Vrijdag 04/12/2020

GetuigenissenSneakerwaanzin

‘Mijn duurste sneakers kosten 650 euro en ik koop er van elk paar drie’

Beeld Anton Coene

Nog geen vijftien jaar geleden was een sneaker gewoon een schoen die je aantrok om mee te gaan sporten. Tegenwoordig is de sneaker een heilige graal, zijn mensen bereid voor een gebruikte Nike soms 13.000 euro te betalen en slapen anderen voor sneakerwinkels om koste wat het kost de nieuwe Adidas Yeezy te bemachtigen. De sneakerwereld is er één met eigen codes, een eigen beurskoers én sneakerheads: een community van ware liefhebbers voor wie de schoenen verzamelobjecten zijn.

DE VERZAMELAAR:

‘Ik koop van elk paar 3 en houd er 1 in de doos’ 

Zwangere Guy (32) heeft bijna honderd paar. De man die elke zaal nietsontziend omver rapt, trekt – dit geloof je niet – zijn sneakers consequent aan met een schoenlepel. Wanneer hij mij zijn pas verworven Nike Sacais toont en ik ze durf aan te raken, trekt hij ze vliegensvlug uit mijn handen.

Beeld Anton Coene

Oei! Mag ik er niet aankomen?

Zwangere Guy: “Toch niet zó! Je zette je nagels erin! Die nylon mesh is superkwetsbaar. Ik heb ze nog nooit aangehad. (Houdt ze op een afstandje) Kijk, alles is bij deze schoen dubbel: dubbele zool, dubbele tong, dubbele swooshes, dubbele veters. Ze zijn in 2019 heel limited uitgebracht (de Nike LDWaffle ontstond in samenwerking – colab, om in het jargon te blijven – met de Japanse designer Chitose Abe van het merk Sacai, red.). Ik heb ze in vier kleuren. De helemaal witte vind ik superhard. Die staan al een jaar in de kast te wachten op het juiste moment.”

(zoekt ze op) In mijn maat kosten die 790 euro!

Zwangere Guy: “Op de resellermarkt ja, maar dat heb ik er niet voor betaald. Geneau Lambrichts van Hympala (pop-upwinkel die schoenen en kleding verkoopt die nergens meer te krijgen zijn, red.) heeft twee paar voor me gevonden voor een redelijke prijs. En bij Solebox (exlusieve sneakerwinkel in Brussel, red.) heb ik gewoon twee paar kunnen kopen.”

Terwijl anderen erom moeten vechten.

Zwangere Guy: “Ja, kijk (grijnst).

Wat is je duurste paar?

Zwangere Guy (plukt uit een muur vol Nike-dozen een felgroen paar): “Deze, de Nike Air Max 1 Patta Chlorophyll uit 2009. Die waren mijn Holy Grail. Die kleur! Ik ben daar verliefd op. Ze zijn gemaakt in samenwerking met de Amsterdamse sneakerwinkel Patta. Die shop was de eerste echte sneakerwinkel in Europa (opgericht in 2004 door Edson Sabajo, red.): daarvoor vond je sneakers alleen in sportwinkels.”

Patta is afgeleid van het Surinaamse woord voor schoen, ‘pata’, en staat nu zelfs in de Dikke van Dale: straattaal voor sneaker.

Zwangere Guy: “Is dat zo? Weet je wie al die dingen weet? De illustrator Jonas ‘Cozone’ Van de Vyver, die ook Air Max-strips maakt. Ik weet wél dat Patta voor zijn vijfjarige bestaan met Nike de Air Max 1 in vijf colorways (kleuren of kleurcombinaties, red.) mocht uitbrengen, waaronder deze.”

Ze zijn heel limited gemaakt en heel duur.

Zwangere Guy: “Veel te duur. (Zoekt op zijn telefoon) Shit, iemand verkoopt ze op Marktplaats.nl voor 10k! Is dat nu niet té veel voor made in China? Ik heb er 650 euro voor betaald. In 2009 kon ik ze niet betalen, nu wel – ik kan pas echt sparen sinds ik rapper ben.”

Je koopt bijna alleen maar Air Max 1.

Zwangere Guy: “Ik ben oldskool. Dat was vroeger op straat dé schoen. Maghrebijnse jongeren hebben die trend gezet: Lacoste-trainingspak met een paar Air Max 1 eronder. Ik kreeg die Nikes natuurlijk niet. Meer dan 100 euro uitgeven aan schoenen was thuis ondenkbaar. Wij gingen naar de Brantano. Maar met het geld dat ik verdiende met dealen, mocht ik wel enkele sneakers kopen (lacht).”

