Vrijdag 03/04/2020

Middagconcert

Museum voor Oude Kunst, Brussel

Bescheidenheid siert de mens, het zal wel, maar slechts zelden brengt ze zoden aan de dijk. Ik bedoel maar, wie heeft ooit gehoord van Jozef De Beenhouwer? Weinigen. En belangrijker: wie schat het pianospel van deze man naar waarde? Juist.

De Beenhouwer is in de eerste plaats een meesterlijke liedbegeleider - hij mag zelfs Robert Holl tot zijn kamermuziekpartners rekenen. Eveneens in de eerste plaats is hij liefhebber en kenner van het werk van Robert en Clara Schumann. Dat treft, want op het programma van het korte middagconcert dat hij volgende week woensdag in Brussel speelt, staat de Humoreske opus 20 van Robert, hoewel volgens sommigen niet zijn meest geslaagde, dan toch misschien zijn meest ambitieuze pianowerk. Hij schreef het zo'n jaar voor hij eindelijk met Clara kon trouwen, in de hem eigen gemoedsgesteldheid die het voor velen onbegrijpelijke midden hield tussen wanhoop en geluk. Veel humor moet in de ééndelige Humoreske niet worden gezocht: al te vaak wordt de eigenlijke betekenis, het wisselen van stemmingen, over het hoofd gezien. Noteer dat Jozef De Beenhouwer enkele jaren geleden de Schumannprijs van de stad Zwickau - Roberts geboorteplaats - kreeg. Zijn Humoreske wordt zeker 'le régal des meillleures gens'. Net zoals zijn Schumann-CD (Phaedra 292 007) dat overigens is. Nooit zo'n pracht van een opus 111 gehoord. En ja, ik ken de versie van Horovitz.

Van Schumann naar de door hem in zijn artikel 'Neue Bahnen' als nieuwe muziekmessias aangekondigde Johannes Brahms is een kleine stap, maar met grote gevolgen. De meester der romantische meesters, de eigengereide Hamburger die in de tijd dat Wagner het onderwerp van groteske verering was, schoonheid en innigheid aan objectief vakmanschap wist te koppelen. Zijn late pianowerken, waarvan De Beenhouwer het opus 118 brengt, behoren tot het allerbeste wat voor klavier werd geschreven. Een goede reden om de boterhammen woensdag over te slaan.

Jozef De Beenhouwer brengt werk van Schumann en Brahms. Op woensdag 1 maart om 12.40 uur in het Museum voor Oude Kunst aan de Regentschapsstraat in Brussel. Tickets: 175 frank (4,34 euro). Tel. 02/512.82.47.

Lindberg en Vivier

deSingel, Antwerpen

Voor een dikke streep hedendaagse muziek moet u vrijdag naar deSingel. In de concertenreeks Ongehoord bundelen het Koninklijk Filharmonisch Orkest van Vlaanderen en het ensemble Ictus de krachten voor een even prestigieus als zeldzaam programma met twee belangrijke Belgische creaties.

Hoofdbrok is Kraft, een gigantisch orkestwerk van de Finse componist Magnus Lindberg, dat in 1985 - we krijgen dus de eerste uitvoering in België vijftien jaar later - zijn internationale doorbraak betekende. Lindberg beschouwt zichzelf als een componist in de voorlinie van de moderne muziek, als dat tenminste niet hoeft te betekenen "dat hij midden in een stuk bomen moet laten omhakken". Met antennemasten mag dat blijkbaar dan weer wel, blijkens de urbane gewelddadigheid die Kraft kenmerkt. Een logische hedendaagse voortzetting van de Westerse muziektraditie, dat is wat Lindberg uiteindelijk wil, hetgeen ook betekent dat hij zich van de rockmuziek rekenschap geeft. Ooit was hij wild van The Clash en Einstürzende Neubauten; zijn werk vertoont hier en daar dan ook cross-over-tinten. Alleszins zal dirigent Peter Rundel, die even geleden The Yellow Shark van Frank Zappa creëerde, er raad mee weten.

