Vrijdag 18/10/2019

Update

"MH17 doorboord door groot aantal objecten met hoge snelheid"

Beeld ANP

De Boeing 777 van vlucht MH17 is van buitenaf met hoge snelheid doorboord door een groot aantal projectielen. Waarschijnlijk heeft dit zo veel schade aan het toestel toegebracht dat het tijdens de vlucht in stukken is gebroken. Die conclusie trekt de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) in het eerste officiële rapport over de oorzaak van de vliegramp op 17 juli. Alle 298 inzittenden, onder wie 196 Nederlanders en 6 Belgen, kwamen tijdens de vlucht van Malaysia Airlines om het leven.

In het rapport wordt het woord 'raket' niet vermeld. Er staat dus ook niet in of de doorboringen veroorzaakt (kunnen) zijn door een raket. "Alles moet gedragen worden door bewijzen", benadrukt OVV-voorzitter Tjibbe Joustra. "U zult mij en de onderzoekers niet horen speculeren. Dit is wat we gevonden hebben, dit wordt gedragen door feiten en de rest zal volgend jaar aan de orde komen, in het definitieve rapport."

Zwarte dozen
Wel is duidelijk dat er geen sprake is van technisch of menselijk falen. "Op de Cockpit Voice Recorder waren geen alarm- of waarschuwingssignalen te horen voor storingen in de vluchtsystemen", aldus het rapport.

Uit het verslag blijkt dat de piloten enkele seconden voordat de zwarte dozen het begaven nog met de luchtverkeersleiders spraken. "Romeo November Delta, Malaysia één zeven", werd vanuit de cockpit gezegd om 13.19:56. Die boodschap eindigde om 13.19:59. Een paar seconden later, om 13.20:03, stopten de zwarte dozen abrupt met het vastleggen van vluchtgegevens.

Tot ongeveer een kwartier later riep "Dnipro Radar" (DNP) vlucht MH17 verscheidene keren op, zonder antwoord te krijgen. De bemanning van een ander vliegtuig in de buurt werd gevraagd of ze vlucht MH17 kon zien of kon waarnemen op de instrumenten. Ook dat was niet meer het geval.

Metalen objecten
Het vliegtuig is tijdens de vlucht in stukken gebroken, "vermoedelijk als gevolg van structurele schade aan het toestel veroorzaakt door een groot aantal objecten dat met hoge snelheid het toestel heeft doorboord", aldus het rapport. "Het schadepatroon dat is aangetroffen in de voorste rompsectie en het cockpitgedeelte van het vliegtuig komt niet overeen met de schade die te verwachten zou zijn als gevolg van enige bekende storing van het vliegtuig, de motoren of de vliegtuigsystemen."

Bovendien zijn er in de lichamen van de bemanning van vlucht MH17 metalen objecten gevonden. Wat voor objecten het precies zijn, is nog niet duidelijk. "Het is mogelijk dat het delen zijn van de cockpit waar ze in zaten. Maar het zou ook kunnen gaan om de objecten die met hoge energie het vliegtuig van buitenaf hebben doorboord", aldus de OVV-voorzitter.

Satellietbeelden
Het rapport bevat de eerste conclusies die gebaseerd zijn op de bronnen die de onderzoeksraad ter beschikking heeft. Daarbij hoort onder meer informatie via satellietbeelden, de luchtverkeersleiding, de voice- en datarecorder van het neergestorte vliegtuig en radarbeelden.

Door de gevaarlijke situatie ter plaatse hebben de onderzoekers nog geen onderzoek op de plaats van de ramp kunnen doen. De crashsite ligt in het strijdgebied van Oekraïense troepen die vechten tegen Russisch gezinde separatisten. Toch heeft die beperking niet in de weg gestaan om de eerste conclusies over de ramp te kunnen trekken, stelt de OVV. De raad verwacht het eindrapport binnen een jaar na de crash te publiceren, en heeft ook het verlangen om naar de plek van de ramp te gaan. "De cockpit, die behoorlijk doorboord is, zouden we graag mee naar Nederland nemen, en ook onderdelen daarvan. Er zijn, behalve de zwarte dozen, nog wat instrumenten die data registreren. Daar zijn we ook in geïnteresseerd."

"Goed gedisciplineerd"
Gisteren hebben drie ooggetuigen onafhankelijk van elkaar tegenover het BBC-programma 'Panorama' verklaard dat Russen het Buk-luchtdoelraketsysteem hebben bediend waarmee het toestel uit de lucht is geschoten. Eén getuige zag de installatie rond 12.30 uur (Nederlandse tijd) van een dieplader afgehaald worden in Snezjnoje, ongeveer 16 kilometer van de plaats van de ramp. Het vliegtuig stortte ongeveer vier uur later neer.

Diegenen die de Buk uitlaadden, leken volgens de getuige op Russische militairen. "Goed gedisciplineerd, in tegenstelling tot de rebellen, en ze droegen niet het standaard Oekraïense camouflage-uniform waarin zowel regeringsmilitairen als de strijders van de rebellen zich vertonen." Volgens hem hadden ze ook een Russisch accent. Een tweede getuige bevestigt dat. Bij een officier die de Buk begeleidde, had hij een Moskovitisch accent gehoord.

Deel van de binnenkant van de romphuid van het cockpitdak, met tekenen van doorboring met voorwerpen van buitenaf. Beeld DCA
Beeld AFP
De laatst bekende positie van het vliegtuig tijdens de vlucht en locaties van verschillende wrakstukken. De locaties van de wrakstukken zijn weergegeven per vliegtuigsectie. © Google Earth. Beeld Google Earth

"Raket veroorzaakte verwoesting MH17"
Hoewel het feitelijk bewijs nog niet is geleverd, is het voor defensiespecialist Peter Wijninga van het Haags Centrum voor Strategische Studies duidelijk wat de oorzaak is geweest van het neerhalen van vlucht MH17 in Oekraïne op 17 juli: een raket met een zogenoemde fragmentatiekop.

"Het toestel moet zijn getroffen door een luchtverdedigingsraket met daarin een bom van 70 kilo. De mantel van dat explosief bestaat uit zo'n 6000 stukjes ijzer, vaak bij elkaar gehouden door kunststof, bedoeld om zo veel mogelijk schade toe te brengen", reageert Wijninga op het vandaag verschenen onderzoeksrapport over de vliegramp van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid (OVV).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234