Donderdag 17/06/2021

Mijn milde millenniumpaniek

Terwijl wij afgelopen zomer aan de baai luierden, was mijn schoonmoeder haar hele voorraadkast vol aan het stouwen met ingemaakte peren, perziken, appelmoes, jam, tomatensaus en augurken. "Y2K", zei ze slechts, als was het een codewoord. Omdat de eeuwwisseling nog lichtjaren verder leek en elke zelfspot bij haar ontbrak, moesten we nog harder lachen. "Ik weet het", snoof ze, "sommigen vinden me raar. Maar dat interesseert me niet. Mensen van jullie leeftijd hebben nooit meegemaakt dat de oorlog uitbrak of dat er een paar weken geen elektriciteit is."

Nu heeft mijn schoonmoeder, die Amerika nimmer uit is geweest, evenmin een oorlog doorstaan. Als bewoner van een afgelegen eiland weet ze evenwel alles over stroomstoringen en uitgeschakelde ponten. Haar reserves dijden dan ook gestaag uit met blikjes tonijn, kisten melk, jerrycans water en een generator. "Ik zou niet in de stad willen zijn op 1 januari", gruwde ze. "Als mensen geen eten kunnen krijgen, schieten ze je misschien neer. Hier voel ik me tenminste veilig."

Tot dan toe had ik nauwelijks aandacht besteed aan Y2K. Niet dat dat eenvoudig was. Amerikanen laten zich makkelijk het hoofd op hol jagen, zeker wanneer het om de ongemakken des levens gaat. Honderden meters krantenpapier en evenveel uren zendtijd zijn dit jaar gewijd aan alle mogelijke desastreuze gevolgen van de millenniumbom.

Er werden wapenshows gehouden, waar survivalisten, militia-types en andere angsthazen geweren aanschaften om ongewenst bezoek op 1 januari mee weg te knallen. En er kwam een tv-film uit, Y2K, The Movie, waarin de actie plaatsvond in een fictieve atoomreactor bij Seattle. De film was zo slecht dat je het verhaal niet serieus kon nemen. Bovendien stuurde de burgemeester een opinieartikel naar de krant waarin hij benadrukte dat een dergelijk Hollywood-rampenscenario nooit kon en zou plaatsvinden in deze stad. Nuchtere woorden die ik te midden van alle hysterie des te meer waardeerde.

Paranoia in je naaste omgeving is echter moeilijker te negeren. "Ik vier oudjaarsavond bij mijn moeder", vertelde mijn vriendin Julie laatst. Haar moeder woont ver weg, in een piepklein cowboydorp. "Ze heeft een open haard en er ligt sneeuw indien je water nodig hebt." Maar die survivalisten die zich met geweren in de bergen verschuilen zijn toch lachwekkend, wierp ik tegen. "Normaal wel, maar deze keer hebben ze misschien gelijk", vond ze. "Zou jij je niet stom voelen als je geen flessen water in huis had?" De eerste twijfel was gezaaid. Toen zelfs D., onverzettelijk criticus, begon te roepen dat we in elk geval geld moeten inslaan, bladerde ik in de boekwinkel de Y2K Citizen's Action Guide maar eens door. Net als bij een dodelijke ziekte gaan mensen door fases heen voordat ze Y2K accepteren, las ik: ontkenning, boosheid, angst, depressie en paniek.

Ondanks hardnekkig verzet verkeer ik nu, op de valreep van het nieuwe millennium, alsnog in stadium drie, al is het in een milde vorm. En nu blijken juist mijn landgenoten het hoofd koel te houden. Hoewel de banken hun kasgeld hebben verdubbeld tot 21,4 miljard dollar, is slechts een klein deel opgenomen. Volgens verschillende Y2K-organisaties laten de Amerikanen zich in slaap sussen door de berichten van overheid en bedrijven dat ze Y2K-'proof' zijn. Mochten er toch rellen uitbreken, dan staat in veel steden de Nationale Garde paraat.

De millenniumbom is daarom van de voorpagina's verdrongen door veel spannender nieuws. Twee weken geleden werd in de buurt van Seattle een Algerijn gearresteerd die met een lading uiterst explosieve nitroglycerine en bommateriaal in zijn kofferbak het land probeerde binnen te komen. Hij had een hotelkamer vlak bij de Space Needle geboekt, vermoedelijk om die op te blazen. Sindsdien gieren de geruchten dat er een terroristisch complot tegen de Verenigde Staten bestaat, waarachter de GIA en Osama bin Laden zitten. Net als New York en Washington DC zou Seattle een doelwit zijn. Elke dag wordt er wel weer melding gemaakt van een bommelding of arrestatie. De eeuwwisseling heeft er een sinister tintje door gekregen. Deze week gelastte burgemeester Paul Schell uit voorzorg alle feestelijkheden rond de Space Needle af, op het vuurwerk na. Vrijdagavond zal downtown wemelen van de agenten. Ironisch genoeg slaat nu pas de angst onder de Seattleites toe. Als Schell tot zo'n drastische maatregel overgaat, zal hij wel over goede informatie bezitten, redeneren ze.

Het lijkt er eerder op dat de veel bekritiseerde burgemeester na de WHO-protesten bang is geworden voor chaos in zijn stad. Gelukkig heb ik ook stadsgenoten die er hetzelfde over denken en zich, samen met mij, op straat zullen begeven. Want wie wil er niet bij zijn om over de who dunnit-vraag van de eeuw te speculeren: als op 31 december om twaalf uur inderdaad alle lichten uitgaan, is de millenniumbom dan de schuldige of Osama Bin Laden?

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234