Een andere Belgische creatie betreft het korte orkestwerk Orion van de Canadese componist Claude Vivier, een heel andere kunstenaar, die wel degelijk een hoogstpersoonlijke, niet van enige religiositeit gespeende muzikale taal wou ontwikkelen. Opvallend is zijn voorliefde voor monodie, die liefst vocaal wordt gebracht, en ook door instrumenten gespeeld vaak vocale kwaliteiten vertoont. Een nogal tragische figuur, die Vivier: hij werd in 1983 vermoord toen hij de laatste hand legde aan een werk met de titel 'Crois-tu en l'immortalité de l'âme?'

Als toemaatje is er La Valse van Ravel, dat natuurlijk geen inleiding nodig heeft. De Franse meester begon eraan als hommage aan walsenkoning Strauss, maar toen de Grote Oorlog erdoor gewaaid kwam, kon van onbekommerde deunen geen sprake meer zijn: een uitzinnige duivelsrit is dit, een waanzinswals. Veel plezier.

Het KFOV en Ictus o.l.v. Peter Rundel brengen werk van Lindberg, Vivier en Ravel. Op vrijdag 25 februari om 20 uur in deSingel in Antwerpen. Tickets: 550 tot 850 frank (13,63/21,07 euro). Tel. 03/248.28.28.

Psalmi Davidicci

Onze-Lieve-Vrouw-ter-Kapellekerk, Brussel

Paul Van Nevel, groot kenner van renaissancemuziek en sigaren - waarvan hij naar waarheid eens wist te vertellen dat ze, net zoals vrouwen, uitgaan wanneer je er geen aandacht aan besteedt - dirigeert volgende week woensdag in Brussel de Davidspsalmen van Andrea Gabrieli, op uitnodiging van de Filharmonische Vereniging van Brussel. Hij heeft daarvoor een tamelijk fabelachtig koor te zijner beschikking: het Nederlands Kamerkoor, voor de gelegenheid aangevuld met zijn eigen, niet minder verdienstelijke Huelgas Ensemble.

De Davidspsalmen vormen een van de grote liturgische werken die Andrea Gabrieli schreef en waarmee hij, naast zijn talrijke madrigalen, beroemd werd. Vrij laat weliswaar, gezien het feit dat zijn niet minder bekende neef Giovanni pas na zijn dood zorgde voor de uitgave van zijn meeste werken. Hij was een leerling van de grote Adriaan Willaert en organist aan de San Marco-basiliek, waarvoor het merendeel van zijn religieuze werken bedoeld zijn. In elk geval een grote meneer, en met specialist Van Nevel en de zijnen kan de avond alvast niet stuk.

Nederlands Kamerkoor en Huelgas Ensemble o.l.v. Paul Van Nevel brengen de Davidspsalmen van Andrea Gabrieli. Op woensdag 1 maart om 20 uur in de kerk van O.L.V. ter Kapelle aan de Kapellemarkt in Brussel. Tickets: 500 tot 1.000 frank (12,39/24,79 euro). Tel. 02/511.34.33.

Mahler 6

Muntschouwburg, Brussel

Liefhebbers van het grote symfonische werk kunnen zondag terecht in de Muntschouwburg, waar het huisorkest onder leiding van Günther Herbig Mahlers Zesde Symfonie uitvoert, de tweede van zijn drie symfonieën zonder vocale passages. Hij gaf ze zelf de naam 'Tragische', en dat wil wat zeggen voor iemand die waarschijnlijk nooit onverdeeld gelukkig is geweest. Naar verluidt is dit werk een voorafspiegeling van onheil dat de componist voelde naderen. Een discutabele uitspraak, al was het in zijn geval niet echt moeilijk de toekomst enigszins met tegenzin tegemoet te zien: hij leidde de Weense opera in een tijd dat antisemitisme niet alleen mocht, maar ook 'in' was. Hij werd zeker niet ten onrechte een moeilijke mens genoemd, en was getrouwd met een twintig jaar jongere dame die uitermate begeerd was en er bovendien niet echt om bekend stond interessante voorstellen principieel van tafel te vegen. Arme man. Het heeft iets oneerlijks dat de luisteraar, als indirecte getuige van zoveel emotionele kommer en kwel, aan één zakdoek meer dan genoeg heeft.

Het orkest van de Muntschouwburg o.l.v. Günther Herbig brengt de Zesde Symfonie van Gustav Mahler. Op zondag 27 februari om 20 uur in de Munt. Tickets: 300 tot 1.100 frank (7,44/27,27 euro). Tel. 070/233.939.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234