Wat was je eerste paar?

Zwangere Guy: “Air Max 1 Chili’s. Ik rap erover op de nieuwe plaat met STIKSTOF: ‘De Chili’s die we kochten hadden toen nog niet die waarde....’ Om te bewijzen dat wij vóór de hype al uit pure liefde voor de swoosh (het logo van Nike, red.) gingen. De sneaker game was toen nog niet zo opgeblazen.”

Heb je ze nog?

Zwangere Guy: “Nee. Toen rockte ik elk paar nog helemaal kapot. Ik heb er ook veel verloren. Toen ik met een vuilniszak met kleren thuis ben vertrokken, heb ik er een heleboel achtergelaten. (Pakt een kapotte sneaker) Dit gebeurt dus nooit meer. (Toont een wit-rood paar) Deze Chili’ s heb ik gevonden op een rommelmarkt voor 3 euro. De zolen waren kapot, maar Jazz (Jazz_Brak, mc in STIKSTOF, red.) heeft er nieuwe onder gezet. Van deze Air Max 1/90 hybrid en de Air Max Sail heb ik drie paar – online gevonden op Outsole. Meestal triple ik schoenen nu – ik koop drie paar: twee om af te wisselen en één om in de doos te houden. (Opent een doos met nieuwe Chili’s) Ruik! Die geur!

“Ik ben nu ook zot van de Air Max 90. Ik heb deze gekocht: de Lemon Venom. (Doet ze aan met een schoenlepel) Het is het damesmodel – die kan ik aan met mijn maat 42.”

'Bij de release van een exclusieve schoen worden in de winkel soms messen getrokken.’Beeld RV

Doe jij je sneakers aan met een schoenlepel?

Zwangere Guy: “Ja. Om ze niet kapot te maken. Je doet een sneaker ook nóóit uit door met de tip op de hiel te duwen. Deze trek ik alleen aan als ik weet dat ik niet te wild ga doen. Ook als ik wél all the way ga, let ik nog op dat ze niet te vies worden. Hier zit nu wel een vlek op, zie ik, maar kijk: dit is mijn toolbox. (Pakt er een gum uit en begint de schoen te poetsen) Je hebt nu allerlei dure producten, maar het is allemaal dezelfde shit. Ik support mijn G van de Mister Minit in de stad, een zelfstandige zoals ik.”

Waarom is die Nike daar ingetapet?

Zwangere Guy (pakt een penseeltje en een potje verf): “Omdat ik de swoosh grijs ga verven: customen, check!

“We zitten nu met STIKSTOF in de studio en Jazz en ik hebben er eens een hele middag schoenen zitten te zoeken – op StockX, Outsole, eBay, 2dehands.be, Marktplaats.nl. Ik heb deze gevonden: Nike Air Max 1 Supreme QK Keep Rippin Stop Slippin, uit 2008, een colab met skatemerk Supreme. En Jazz een paar Air Max 90 Infrared 2010.”

Hebben jullie al om paren gevochten?

Zwangere Guy: “Tusssen Jazz en mij is er een code: we kopen nooit schoenen die de ander heeft, uit respect voor elkaar. De Guttergang (zijn jeugdvrienden, red.) heeft dat respect niet, die kopen alles wat ik heb. (lacht)

Alle zestig shows in je agenda zijn gecanceld. Betekent dit dat je minder sneakers gaat kopen?

Zwangere Guy: “Zo leef ik niet. Het is ook niet zo dat als ik veel shows heb, ik ineens nog meer schoenen ga kopen. Ik leef nog altijd van een standaardloon en geef nooit een cent uit die er niet is, al kan ik nu soms wel even zot doen.”

DE RESELLER:

‘De liefhebbers van sneakers haten ons’

Geneau Lambrichts (18), die voor Zwangere Guy de Nike Patta’s regelde, ontdekte als tiener dat er geld te verdienen viel als reseller van limited edition-schoenen en -kleren. In zijn winkel Hympala in Hasselt legt hij uit hoe de sneakerwaanzin ontstaan is.

Geneau Lambrichts: “De basis is gelegd door het Amerikaanse skatemerk Supreme, dat alleen nog heel gelimiteerde boards, kleding en accessoires uitbracht om de vraag altijd groter dan het aanbod te houden en zo een hype te creëren. Elke donderdag zet het een paar nieuwe hoody’s of T-shirts online en zitten er over de hele wereld mensen voor hun scherm om die te bemachtigen én ze daarna voor vaak het driedubbele van de prijs door te verkopen. Daarna gingen Nike en Adidas samenwerken met bekende rappers om limited edition-schoenen te maken. Nike had natuurlijk al samen met basketbalspeler Michael Jordan de Air Jordan 1 gemaakt. Sinds de sneakerhype brengt het die om de zoveel tijd in nieuwe kleuren heel limited uit. Die zijn op de resellermarkt heel gegeerd.”

