Maandag 01/06/2020

Blijf in uw kotKoken

Met de handen in het deeg: steeds meer mensen bakken zelf brood. Gewoon thuis

Pieter Bruurs: ‘Elke middag eten we brood dat ik zelf heb gemaakt. Dat gevoel is wel show.’ Beeld Aurélie Geurts

Steeds meer mensen bakken hun eigen brood. Gewoon thuis in de oven. Zelfvoorziening in tijden van schaarste of gewoon bezigheidstherapie? Enkele kersverse bakkers aan het woord.

Zit je dezer dagen niet met de handen in het haar, dan vast wel in het deeg. Wereldwijd ontdekken mensen in lockdown het genot van het kneden. Bakafdelingen aller landen worden geplunderd, zodanig zelfs dat sommige supermarktketens in de VS al een limiet stellen op hoeveel pakken bloem of gist klanten in hun winkelmandje mogen leggen. Hoewel we in België nog niet zo ver zijn, ogen ook hier de rekken met zelfrijzend meel en aanverwanten behoorlijk leeg. Aveve, de winkel voor tuin-, dier- én bakplezier meldt een opvallende stijging van dat laatste. Vooral benodigdheden om zelf brood te bakken zouden veel vlotter dan anders over de toonbank gaan. Ook Google Trends tekent op dat de Belg “brood bakken recept” de laatste tien dagen 70 procent vaker door de zoekmachine haalde. Dat is significant. En ergens ook logisch.

Brood is een essentieel onderdeel van ons westers voedselpatroon. Daar zelfvoorzienend in kunnen zijn geeft een zekere rust in onrustige tijden. Bovendien geeft het proces van het mengen, kneden en laten rijzen ons ook mentaal een zetje, zo blijkt uit verschillende onderzoeken. In 2017 publiceerde the Journal of Positive Psychology bijvoorbeeld studieresultaten waaruit bleek dat mensen die kleine, creatieve taken ondernemen zich doorgaans kalmer en gelukkiger voelde. Toen het Bethlem Royal Hospital in Londen vervolgens sessies baktherapie installeerde, tekenden de patiënten er ook op dat ze zich vrolijker en minder angstig voelden en dat ze het gevoel hadden dat ze die dag iets gepresteerd hadden. 

Eva Beeusaert: ‘Mijn eerste brood was ook grandioos mislukt en kleefde helemaal aan de pan.’Beeld Aurélie Geurts

Terugkeren naar de natuur

Een versgebakken brood geeft daarnaast ook een huiselijk en veilig gevoel, niet in het minst nu persoonlijke hygiëne zo’n aandachtspunt is geworden.

“Het idee van een brood te eten dat in de supermarkt al door verschillende handen is gegaan, vind ik momenteel niet zo appetijtelijk”, zegt Saskia Neirinckx, zaakvoerder van pr-bureau The Wicked. Ze heeft zich de laatste weken toegelegd op de ambacht van het zuurdesembrood, iets waar ze zich met zo veel verve op smijt dat ze onlangs een live video op Instagram uitzond, samen met topchef Willem Hiele. Hij gaf haar tips tijdens het vouwen en kneden. “Ik merk bij mezelf dat ik deze periode een beetje terugkeer naar mijn roots”, zegt Neirinckx. Mijn grootmoeder bakte altijd haar eigen brood in de schuur, mijn vader heeft een eigen moestuin en is veel met planten bezig. Die connectie met de natuur heb ik dus al van kinds af mee, maar ben ik de laatste jaren volledig kwijtgeraakt met mijn drukke stadse job en leven. Dit alles drukt ons nog maar eens met de neus op de feiten hoe we met onze gezondheid aan het spelen zijn en hoe we beter kunnen doen.”

Eva Beeusaert: ‘Ondertussen gaat het al iets beter, en hebben we er toch al een boterham uit kunnen halen.’Beeld Aurélie Geurts

Ook De Morgen-fotoredacteur Eva Beeusaert is aan het zuurdesemen gegaan. “Ik ben sowieso graag bezig met koken omdat ik bewust omgaan met voeding belangrijk vind. Ik eet het liefst zo vers mogelijk.” Aan brood had ze zich nog nooit eerder gewaagd. “Zuurdesembrood is echt niet zo gemakkelijk. De zogenaamde ‘moederdesem’ die je in plaats van gist gebruikt, moet je elke dag voeden en meten. Ondertussen begint het hier ook wel flink te ruiken”, lacht ze. “Mijn eerste brood was ook grandioos mislukt en kleefde helemaal aan de pan. Het heeft een half uur geduurd om het eruit te schrapen. Ondertussen gaat het al iets beter, en hebben we er toch al een boterham uit kunnen halen.”

Vruchtbare boost

Net omdat zuurdesemen zo ingewikkeld is, is het momenteel ideaal om je gedachten te verzetten, stelt ook de Canadese doctoraatsstudent wier onderzoek de niet mis te verstane titel Sourdough and Times of Crisis draagt. “Je hebt er enkel water en bloem voor nodig. En veel tijd – wat iedereen nu lijkt te hebben.” 

“Na de maatregelen ga ik allicht weer naar de bakker moeten, omdat dit nogal tijdrovend is”, beaamt Beeusaert. “Dus ik hoop dat ik tegen het einde van de maatregelen toch minstens één brood op tafel heb kunnen toveren dat even goed smaakt als het eruitziet.” 

Tijd en moeite wijden aan iets dat onder jouw handen een waardevol product wordt, lijkt mensen een boost te geven, in een periode waarin ze zich nutteloos voelenToch hoef je daarvoor niet aan het fermenteren te gaan, bewijst Pieter Bruurs, in het dagelijks leven interieurvormgever en drummer van Equal Idiots maar nu ook leverancier van zijn eigen boterhammen. 

Pieter Bruurs: ‘Ik was sowieso al fan van de artisanale bakker.’Beeld Aurélie Geurts

“Ik was sowieso al fan van de artisanale bakker. Die versgebakken broden zien er echt goed uit en maken duidelijk wat voor een ambacht het eigenlijk is. Toen ik merkte dat mensen massaal brood begonnen te bakken, dacht ik: dat wil ik ook kunnen.” Met een voorgemengd pak bloem voor de broodmachine ging hij in zijn eigen oven aan de slag. Met succes. “Het is altijd spannend, want je weet nooit hoe het gaat uitdraaien. Bovendien geeft het wat structuur aan mijn dagen. Ik sta op en begin met het maken van deeg, en terwijl ik de rest van de ochtend werk, moet ik toch af en toe pauze nemen om te kneden of te kijken of het goed gerezen is. Elke middag eten we brood dat ik zelf heb gemaakt. Dat gevoel is wel show.

In onzekere dagen geeft brood ons zekerheid. Het was er lang voor de coronacrisis,  en zal ook erna blijven voortbestaan. Zolang er maar genoeg mensen zijn die hun handen willen vuil maken. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234