Donderdag 23/01/2020

Gezondheid

Met zoetjes en cola light juist meer kans op diabetes

Beeld RV

Zoetjes, lightproducten en caloriearme drankjes zoals suikervrije cola leiden sneller tot stofwisselingsafwijkingen, waaronder diabetes, bij mensen die daarvoor aanleg hebben. Dat constateren Israëlische wetenschappers vandaag in het blad Nature na onderzoek bij zowel muizen als mensen.

In zoetjes en suikervrije drankjes zitten vaak sacharine, aspartaam of sucralose. Die stoffen bevatten geen calorieën en zijn daarom aantrekkelijk voor mensen die gewone suiker liever mijden om overgewicht of diabetes te voorkomen. Paradoxaal genoeg blijkt nu dat de drie zoetstoffen bij dagelijks gebruik het lichaam bemoeilijken om de bloedsuikerspiegel na een maaltijd te verlagen. En die situatie kan juist tot diabetes en overgewicht leiden.

Aspartaam, een zoetstof die controversieel is omdat deze kankerverwekkend zou zijn - een bewering die overigens na talloze studies niet overeind blijft - bleek in muizenexperimenten het veiligst van de drie. Het is momenteel de meest gebruikte zoetstof in drankjes en zoetjes. Sacharine verhoogt bij de knaagdieren de bloedsuikerspiegel het meest.

Max Nieuwdorp, internist-endocrinoloog bij het Amsterdams Medisch Centrum (AMC), vindt dat het onderzoek 'heel netjes is uitgevoerd'. Wel merkt hij op dat de hoeveelheid zoetstof waarbij de bloedsuikerspiegel van muizen steeg, in de studie extreem hoog was. 'Je zou zo'n dertig cola lights per dag moeten drinken. Dat is absurd veel', zegt hij. 'Toch zijn de resultaten belangrijk, want de studie laat zien dat mensen die al gevoelig zijn voor bloedsuikerproblemen, door bijvoorbeeld overgewicht, diabetes of een slecht eetpatroon, beter af zijn als ze niet te veel zoetstoffen drinken.'

Die conclusie wijkt af van de huidige voedingsrichtlijnen voor diabetes en overgewicht, die in 2010 zijn opgesteld. Daarin worden zoetstoffen aangeraden als suikervervanger, zolang de maximaal toegestane hoeveelheid van zestien glazen lightdrank of gezoete koffie per dag niet wordt overschreden.

Deze hoeveelheid kan bij mensen echter al nadelig zijn, ontdekten de Israëlische wetenschappers. Ze gaven zeven proefpersonen een week lang glazen lightdrank met sacharine en zagen bij vier van hen een verhoogde bloedsuikerspiegel. De andere drie hadden nergens last van.

Volgens de onderzoekers is dat verschil in gevoeligheid te wijten aan de samenstelling van darmbacteriën. Mensen met een gezonde darmbacteriesamenstelling ondervinden waarschijnlijk geen nadelige gevolgen, terwijl mensen met een minder gezonde bacteriesamenstelling gemakkelijker een hogere bloedsuikerspiegel zouden krijgen. Helemaal zeker van de sleutelrol van microben zijn de onderzoekers niet, maar een extra muizenexperiment bevestigde hun vermoedens.

Volgens Nieuwdorp worden de aanwijzingen voor het belang van darmbacteriën bij stofwisselingsziekten steeds sterker. 'We gaan zeker meer van dit soort onderzoeken zien', zegt hij. 'Wat we eten, heeft direct invloed op onze darmbacteriën en stofwisseling. Maar welke voedingsstoffen precies welk effect hebben, weten we nog niet.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234