Dinsdag 17/05/2022

AnalyseOverlegcomité

‘Men is deze sector aan het wurgen, en nobody cares’: cultuur betaalt de rekening uit vrees voor omikron

Een lege zaal van KVS, zo zal het er de komende maand alweer uitzien.  Beeld Eric de Mildt
Een lege zaal van KVS, zo zal het er de komende maand alweer uitzien.Beeld Eric de Mildt

In de strijd tegen de omikronvariant sluit het Overlegcomité de cinema’s, theaters en concertzalen. Tot verbazing van de virologen en woede van de cultuursector.

Cathy GalleJeroen Van Horenbeek en Ewoud Ceulemans

In ons land komt er geen harde lockdown tegen de omikronvariant van het coronavirus. Het Nederlands voorbeeld wordt – zoals verwacht – niet gevolgd. Het Overlegcomité hoopt dat een nieuw pakket coronaregels rond evenementen volstaat om het zorgsysteem recht te houden.

Alle indoor evenementen worden afgelast tijdens de eindejaarsperiode. Ook de cinema’s, theaters en concertzalen moeten dicht. Shoppen mag nog hoogstens per twee (kinderen niet meegerekend). Er komen nieuwe voorschriften rond crowd control in drukke winkelstraten. Buitensporten zoals voetbal en veldrijden moeten voortaan zonder supporters doorgaan. Dit alles moet de circulatie van de ultrabesmettelijke omikronvariant zoveel mogelijk vertragen.

Van contactbubbels is geen sprake. Dat ligt politiek te gevoelig na twee jaar van mentaal lijden door de pandemie. Er wordt wel om grote voorzichtigheid gevraagd tijdens de feesten. Het is het best om vooraf een zelftest af te nemen. Er komt ook geen sluitingsuur voor cafés en restaurants. Kerstmarkten kunnen gewoon doorgaan. Alleen feesttenten zullen gesloten worden.

Onzekerheid

“Er is een kaper op de kust: de omikronvariant. Daar is veel onzekerheid over. We weten zeker niet alles, maar wat we wel weten is geen goed nieuws. De besmettelijkheid is erg hoog”, aldus premier Alexander De Croo (Open Vld) tijdens de klassieke persconferentie na afloop van het Overlegcomité. “Een ding is zeker: we moeten vandaag voorzichtiger zijn dan ooit.”

De Croo hoopt dat met dit pakket maatregelen geen nieuwe verstrengingen zullen nodig zijn de komende weken. De situatie zal van dag tot dag opgevolgd worden, benadrukt hij. Onze kennis over de omikronvariant is nog onvolledig. De vraag is of de besmettelijkheid van de nieuwe variant een impact heeft op de ziekenhuisopnames. Daar is vandaag geen helder antwoord op.

Vanuit de cultuursector volgden meteen kritische reacties. Er is de voorbije twee jaar zwaar geïnvesteerd in de veiligheid van toeschouwers. Toch moeten ze nu de deuren opnieuw sluiten, net in een economisch levensbelangrijke periode. Bijzonder pijnlijk is dat.

Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA), die zelf bevoegd is voor het departement Cultuur, beseft naar eigen zeggen dat het om een erg bittere pil gaat voor de cultuursector. “Ik voel enorm met hen mee. De maatregelen die we nu nemen, die komen hard aan voor de sector.” Hij verzekert dat organisaties op financiële steun kunnen rekenen de eerstkomende weken.

Het voorstel voor een sluiting, komt volgens het kabinet-Jambon van het federale niveau. De minister-president heeft al langer een getroebleerde relatie met de cultuursector.

Waanzin

De culturele woede is groot. Michael De Cock, artistiek directeur van de Koninklijke Vlaamse Schouwburg (KVS) in Brussel, oordeelt op Twitter dat de sluiting “de waanzin voorbij is”.

Aan de telefoon voegt De Cock toe dat hij geschokt is dat het Overlegcomité “cultuurliefhebbers die met een mondmasker, met een coronapas en met socialdistancing naar het theater komen, de kop van jut maakt. Men is deze sector aan het wurgen, and nobody cares. Er is een leegloop van mensen, een braindrain, en deze beslissing is nefast voor het welzijn van de mensen die in cultuur werken. Deze hallucinante en eerlijk gezegd beschamende beslissing getuigt van een ongeziene politieke nalatigheid.”

“Dit besluit is onbegrijpelijk, dramatisch en wraakroepend. De teleurstelling is enorm”, beaamt Thierry Laermans van de Federatie van Cinema’s, die de inkomsten van “de belangrijkste periode van het jaar” door de neus ziet geboord. “Tijdens de kerstvakantie genereren we ongeveer een vijfde van onze totale jaarinkomsten. Een film als Spider-Man was records aan het breken, ondanks maatregelen als de coronapas.”

De beslissing van het Overlegcomité kwam als een donderslag bij heldere hemel. “We weten niet waar dit vandaan komt. Men heeft ons op voorhand geen enkel signaal gegeven, ik heb het zelf vernomen via de pers. Bovendien zijn de experts van mening dat er in bioscopen voldoende ventilatie is. Deze sluiting stond niet in het advies dat zij overgemaakt hebben. Het is een arbitraire beslissing die indruist tegen allen wetenschappelijke studies. Een bioscoopbezoek is veiliger dan een horecabezoek of een vliegreis.”

Glühwein

Het klopt: de virologen hebben niet (meteen) gepleit voor een ‘evenementenstop’. Wel voor contactbubbels en een vervroegd sluitingsuur in de horeca. Maatregelen die er niet komen.

Viroloog Marc Van Ranst (KU Leuven) oordeelt dat “glühwein het heeft gewonnen van cultuur” tijdens het Overlegcomité. Hij heeft zelf meer vertrouwen in de naleving van de coronaregels in de cultuursector dan in de horeca. Zeker in de cafés. “Het gaat niet om honderdduizenden bezoekers per avond die naar voorstellingen gaan”, aldus Van Ranst aan VRT. De viroloog vreest dat veel Nederlanders richting Antwerpen zullen afzakken. In Nederland is de horeca gesloten.

Ook minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) – doorgaans de man die als eerste de coronahandrem wil optrekken – zit met een gemengd gevoel. “Het is me zelden zo zwaar gevallen om extra maatregelen te nemen. We weten dat er in de cultuursector grote inspanningen geleverd zijn om veilig te werken. Het is voor kunstenaars belangrijk om op een podium te staan. We hopen dan ook dat dit zo kort mogelijk duurt”, reageert Vandenbroucke.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234