Donderdag 04/03/2021

Meester, hij begint niet meer

Slechts 8.402 van de 44.409 leerkrachten in het basisonderwijs zijn mannen. Die overheersing van vrouwen op school is nefast voor kleine jongetjes, zo vrezen velen. Aan de KHLimburg moet sinds dit academiejaar een ‘jongenscoach’ toekomstige mannelijke leerkrachten zien te houden.

Was in 2002 nog een vijfde van het onderwijzend personeel in de kleuter- en lagere school mannelijk, dan bedroeg dat aandeel vorig schooljaar niet eens meer 16 procent. En er zit niet meteen beterschap aan te komen. Aan de Hogeschool West-Vlaanderen (HoWest) studeert dit jaar geen enkele kleuterleider en welgeteld één onderwijzer af. In Limburgse hogescholen KHLimburg en Xios mogen er respectievelijk 5 en 2 jongens een lerarendiploma in ontvangst nemen en aan de Artesishogeschool in Antwerpen is de verhouding voor het kleuteronderwijs 1 jongen op de 93 meisjes, voor het lager onderwijs 15/50.

Het onderwijs zelf zou het liever anders zien. “Scholen smeken ons om mannelijke leerkrachten”, klinkt het aan de HoWest. Onder meer de KHLeuven is gestart met een campagne om ‘jongens en andere minderheden’ naar de lerarenopleiding te lokken. Aan de KHLimburg gaan ze nog een stap verder. Daar is sinds kort een jongenscoach aan de slag. “En het is een vrouw, ja”, lacht Nicole Vandormael, “maar ik ben vroeger jaren klastitularis geweest van een klas met alleen maar jongens. Ik weet hoe ze denken.” Vandormael moet proberen het tij te keren. “De uitval ligt erg hoog. Er starten jaarlijks zowat 80 jongens, maar slechts een handvol houdt het vol. Ze gaven zelf aan om meer nood te hebben aan begeleiding. Ze willen hun werk beter leren organiseren. Ik hou ze niet bij het handje, maar geef ze wel wat extra ondersteuning.” Ook Vandormael vindt dat er meer nood is aan leraren. “Het is sowieso goed als er een mix is”, zegt ze. “Voor de jongens én voor de meisjes. Scholen zijn zelf ook echt op zoek naar mannen. Bij de stagebegeleiding merk je dat ze heel erg blij zijn als er nog eens een mannelijke leerkracht passeert.”

‘Te vrouwelijke context’

De wetenschappelijke wereld is het nochtans (nog) niet eens over de impact van al die vrouwen op kleine jongetjes. Ja, er is een probleem, zegt een Britse studie van afgelopen najaar, waaruit blijkt dat zelfs jongens van een jaar of acht aanvoelen dat volwassenen het gedrag van meisjes prefereren boven de ‘wildere’ jongensaanpak. Ook een Gents onderzoek van een paar jaar geleden wijst in die richting. “Maar tegelijkertijd zijn er studies die geen impact zien’, zegt Mieke Van Houtte, onderwijssociologe aan de UGent. ‘Het staat wél vast dat vrouwen anders lesgeven dan mannen. Bij mannen mag het allemaal wat losser. Ik zie het zelfs hier aan de universiteit. Wij geven allemaal dezelfde cursus. De vrouwen doen dat op een heel gestructureerde manier, de mannen maken er meer een show van.”

Die andere aanpak heeft ook een invloed op de manier waarop leraren dan wel leraressen omgaan met de kinderen. Een herhaaldelijk uitgevoerd wetenschappelijk experiment, waarbij een groep kleuters een homp klei krijgt, illustreert dat. Het merendeel van de meisjes begint netjes te boetseren, de jongens testen de klei uit: plakt het, is het hard of zacht... In de ogen van pedagogen “ontdekken ze het materiaal”, in de ogen van heel wat kleuterjuffen kliederen ze. En dus krijgen de jongens op hun kop. “Door al die vrouwen op school zouden jongens gedwongen worden in te vrouwelijke context”, stelt Van Houtte. “Ze groeien op in een systeem dat niet het hunne is.” (KH)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234