Wanneer is die schoenenhype precies begonnen?

Lambrichts: “Toen Adidas met Kanye West de Yeezy is gaan maken. In 2006 had West met Nike al twee Yeezy’s gecreëerd, maar die sloegen niet aan. West vond dat hij er niet genoeg aan verdiende en is toen naar Adidas gestapt. De eerste Adidas Yeezy kwam uit in 2015. Omdat celebrity’s zoals Rihanna en Diddy die droegen, ontstond er een echte craze rond. Die is er nog steeds.

“Sindsdien zijn ze allemaal samenwerkingen aangegaan. Zoals met Off-White, het kledingmerk van ontwerper en deejay Virgil Abloh, die ook voor de herencollectie van Louis Vuitton instaat. De Nike Off-White – herkenbaar aan de oranje plastic tag – is op de resellermarkt duizenden euro’s waard. Afgelopen november heeft Abloh voor Ikea een collectie gemaakt, onder ander deze vloerkleden (toont een vloerkleed in de vorm van een Ikea-kasbon en een groen exemplaar met in witte letters ‘Wet Grass’) en deze zakken (van dik bruin papier met ‘Sculpture’ erop, red.). Ik was erbij toen erom is gevochten in Ikea. Ik verkoop ze duur (lacht).

“Deze Air Jordan met de omgekeerde swoosh die Nike met rapper Travis Scott maakte, is nu heel hot. Het is de duurste schoen die ik in huis heb. Op StockX staan die aan 1.700 euro.”

Wat is StockX?

Lambrichts: “De grootste onlinemarktplaats voor sneakers: een tussenstation voor mensen die schoenen aanbieden en mensen die schoenen willen kopen. StockX verifieert of de schoenen authentiek zijn en regelt de geldoverdracht. Het is opgericht in 2015 en heeft intussen meer dan zeshonderd werknemers. Omdat het de grootste reseller is, wordt StockX gezien als de beurs voor sneakers. Elke schoen krijgt er ook echt een beursnotering die op vraag en aanbod is gebaseerd. In de sneakerwereld is die notering nu dé referentie voor wat de schoen waard is.”

Hoe kom je aan je schoenen?

Lambrichts: “Meestal online. Als Nike of Adidas een nieuw model dropt, kun je je vaak van tevoren inschrijven. Dan volgt een loterij die bepaalt of jij de schoen mag kopen of niet. Foot Locker houdt ook zulke loterijen in de winkel: je stopt dan een papiertje met je naam erop in een pot. Soms zetten Nike en Adidas de schoenen op een bepaald uur online en is degene die het snelst is de gelukkige. Zo kregen mijn broer en ik onze eerste Yeezy te pakken. 220 euro hebben we ervoor betaald, en 1.300 euro hebben we er daarna voor gekregen. We hadden de smaak meteen te pakken.”

Maar je wint niet altijd in een loterij.

Lambrichts: “Klopt. Resellers zoals ik hebben meestal bots: computerprogramma’s die je gegevens voor jou invullen. Die werken zo goed dat je er soms wel honderd Yeezy’s mee kan kopen. Die programma’s zijn heel gegeerd, maar de gasten die de bots schrijven – en ook constant verbeteren – verkopen er elke keer maar tien, want als iedereen ze kan kopen, werken ze natuurlijk niet meer. Ook rond die bots is een craze ontstaan. Ze kosten normaal 100 euro, maar nu moet je er zeker 3.000 tot 4.000 euro voor betalen. Ik heb de mijne ook in de resale moeten kopen. Daarnaast moet je ook proxy’s kopen: IP-adressen van over de hele wereld. Als honderden aanvragen van dezelfde computer komen, blokken ze die bij Nike meteen.”

Nike en Adidas zijn vast niet blij met die bots.

Lambrichts (lacht): “Ze geven miljoenen uit aan grote teams van computerspecialisten om blokkades op te werpen. Waarna de makers van bots weer in gang schieten om een weg eromheen te vinden. Nu, tegen de Nike-site kunnen de bots vaak niet meer op, maar voor Adidas werken ze nog goed. Je ziet, ik heb heel veel Yeezy’s. Daarvan is er elke maand wel een drop. Je kan ze dan soms ook bij JD Sports of Foot Locker kopen, als je op zaterdag vroeg genoeg begint aan te schuiven. Gegadigden staan er vaak al om 5 uur ’s ochtends. Er is binnenkort weer een drop van een nieuwe Yeezy die alleen maar uitkomt in Amsterdam, Parijs, Londen en Brussel. Ga maar eens kijken.”

