Zondag 28/11/2021

'Mijn kinderen vinden me een zeur'

Lisa Gerrard, één helft van het legendarische Dead Can Dance, is nog altijd een beetje van God los, al houdt de etherische zangeres vol dat ze steviger dan ooit met beide voeten op de grond staat. 'Ik heb nooit de hogepriesteres willen zijn die hardnekkige fans in me zagen', zegt Gerrard, van wie net een overzichtsplaat uit is. Vanavond presenteert ze die in Brussel.

Door Gunter Van Assche

De retrospectieve die onlangs verscheen van je werk werd door sommige fans beschouwd als je beste plaat ooit. Hoe denk jij daar zelf over?

"Ik vind het nog altijd te moeilijk om naar Retrospective te luisteren. Voor mij was het een helse beproeving om die plaat samen te stellen. Elke plaat zie ik als één volwaardig lichaam, maar voor die retrospectieve moest ik me ineens gedragen als Dr. Von Frankenstein: ik werd verplicht om al mijn platen te verminken, te amputeren en er een nieuw lichaam mee samen te stellen."

Vond je het niet vreemd om nu al een retrospectieve uit te brengen? Je bent toch nog maar 45.

"Absoluut! Het idee van een retrospectieve deed me vrezen dat ik al afgedaan heb. Zo'n plaat verschijnt normaal alleen bij dode artiesten en bij muzikanten op het einde van hun carrière, niet? Maar wat me nog het meest afschrikte, was dat ik moest terugblikken op een kwarteeuw Lisa Gerrard. Luisteren naar oude platen deed me beseffen dat ik misschien toch niet eeuwig jong ben gebleven (lachje)"

Hoe lang wil je nog blijven zingen?

"Ik wil muziek maken tot mijn zeventigste. Dan zit het erop, denk ik. Ik hoop alleen dat ik nog 25 jaar de kans krijg, want de planeet ligt duidelijk op haar sterfbed. Maar ik koester hoop: naar het schijnt, zouden raketwetenschap en muziektechnologie aan dezelfde snelheid evolueren. Dat moet een boodschap zijn voor iedereen: ik geloof echt dat muziek de wereld weer beter kan maken. Hoe fragiel onze planeet nu ook is, kunst kan ons van de ondergang redden. Zolang muziek levende wezens emotioneert, is er hoop."

Mensen raken doe je ongetwijfeld. Dead Can Dancefans beschouwen je zelfs nog altijd als een soort goeroe.

"Ach, ik heb nooit de hogepriesteres willen zijn voor die hardnekkige fans. Ze gaan daarmee voorbij aan mijn werk: ik wil alleen een intieme band scheppen, door mijn muziek. Tijdens concerten van Dead Can Dance heb ik heel vaak mensen zien huilen: dat vond ik wel prachtig. Ze huilden omdat mijn muziek geestelijke muren neerhaalt. De songs maakten mensen fragiel, en bewust van zichzelf. Zo'n crash kan iemand eerst afschrikken, maar uiteindelijk blijkt het een erg louterende ervaring."

Kon je zelf altijd om met hun emoties? Wat zei je bijvoorbeeld als een overstuurde fan na een concert wilde praten met je?

"Naast het podium ben ik nooit de confrontatie aangegaan met fans. Ik hoop dat onze liefdesrelatie beperkt kan blijven tot de band die we hebben tijdens mijn optredens. But I don't make soup with them. Ik kan en wil niet praten over de details in mijn werk met fans: te veel duidelijkheid verwoest alles."

Leef je daarom ook als een kluizenaar, op een boerderij in Australië?

"Ik ben erg gebrand op mijn privacy en.... Laten we stellen dat sommige fans er daar vroeger een ander idee van op na hielden. Maar ik bescherm me in mijn eigen cocon tegelijk voor de mediocriteit van het leven en de ongevoeligheid van de drukke wereld. Ik leef ver weg van alle pijn: ik ben er gewoon te fragiel voor. Het enige wat me hier bezighoudt, is het gekwaak van de kikkers. (glimlacht) Ik móét mezelf wel beschermen: er zit nu al zoveel meer pijn in mijn stem dan vroeger. De littekens van het leven staan gegrift in de rimpels van mijn gezicht maar ook in mijn stembanden."

