Woensdag 28/10/2020

Middelmatigheid troef

Twee nieuwe Raamtheater-producties kunnen niet overtuigen

raamtheater l Schoon kind H

Doldraaien HH

Liv Laveyne

'Eigen kind, schoon kind', zeggen ouders en ze aaien verblind door het aanschijn van hun dna het kind over de bol. In Beautiful Child van de Amerikaanse theaterschrijver Nicky Silver wordt die leuze tot het extreme aangehangen.

Een ouder koppel heeft van ruziemaken zijn tweede natuur gemaakt: de man bezwangert zijn secretaresse, maar ziet zijn vrouw doodgraag, al beweert die dan weer hem nooit bemind te hebben. De zoon, een schilder en tekenleraar, komt eindelijk nog eens op bezoek en vraagt: "Ma, pa, mag ik iets langer blijven?" De aap komt uit de mouw wanneer blijkt dat zoonlief een relatie heeft met een van zijn studenten. Of liever: met een leerling van acht jaar.

Het Antwerpse Raamtheater lijkt een patent te hebben op onverkwikkelijke seksuele voorkeuren: na Edward Albees De geit of wie is Sylvia, waarin een man bestialiteiten bedreef, staat ditmaal pedofilie op de planken. Maar dat is niet het enige waarin de stukken van Albee en Silver een sterke gelijkenis vertonen: in beide gevallen wordt hét 'probleem' lange tijd verzwegen. Eenmaal opgebiecht, wordt de liefde voor dier of kind zo oprecht beschreven dat het afstotelijke niet langer aan de orde is. Beide stukken eindigen in een catharsis waarbij de 'schuldige' van zijn zonden wordt gezuiverd, niet met water maar met bloed.

Hoewel Schoon kind een straf verhaal met snedige dialogen is, komt dat bij het Raamtheater niet goed uit de verf. Desgevallend is dat te wijten aan de schilder, hier de bedenkelijke acteerprestatie van de jonge Bert Vannieuwenhuyse als de pedofiele zoon.

Maar dat is niet het enige waar dit Schoon kind mank loopt: de ongeïnspireerde regie en het klinische decor drukken elke levensvorm of drift de kop in. De overgangen tussen de scènes (waarom nog steeds die keuze om het licht uit te doen?) zorgen ervoor dat je de spanning die in spel en dialoog moeizaam wordt opgebouwd, telkens moet hervinden. Nand Buyl claimt de rol van grommende sfinx, bewaker van zijn piramide, in casu zijn gezin. Camilia Blereau en Julienne De Bruyn zitten goed in hun (zij het karikaturale) rol van respectievelijk de van liefde overlopende secretaresse en de liefde afblokkende echtgenote.

Erbarmelijk zijn de flashbacks, waarin de psychiater en de moeder van een vroeger slachtoffertje de huiskamer binnenduikelen. Dat surrealisme waarin de demonen van het gezin zich zouden moeten tonen, mist flagrant zijn doel. Peggy De Landtsheer debiteert haar dubbelrol alsof ze de geest is die zopas uit de fles is ontsnapt. Zelfs het mythologische slot van Nicky Silver (een gemuteerde Oedipus-finale!) genereert hier geen energie. Blijft over: een stuk, al even steriel als het decor waarin wordt gespeeld.

Ook Doldraaien, dat Robert Sian regisseerde en schreef voor het Raamtheater, speelt zich af een lege kamer. Al is die keuze hier beter op haar plaats omdat het decor fungeert als de mentale ruimte waarin een man zijn levensgeschiedenis een plaats wil geven. Hij wil een film maken over zijn leven. Gelijklopend met het scenario dat hij bedenkt, bouwt zich ook het stuk op: flashbacks en flashforwards, inzoomend op de handen van de geliefde van zijn broer, uitzoomend op het landschap van de Jura, het Hebriden-eiland waar George Orwell zijn 1984 schreef. Sian, zelf afkomstig van Schotland maar al enkele jaren met een voet aan land bij het Raamtheater, weet de sfeer van de rotsige eilandkust en de cottages op te roepen.

De vertelwijze van deze Doldraaien verkent de mogelijkheden van de beeldtaal in beide richtingen: het beeld dat de taal oproept én het beeld dat spreekt. Dat levert soms een goeie vondst, maar remt vaak de souplesse van het acteren af. Bert Cosemans, Brigitte De Man en Bart Van Avermaet bieden met hun matig spel onvoldoende weerwerk tegen het niet altijd even boeiend verhaal. Het goedkope slot (''t is allemaal maar fictie') maakt het er niet beter op.

waar en wanneer Schoon kind, nog tot 30 december in het Raamtheater op 't Zuid, Antwerpen. Doldraaien, tot 11 december in 't Klein Raamtheater, Antwerpen. Info en tickets: 03/233.91.48 of www.raamtheater.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234