Oké. Zaterdag de wekker gezet op 7 uur. Als ik even later aankom in de Nieuwstraat, staat er voor Foot Locker en JD inderdaad al een flinke rij. Twee mannen uit Luxemburg zijn om 2 uur opgestaan om op tijd in Brussel te geraken. Er zijn ook een hoop tienerjongens met hun skateboard onder de arm. Ze duiken al weg als ik maar naar ze kijk: ‘Mijn ouders mogen absoluut niet weten dat ik geld bijverdien door sneakers door te verkopen’, vertelt één me. ‘Zo ben ik ook begonnen’, zegt Sebryn, die samen met Marshal in de rij staat: ‘Sneakers kopen en er daarna snel 30 euro aan verdienen om mee op stap te gaan. Ik pak het nu wat groter aan. Wedden dat ik straks zeker acht paar heb?’

‘Hey,’ roept opeens iemand naar me, ‘wil je niet vóór mij in de rij gaan staan voor een extra paar?’ ‘Niet doen!’ zegt Sebryn. ‘Hij staat hier al met een hele groep vrienden en dat zijn gasten die straks ambras gaan maken.’ En dan gaan de deuren open. De verkopers staan met drie aan de deur om een stormloop te voorkomen.

Sebryn: “Je mag maar één paar kopen en vaak moet je ze meteen aandoen en de doos achterlaten, zodat je ze niet kan doorverkopen. Maar deze Yeezy is niet zo speciaal. Kijk, ze krijgen de doos mee! Dat is goed.”

We wisselen nummers uit en aan het einde van de dag stuurt Sebryn me een foto vol Adidas-dozen: de buit van vandaag! Ik ga even bij hem langs. De studentenkamer staat vol sneakerdozen.

Sebryn: “We zijn blijven teruggaan, hebben elke keer weer achteraan aangesloten en hebben veertien paar kunnen kopen. Die Yeezy’s moeten bij Foot Locker en JD in één dag weg zijn om aan Adidas te kunnen tonen: wij zijn het waard om jullie schoenen te verkopen. Zo krijgen ze ze de volgende keer opnieuw. Zo werkt het, weet ik – ik heb lang bij Snipes gewerkt. (Toont hun kersverse website Dripdrops) De Yeezy’s zetten we er pas over een maand of twee op, als de schaarste is ingetreden. Dan kunnen we het dubbele van de originele prijs voor vragen. De zaken gaan goed. We verkopen nu ook goed via Restocks, de Nederlandse tegenhanger van StockX die over heel Europa verkoopt. Maar het gaat er niet makkelijker op worden. Winkels kiezen er steeds meer voor om schoenen alleen nog online te droppen, omdat het tijdens het aanschuiven vaak tot gevechten komt tussen gasten die hun hele familie meenemen. Bij de opening van het Brusselse filiaal van Solebox, dat toen exclusieve paren verkocht, zijn zelfs messen getrokken en is de politie erbij moeten komen. Er is veel haat jegens resellers. Echte sneakerheads – de liefhebbers – vinden dat wij de stiel verpesten.”

DE STRIPTEKENAAR:

‘Nooit Nikes tekenen onder een Adidas-broek’

In de Air Max-strips van illustrator Jonas ‘Cozone’ Van de Vyver (31) zijn inderdaad de sneakerheads de heroes en de resellers de villains. De lopende sneakerencyclopedie, aldus Zwangere Guy, heeft zijn slaapkamer opgeofferd aan al zijn trofeeën – zo’n tweehonderd paar Nike Air Max 1 in alle kleuren – en slaapt nu in de werkkamer.

Tekenaar Cozone: ‘Met deze Air Max kom ik nooit buiten als het regent of ik in zand moet lopen: dat krijg je er bijna niet uit.’Beeld Anton Coene

Jonas Cozone: “Ik begrijp wel dat de sneakerbusiness niet kan ontsnappen aan het vraag-en-aanbodprincipe en dat resellers daarop springen, maar ik erger me ook aan hen. Ze kapen de schoenen die wij uit liefde willen kopen voor onze neus weg en houden ze dan net zolang bij tot ze er woekerprijzen voor kunnen vragen. Gelukkig heb ik er weinig last van, want het zijn vooral de gehypete schoenen zoals de Yeezy’s waar ze op azen, niet de classics zoals de Air Max 1. Bij de rerelease van de Air Max 1 OG Red is het wel gebeurd, maar ik heb ze toch voor een normale prijs gevonden. Ik betaal nóóit resellerprijzen. Ik vind het juist een sport om ze voor zo weinig mogelijk geld te vinden.”