Je houdt paarden op die ranch. Heel wat hypergevoelige mensen ontwijken bewust menselijk contact, maar zoeken het gezelschap van paarden op.

"Bij mij is dat eigenlijk niet anders. Ik hou het meest van creaturen waar je heel stil bij moet zijn. Wist je dat een paard alleen naar je toekomt als je níét kijkt naar hem en heel stilletjes blijft? Als jij toenadering zoekt, draven ze weg. Ze haten confrontatie, maar al hun instincten zijn grandioos ontwikkeld. Dat komt door hun kwetsbaarheid: paarden zijn vrij hulpeloze dieren. Daarom moeten ze al lang op voorhand voelen, ruiken, zien of je te goeder trouw bent. Die instinctieve intelligentie merk ik soms ook bij mezelf."

Ontwijk jij ook het liefst confrontaties?

"Dat is onmogelijk sinds ik kinderen heb: twee puberdochters van 15 en 19. (lacht) Ze confronteren me hardhandig met hun problemen, ruzies en gevoelens. Ze hebben wel een betere mens van me gemaakt. Ik vergeef de fouten van anderen bijvoorbeeld veel meer dan vroeger: ik blaf mijn muzikanten zelfs niet meer af. Daarnaast leg ik ook meer geduld aan de dag. Ik blijf mijn dochtertjes trouwens zien als vijfjarigen: ze mogen me nog zo kwetsen en beledigen, ik zie hen nog altijd in hun puurste vorm."

Zijn het dan moeilijke tieners?

"(oprecht verbaasd) Ze schamen zich voor mij. Kun je je dat voorstellen? Hun moeder, die de hele wereld rondreist en zelfs aanbeden wordt door hun eigen vrienden? Het gaat er bij hen echt niet in wat mijn muziek voor sommige mensen betekent. Voor hen ben ik niets meer dan een ouwe zeur.

"(gniffelend) Nu, dat bén ik soms ook: als ik met hen op de sofa naar een film kijk, geef ik constant commentaar. De meeste films zijn nu eenmaal verschrikkelijk saai en beledigend voor je intelligentie. Intussen vertikken ze het wel om nog langer met hun moeder naar tv te kijken."

Je speelde achttien jaar terug zelf in een film, El nino de la luna, een eenmalige ervaring. Wil je nog acteren?

"Ach nee. Ik acteerde toen om geld te verdienen, want 1989 was mijn annus horribilis. Een jaar lang was ik mijn stem volledig kwijt. Tijdens de eerste tournees speelde Dead Can Dance namelijk in de vreselijkste omstandigheden: ik werd constant ziek omdat we in onhygiënische zaaltjes moesten optreden, ik at gruwelijke gevangeniskost en meestal werden we zelfs niet betaald. Dat jaar was ik een wrak. Die film herinnert me vooral aan angst en tranen. Nooit meer voor herhaling vatbaar."

Mag ik tot slot nog de vraag stellen die elke fan beantwoord wil? Zal Dead Can Dance ooit opnieuw bestaan?

"Geen flauw idee. Echt waar. Dead Can Dance is altijd een onvoorspelbare groep geweest: elke dag was een verrassing. Voorlopig zijn er geen plannen, maar laat het me zo stellen: zolang Brendan (Perry, de andere helft van DCD, gva) niets van zich laat horen, bestaat de groep niet. Daarmee weet je gelijk hoe de situatie tussen ons zit. Ik ben bereid, maar zolang Brendan wispelturiger dan het weer blijft, hoor je nooit meer iets van ons beiden."

Lisa Gerrard concerteert vanavond in het Koninklijk Circus in Brussel. Retrospective is uit bij 4AD

Ik leef als een kluizenaar, ver weg van alle pijn: ik ben gewoon te fragiel voor de mediocriteit van het leven

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234