Zondag 26/01/2020

Zelfdoding

"Mijn man en ik gaan apart op vakantie, zo is onze dochter nooit alleen"

Els De Cock is de mama van Cato. Beeld Aurélie Geurts

Vandaag wordt op de website zelfmoord1813/ouders een nieuwe tool gelanceerd die zich richt op ouders van kinderen die aan zelfdoding denken. Els is bezorgd om haar dochter Cato; Mats, de zoon van Micheline stapte uit het leven; Saya kan moeilijk met haar ouders praten en Lorenzo kan dat net wel.  

Els De Cock (44) blijft bezorgd over haar suïcidale dochter Cato (17): 'Ik weet dat ik haar op een dag kwijt kan zijn'

"Cato kon haar gevoelens maar moeilijk onder woorden brengen. Ik heb haar gevraagd: kun je het opschrijven? Ze heeft mij dan een verhaal bezorgd over een meisje dat niet meer wilde leven. Dat is slikken. Je wilt dat je dochter gelukkig is. Ik heb haar in eerste instantie heel erg verwend. Ik wilde haar laten zien hoe mooi het leven kan zijn en kocht heel veel spullen voor haar. Maar zo werkt het niet, begreep ik toen ze daarna een eerste, zware poging deed. De ernst van de situatie is toen pas echt doorgedrongen.

"Sindsdien doe ik echt moeite om haar te begrijpen. Ik weet dat ik haar op een dag kwijt kan zijn. Daardoor durf ik ook de zwarte kant van het leven met haar bespreken. We hebben het al over euthanasie gehad, bijvoorbeeld.

"Door de pogingen van Cato ben ik een mega controlefreak geworden. Ze mag van mij niet langer dan een uur alleen thuis zijn. Als ze in bad gaat, ga ik regelmatig eens kijken. Mijn gsm wijkt niet van mijn zijde. Alcohol drink ik niet meer omdat ik op elk moment in de auto wil kunnen stappen om haar naar een spoeddienst te brengen. Om die reden gaan mijn man en ik trouwens ook apart op vakantie. We willen dat er altijd iemand thuis is voor haar.

"Ouder zijn van een kind dat niet meer wil leven, wordt steeds zwaarder. We hebben nu bijna vier jaar van opnames achter de rug en desondanks blijft ze zichzelf krassen en zelfdodingspogingen ondernemen.

"Professionele begeleiding heb ik nooit spontaan aangeboden gekregen. Ik ben zelf ooit naar een psychiater gestapt, maar ik vond dat niet aangenaam. Ik wil niet over mezelf praten op een moment dat maanden op voorhand is vastgelegd.

"Steun van mijn omgeving heb ik niet echt. Voor velen blijven psychische problemen toch nog een taboe. Op Cato's school heb ik dat nog het hardst gemerkt. Na haar eerste poging was de reactie daar: 'we zullen zeggen dat ze een zware buikgriep heeft.'"

Micheline Lamberechts (50) over de suïcide van haar zoon Mats (18): 'De hulpverlening schiet tekort'

"Begin dit jaar is mijn zoon Mats (18) uit het leven gestapt. Hij heeft lang voor me verborgen gehouden dat hij met die gevoelens kampte. Maar een week ervoor hebben we er een open gesprek over gehad. Wou hij echt sterven? En waarom? Ik ben echt blijven doorvragen toen. Achteraf ben ik blij dat we dat gesprek nog hebben gehad.

"Mats is geboren als Zoë en was deel van een drieling. Pas op zijn vijftiende durfde hij me vertellen dat hij een jongen wou worden. Het was schrikken, maar ik heb hem meteen duidelijk gemaakt dat dit geen issue voor me was. Als mijn kinderen gelukkig zijn, dan ben ik dat ook.

"Op een bepaald moment kreeg ik bericht van de politie dat ik mijn zoon met donkere gedachten kampte en dat ik hem in het oog moest houden. Blijkbaar had hij contact opgenomen met het CAW
(Centrum Algemeen Welzijnswerk, SV) en had hij daar verteld dat hij aan suïcide dacht. Hij had ook al afscheidsbrieven geschreven. Zelf viel ik toen compleet uit de lucht. Dat hij het in het verleden al moeilijk had gehad, wist ik. Maar hij liet uitschijnen dat het goed met hem ging. Hij was vrolijk. Achteraf bleek dat hij dat enkel deed om van mijn bezorgdheid af te zijn.

Micheline Lamberechts. Beeld Tim Coppens

"Uiteindelijk is hij in een gesloten instelling beland. Toen hij me een bericht stuurde dat hij dood wou, ben ik meteen naar daar gegaan. Natuurlijk ben je bang dat je de verkeerde dingen zegt. Ik probeerde hem ervan te overtuigen dat er zo veel is om voor te leven, maar ik probeerde hem ook het gevoel te geven dat ik hem begreep. Het was de eerste en enige keer dat we zo open over zijn angsten hebben kunnen spreken.