Je hebt ook Air Max 1 Chili’s. Dat waren de eerste Air Max-sneakers van Zwangere Guy.

Cozone: “Echt? Van mij ook. Ik ben op mijn 8ste beginnen te skaten en skaters luisterden toen naar Franse hiphop – NTM, Fonky Family – en die gasten hadden in hun clips en op hun albumcovers dikwijls Air Max 1’s aan. Ik kreeg ze niet van mijn moeder wegens lelijk en véél te duur. Totdat de Chili’s een keer zwaar afgeprijsd in een etalage stonden en ik ze na lang aandringen toch heb gekregen. De hunker werd alleen maar groter en toen ik mijn eigen geld verdiende en ze eindelijk zelf kon kopen, ben ik echt beginnen te verzamelen. Ik droeg alleen nog maar Air Max 1 en 90, en daarboven hoorde een Lacoste-trainingspak. In die tijd werd je, als je zo rondliep, in Vlaanderen nog als ‘Marokkaan’ bestempeld (lacht).”

Crossbrands Kid is een villain in je strip: Nikes dragen met een Adidas-broek kan écht niet.

Cozone (lacht): “Dat kan natuurlijk wel, maar ik ben een stijlpurist. Nike-schoenen en een Adidas-broek samen aantrekken: dat gaat echt niet in mijn hoofd, omdat het de twee grootste concurrenten zijn.

“De eerste Air Max is in 1987 uitgekomen. Ik koop nu veel oude Air Max 90’s. Voor resellers zijn ze meestal niks waard, maar ze hebben voor mij veel nostalgische waarde: ze zijn uitgekomen in 1990 en zijn dus even oud als ik. Nike heeft de originele Infrared-Colorway van de Air Max 90 weer uitgebracht, maar de kwaliteit is heel teleurstellend. Gelukkig heb ik nog Infrared-rereleases van 2005 en 2010, toen de kwaliteit nog beter was. Deze Air Max 90 Infrared heb ik pas gekocht.”

Ze zien er splinternieuw uit. In je eerste stripalbum Sneakerhead Nightmares teken je allemaal hilarische scènes waarin de Air Max besmeurd wordt met ketchup, motorolie of ander vreselijk vuil.

Cozone: “Worstcasescenario’s voor een liefhebber. Met deze 90 zal ik nooit buitenkomen als het regent of als ik in zand moet lopen. Zand kruipt tussen de mesh en krijg je er bijna niet meer uit.”

Jonas Cozone: ‘Een Air Max die besmeurd wordt met ketchup of motorolie is een worstcasescenario.’Beeld Illustratie: uit zijn stripalbum ‘Sneakerhead Nightmares’.

Je raakt kennelijk de juiste snaar. Op je Instagram-account heb je 43.000 volgers.

Cozone: “Ja, meer dan uit België zijn het mensen uit Engeland, Frankrijk, Spanje, de VS en Australië die fan zijn en mijn T-shirts en albums kopen. En raar genoeg ook uit Servië.”

De hoofdfiguren zijn mensen in de gedaantes van dieren.

Cozone: “Je kan er dan typische karaktertrekken aan linken: de onbetrouwbare rat, de mysterieuze kat, de loyale hond... Het zijn wel allemaal street-dieren, hè!”

Je leeft heel erg in je eigen wereld. Rapper Safi, voor wie je lang beatmaker was, heeft asperger...

Cozone: “Ik heb daar ook een lichte vorm van. Maar ik heb een manier gevonden om die extreme focus ergens op te richten en ben daar nu supergelukkig mee.”

DE EX-VERSLAAFDE:

‘Mijn hobby werd kopen, kopen, kopen’

Hakim Chatar (31), de deejay in de Eén-talkshow Vandaag, probeert van zijn sneakerverslaving af te kicken: ‘Er was een tijd dat de bel hier bleef gaan. Zoveel pakjes werden er geleverd: allemaal schoenen waarvan ik vaak al niet meer wist dat ik ze besteld had.’

Hakim Chatar: ‘De bel blééf maar gaan: allemaal schoenen waarvan ik vaak al niet meer wist dat ik ze besteld had.’Beeld Anton Coene

Je bestelt dus vooral online?

