerderjarig en kan dus op die manier na een veroordeling alsnog het land worden uitgezet. Maar voor zijn twee minderjarige broers ligt het moeilijk. Een jeugdrechter zal zich over hun lot buigen. "Maar wat zijn berisping ook is - de zwaarste: opsluiting in een instelling -, een kind kun je niet zomaar alleen terugsturen naar zijn land", zegt onze bron.

De situatie is anders voor wie effectief asiel aanvraagt in ons land. Of hij al erkend is of niet, na een veroordeling en gevangenisstraf kan hij perfect het land worden uitgezet. In september vorig jaar wijzigde staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA) de wet: de erkenning als vluchteling kan worden tegengehouden of ingetrokken wanneer die persoon "een ernstige bedreiging" vormt "voor de samenleving en de openbare orde". Dat geldt overigens ook voor minderjarigen.

Het gaat dan bijvoorbeeld om terreurverdachten, maar evengoed om wie veroordeeld is voor geweldsfeiten of, zoals in dit geval, verkrachting. Wie een winkeldiefstal pleegde, mag in het land blijven. Het is commissaris-generaal voor de vluchtelingen en staatslozen Dirk Van den Bulck die oordeelt over de dossiers.

Voor alle duidelijkheid: eerst doet het gerecht zijn werk, pas daarna beslist Van den Bulck of de vluchteling ook zijn statuut kwijtspeelt. Hij zal sowieso eerst zijn gevangenisstraf moeten uitzitten.

Toch zit er nog een extra addertje onder het gras. Binnen het internationaal recht geldt het zogenoemde 'non-refoulement'-principe: je mag onder geen beding een asielzoeker terugsturen naar zijn land als hij daar ernstig bedreigd wordt. Verschillende gebieden in Irak zijn op dit ogenblik erkend als "onveilig". Betekent dat dat de Iraakse asielzoekers niet teruggestuurd kunnen worden? "De vraag is hypothetisch", klinkt het bij Francken. "Misschien is de situatie in dat land binnen enkele jaren weer helemaal veranderd."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234