"Andere families kan ik enkel maar de raad geven om zélf psychologische hulp te zoeken. Want de hulpverlening die geboden wordt, schiet vaak tekort. Niet alleen naar de familie toe maar ook naar de jongeren zelf."

Saya De Monie. Beeld Photonews

Saya De Monie (21) vindt het moeilijk om met haar ouders te praten: "Mijn zelfmoordpogingen blijven de olifant in de kamer"

"Ik had al eens een depressieve periode als tiener. Vorige zomer zat ik opnieuw heel diep. Ik voelde me niet goed in mijn vel, had een moeilijke relatie. Toen mijn lief zei dat hij het wilde uitmaken, liep de emmer bij mij over en heb ik een eerste zelfdodingspoging ondernomen.

"Enkele jaren daarvoor was een vriendin van mij uit het leven gestapt. Ook al begreep ik waarom ze het deed, haar zelfdoding heeft een diepe indruk op mij gemaakt. Ik heb lang gedacht: ben ik er wel voldoende geweest voor haar?

"Dat ik zelf op een dag zou proberen suïcide te plegen, dat had ik nooit verwacht. Op een moeilijke dag heb ik wel eens gedacht: wat als ik er niet meer was? Maar concrete plannen had ik niet. Mijn pogingen waren telkens heel impulsief. De laatste keer was het na een moeilijk gesprek met mijn ouders.

"Zij weten al lang dat ik moeilijke periodes heb. Ik heb ook al tegen hen gezegd dat ik er niet meer wil zijn. Sinds mijn zelfdodingspogingen verloopt ons contact moeizamer. We praten er nog altijd niet over, ze blijven de olifant in de kamer. We voeren oppervlakkige gesprekken. Koetjes en kalfjes. Ik kan wel bij hen terecht, weet ik. Maar ik heb schrik dat ik boos ga worden als we over meer praten en dat het zo tot ruzie komt.

"Ik voel me goed nu. Ik woon alleen, ben volop bezig met studeren. Ik ben heel dankbaar dat ik al mijn pogingen overleefd heb. Maar ik blijf wel bezorgd over de toekomst. Ik dacht niet dat ik ooit pogingen zou ondernemen. Maar het gebeurde dus wel. Ik probeer wel meer grip op mezelf te krijgen. Ik ben nog altijd in therapie bij een psychiater en psycholoog en ken mijn zwakke punten steeds beter. Ik weet nu ook welke situaties ik moet vermijden om niet opnieuw de dieperik in te gaan."

Laurenzo Slock. Beeld Eric de Mildt

Laurenzo Slock (20) probeerde drie keer uit het leven te stappen: "Papa slaapt nog steeds bij mij in de zetel"

"Ik ben chronisch depressief en lijd aan een angststoornis. Het probleem begon in het vijfde middelbaar. Eerst een burn-out, daarna een regelrechte depressie. Goeie punten halen, scoren... ik wou altijd de beste zijn. Dat eiste zijn tol.

"Mijn ouders hebben lang niet geweten wat er aan de hand was. Zo slikte ik antidepressiva zonder dat ze hiervan wisten. Toen ik een zware crisisaanval had op school en naar spoed moest worden gebracht, kon ik het niet langer verbergen.

"Voor mijn ouders was het een enorme schok. Ik was altijd de lolligste van het gezelschap, van angst of depressie leek helemaal geen sprake. Dat ik donkere gedachten had, durfde ik toen nog steeds niet uitspreken. Het was pas na mijn eerste suïcidepoging dat ze beseften hoe diep ik zat. Wakker worden op spoed met je ouders naast je: dat is een onbeschrijfelijk moment.

"Gelukkig kan ik hier heel goed met mijn ouders over praten. Als ik geen zin heb in een gesprek, dan laten ze me gerust. Wil ik eens babbelen, dan staan ze meteen paraat. Ze houden rekening met mijn tempo. Ze beseffen dat ik hier de rest van mijn leven mee zal kampen. Ik beweer niet dat ze het aanvaard hebben, maar ze hebben het een plaats kunnen geven.

"Na die eerste poging heb ik nog twee keer geprobeerd om uit het leven te stappen. De derde keer was bijna fataal. Sindsdien slaapt mijn papa bij mij op de zetel, want door mijn angststoornis ben ik niet in staat om in mijn eigen kamer te slapen. Zijn aanwezigheid helpt. Want in een moeilijk moment raak je soms in zo'n rush dat je niet meer helder nadenkt. Dan heb je iemand nodig die de dingen in perspectief zet.

"Ik besef dat het voor mijn ouders erg zwaar moet zijn. Te meer omdat het taboe op psychische problemen nog steeds zo groot is. Dat is ook de raad die ik anderen wil geven: loop er niet van weg. Zelfs al vind je de woorden niet, ga toch het gesprek aan. En luister."

Wie vragen heeft rond zelfdoding kan terecht op de Zelfmoordlijn via het gratis nummer 1813 of op zelfmoord1813.be. Of op de nieuwe website zelfmoord1813.be/ouders.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234