Hakim Chatar: “Ik ben in mijn leven één keer ’s ochtends gaan aanschuiven. Daarna heb ik gezegd: ‘Dit nooit meer.’ Het was nog de tijd dat je drie paar tegelijk mocht kopen. Op het eind zijn jongens die ze wilden doorverkopen echt om die nieuwe Nikes beginnen te vechten.

“Bij een release die hot is, zet ik ’s ochtends op mijn computer in meerdere tabbladen alle websites klaar, zodat ik me voor zoveel mogelijk loterijen kan inschrijven. Op elke site tikt er een klok en als de wekker afgaat, begin ik als een gek mijn gegevens in te vullen. Daarna is het wachten en hopen. Ik weet dat er bots zijn, maar daarmee gaat de thrill van de chase er helemaal af.

“Ik denk dat ik op een gegeven moment zeker tweehonderd paar sneakers had – voornamelijk Air Max 1, Air Max 90 en een paar Air Force 1’s – waarvan ik misschien 20 procent ook gedragen had. Ik wachtte om een schoen te dragen altijd till the time was right.”

Hoe is het zover kunnen komen?

Chatar: “Ik ben niet opgegroeid in een gezin waar je alles kreeg wat je wou. Mijn ouders deden hun best, maar mijn vader was fabrieksarbeider. Hij zei, als ik weer eens iets duurs wilde kopen, altijd: ‘Ik zal dat zelf wel maken.’ Dat was zijn manier om ‘neen’ te zeggen. Hij hééft toen we klein waren ook veel speeltuigen gemaakt, maar Nikes maken, dat ging natuurlijk niet.

“Ik weet nog dat 50 Cent in een clip zijn G Unit-sneakers droeg – een colab met Reebok – en dat ik die moest en zou hebben. Je zag die nergens. Tot we weer eens met mijn vader op zondag naar De Zwarte Markt in Tessenderlo gingen. Daar stond een man met Nikes, Reeboks en Adidassen: allemaal bootlegs natuurlijk. En daar zag ik ze, de G Units! Ik werd helemaal wild! Mijn vader – die eerst nog, om ons ervan te overtuigen dat ze wel echt waren, de verkoper heeft laten vertellen over zijn contacten bij de fabriek – heeft toen voor mijn broer en mij een paar gekocht. Ze moeten nog ergens op zolder liggen.

“Voorts deed ik in die tijd alleen aan windowshoppen: in de etalages kijken naar wat ik allemaal zo graag wilde. Ik windowshop nog steeds graag – uit nostalgie. Maar nu koop ik ook. Ik denk zelfs dat het is omdat dat verlangen naar die schoenen zo lang in mij heeft gebroeid, dat ik zodra ik geld begon te verdienen me heb overgegeven aan een enorme inhaalbeweging. Mijn hobby werd: kopen, kopen, kopen. En toen de bel hier maar bleef gaan, heeft mijn vriendin gezegd: ‘Je moet echt chillen.’ Dus ben ik beginnen af te bouwen.”

Ik zie dat je de ‘Sculpture’-zak die Virgil Abloh voor Ikea maakte als plantenpot gebruikt.

Chatar: “Ja. Ik heb ook veel gadgets. Ik heb een neonlamp, én een schilderij, én een houtsnede, én kaarsen van Air Max 1. En ik heb een paar objecten van de Nederlandse grafisch kunstenaar Piet Parra (die samen met Pepijn Lanen van De Jeugd van Tegenwoordig ook deel uitmaakt van de popwavegroep Le Le, red.), die ook samen met Patta en Nike gelimiteerde Air Max 1-modellen uitbrengt. Vlak voor de lockdown ben ik nog naar Amsterdam gereden voor een collectie van Patta. Ik heb er lang van gedroomd ooit de Patta x Parra Cherrywood te bemachtigen, maar op Outsole staan die nu aan 4.000 euro. Maar ik heb die droom nog niet opegegeven.”

DE ANTIQUAIR:

‘Van sommige zijn er maar 24 gemaakt’

Voor de echte liefhebber is er sinds 2015 Outsole, de onlinemarktplaats waar je alleen sneakers ouder dan twee jaar kunt kopen en verkopen – voornamelijk Air Max 1. De meeste zijn gedragen, maar kosten desondanks soms toch duizenden euro’s. Eigenaar is de Nederlander Frank Klerks, die eerst gewoon verzamelaar was.

Frank Klerks: “Vijftien jaar geleden, toen de sneaker nog niet zo mainstream was en ik nog op de middelbare school zat, ben ik verliefd geworden op de Air Max 1. Met die hoge zool achteraan en zijn snuit die spits toeloopt, heeft die iets brutaals en stoers. Ik kon ze niet betalen met het schoenenbudget dat ik van mijn moeder kreeg en heb véél uren in de supermarkt gedraaid om de sneakers die ik wou te kunnen kopen. Dat begon met twee paar per jaar, toen twee per maand, en op mijn 16de kocht ik twee paar per week. Ik heb maat 43, maar als ze geen 43 hadden, kocht ik een 42,5 of een 44 – en op den duur zelfs een 47, omdat ik ze dan tenminste hád. Die te grote schoenen droeg ik natuurlijk niet en verkocht ik vaak om weer geld te hebben voor nieuwe. Maar ik werd het zo beu om op Marktplaats.nl telkens weer hetzelfde verhaal te vertellen, dat ik zelf een site ben begonnen.”

Waar er nu 1.500 op staan.

Klerks: “Ja. We zijn de grootste in Europa. Ik hoef geen schoenen meer te zoeken. Mensen bieden ons hun schoenen aan omdat ze meteen hun geld krijgen: iets minder misschien dan elders, maar wel zonder gedoe.”

Het zijn gebruikte schoenen.

Klerks: “We focussen inderdaad niet, zoals StockX, op schoenen die net zijn uitgekomen. Sommige sneakers zijn in nieuwstaat, hoor, en zijn ze dat niet, dan zorgen we dat ze er zo fris mogelijk uitzien.”

Jullie zetten er dan eerlijk bij dat ze geverfd of gelijmd zijn?

Klerks: “Ja. Ik zou zelf ook niet willen dat dat werd verzwegen. Ik blijf een liefhebber, hè.”

In je opslagplaats staan ontelbaar veel schoenen. Sommige sneakers kosten ondanks hun gebruikte staat toch duizenden euro’s.

Klerks: “Dat zijn meestal de hyper strikes: de friend and family releases, modellen die alleen aan bekenden uitgedeeld zijn en waarvan bijvoorbeeld maar 24 paar zijn gemaakt, zoals de Air Max 1 Albert Heijn.”

De wat?

Klerks: “Een Nike Air Max 1 ontworpen door Piet Parra. Die is feloranje, wit en Albert Heijn-blauw. Ik heb ze ooit verkocht voor 1.300 euro, nu zie je ze op Marktplaats.nl passeren voor 13.000 euro.”

DE CUSTOMIZER:

‘Ze kennen me in de winkeltjes in Brooklyn’

Jazz_Brak (Jasper De Ridder), de mc van STIKSTOF die de Chili’s van Zwangere Guy van nieuwe zolen voorzag, ontmoeten we in zijn atelier, waar naast zijn in vitrines geëxposeerde sneakerverzameling ook zakken vol met sneakers in stukjes staan. Als Jazz niet rapt, doet hij niets liever dan Air Max-sneakers customizen. Hij is volop aan een nieuwe STIKSTOF-plaat aan het schrijven met Zwangere Guy en tussendoor bestellen ze schoenen, maar nooit dezelfde.

Jazz_Brak: ‘Ik knutsel graag met schoenen. Dan zet ik de zool van de ene Nike onder een ander model. Zo zijn ze uniek. Het is nooit leuk als iemand dezelfde sneakers draagt als jij.’Beeld Anton Coene

Jazz_Brak: “Haha, dat is zo. Het is nooit leuk om ergens te komen en te zien dat iemand dezelfde schoenen aanheeft. Vandaar dat ik zo graag knutsel met schoenen. Ik stel ze opnieuw samen zodat ze uniek zijn. Zwangere Guy wou dat ik zijn oude Chili’s in de originele staat herstelde, dus heb ik een nieuwe zool gezocht die de oorspronkelijke rode accenten had. Normaal doe ik dat niet en zet ik, zoals bijvoorbeeld bij deze, een Air Max 90-zool onder een Air Max 1-schoen.”

Ik zag op Instagram dat jij, als je naar New York gaat, uren doorbrengt in magazijnen vol Nikes.

Jazz_Brak: “New York is de hiphopstad, daar is alles begonnen. In Brooklyn heb ik een paar sneakerwinkels die daar al sinds de jaren 90 zitten: oude winkeltjes die al lang geen deal meer hebben met Nike omdat ze niet genoeg verkopen, maar nog wel een hele voorraad van vroeger hebben. Ze kennen me daar. Ik mag er in hun stockageruimte naar schoenen zoeken. De laatste keer heb ik er deze zwart-witte Air Max 95 uit 2005 gevonden die je nergens meer kan krijgen, tenzij je er honderden euro’s aan wil geven. Maar die game, daar doe ik dus niet aan mee.

“De duurste schoen die ik heb, is deze Air Max 97 Skepta, een colab van Nike en de Londense rapper – de ene heeft een blauwe en de andere een rode swoosh en zool. Er zijn er maar vijfhonderd van gemaakt.

“Ik heb ook mijn eerste paren nog: ik stak die toen ik 14 was al altijd terug in de doos. (Toont mini-Nikes) Kijk, dit is een Air Max Undefeated voor mijn dochter die deze week geboren wordt. Ze is er nog niet, maar ze heeft wel al zeven paar sneakers!”

DE BELGIAN CAT:

‘Schoenen staan centraal in basketbal’ 

De sneakerwaanzin is geen uitsluitend mannelijke afwijking. Basketbalspeelster en Belgian Cat Julie Vanloo (27) is compleet verslaafd. Ze heeft de coronapauze gebruikt om in een aparte kamer rekken te bouwen om de ontelbare paren op soort te klasseren.

Julie Vanloo: ‘In elk land waar ik basket, koop ik wekelijks schoenen, dus moet ik altijd terugvliegen met extra koffers. Dat heeft me al veel gekost!’Beeld Anton Coene

Julie Vanloo: “Hier staan alle Air Max 1’s, daar alle Air Force 1’s, en daar mijn Yeezy’s en nog wat Adidassen.”

Het zijn er héél veel.

Vanloo: “En toch ben ik met dat verzamelen pas een paar jaar geleden begonnen. Ik ben een laatbloeier. Ik basketbal al vanaf mijn 4de en ging vooral om met jongens. Op mijn 20ste wist ik zelfs niet wat mascara was. Ik ging pas nadenken over mijn uiterlijk toen ik prof werd en in het buitenland opeens allemaal meisjes heel stijlvol op het veld zag staan. ‘Je bent zo knap,’ zeiden ze daar tegen me, ‘en je doet er niks mee!’ Ik ben me toen in mode gaan verdiepen en was al snel niet meer te stoppen. Ik creëerde een eigen kledinglijn en moet en zal nu ook steeds de allernieuwste Nikes hebben. Schoenen spelen natuurlijk een centrale rol bij basketbal. Er is nu een Instagram-account die toont op welke nieuwe schoenen de WNBA-speelsters op de wedstrijden toekomen. Op de bank hoor je ook altijd: ‘Kijk, haar kicks! Hoe mooi!’ Of: ‘Hoe lelijk!’ – dat gebeurt ook vaak, natuurlijk (lacht).”

Je speelde al in Frankrijk, Turkije, Australië en Zweden. Hoeveel schoenen neem je elke keer mee?

Vanloo: “Een valies vol. En in elk land koop ik weer wekelijks schoenen, dus moet ik altijd terug met extra koffers. Dat heeft me al veel gekost! Vanuit Australië was het té duur: ik heb die schoenen moeten achterlaten, ik werd zot! Een ploegmaat heeft ze met DHL achterna moeten sturen.”

Je hebt een heel uitgesproken karakter.

Vanloo: “Ik leef mijn leven graag op mijn manier, ja. Ik teken nooit contracten voor langer dan een jaar. Ik wil aan niks vasthangen en leef het liefst van dag tot dag.”

Wil je ook geen vaste man in je leven?

Vanloo: “ Ik denk weleens: wanneer ga ik klaar zijn om me te settelen? Maar mijn manier van leven laat dat op dit moment niet toe..”

Weet Niels Destadsbader dat? De gespecialiseerde pers spot jullie vaak samen.

Vanloo: “Niels en ik zijn heel goeie vrienden, maar verder ga ik daar nog niks over zeggen.”

Toen bondscoach Philip Mestdagh je niet opstelde voor het olympisch kwalificatietoernooi in Oostende afgelopen februari was je kapot. Ben je toen schoenen gaan kopen?

Vanloo: “Ja! Ik dacht: fuck it! En heb toen heel veel geld opgedaan!”

Waar ga je straks spelen?

Vanloo: “Ik hoop weer in Zweden. De coach daar weet wat ik kan en gelooft in mij. Ik moet me gerespecteerd voelen om goed te kunnen presteren. Kunnen zijn wie je bent is zo belangrijk. Daarom ben ik voor deze Adidas Ozweego Pride (toont een schoen met een regenboogzool) ook absoluut heel vroeg opgestaan om die online te bestellen – ik heb veel vriendinnen en vrienden die lesbisch of homo zijn en met die Adidas Pride support ik hen. Schoenen zeggen zoveel over wie je bent, daarom zeg ik altijd: ‘Shoe contact before eye contact’.”

© Humo

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234