Zaterdag 26/09/2020

Wetenschap

Medische doorbraak: wetenschappers produceren op grote schaal kunstbloed

Beeld Thinkstock

In België hebben dagelijks honderden mensen bloed, plasma of bloedplaatjes nodig. Maar sommige - zeldzame - bloedgroepen zijn maar schaars aanwezig in de bloedbanken. Een nieuwe medische doorbraak biedt hoop: Britse wetenschappers zijn erin geslaagd op grote schaal kunstmatig bloed te creëren.

Het is niet de eerste keer dat rode bloedcellen gecreëerd werden in het labo. Maar nooit eerder gebeurde dat zo op grote schaal als nu aan de universiteit van Bristol. In hun studie in het vakblad Nature Communications doen de onderzoekers een techniek uit de doeken om een onbeperkte voorraad kunstbloed te produceren.

Donatie is vandaag nog steeds de makkelijkste methode om bloed te verkrijgen. Maar volgens de onderzoekers is er wereldwijd nood aan alternatieven. "Gekweekte rode bloedcellen hebben voordelen in vergelijking met donorbloed, zoals een beperkt risico op het overbrengen van ziektes", luidt het in een mededeling van de universiteit.

Stamcellen

Om artificieel bloed te creëren, werden tot nu toe speciale stamcellen gebruikt die rode bloedcellen genereren. Het probleem is echter dat elke stamcel maar zo'n 50.000 rode bloedcellen kan produceren. Ter vergelijking: één zakje bloed bevat ruwweg 1 biljoen rode bloedcellen.

De nieuwe methode stelde de wetenschappers in staat de ontwikkeling van de stamcellen een halt toe te roepen in een vroege fase waarin ze zich voor onbepaalde tijd vermenigvuldigen. Als de stamcellen zich in die fase bevinden, kunnen de wetenschappers ze omvormen tot een onuitputtelijke bron van rode bloedcellen.

Duur

Kunstbloed is een veel duurdere en moeilijkere manier om bloed te verkrijgen dan bloeddonatie. Het is dan ook niet de bedoeling om de klassieke donatie te vervangen, maar om speciale behandelingen mogelijk te maken voor specifieke patiëntengroepen, zeggen de onderzoekers.

Als de techniek verder verfijnd wordt, zou ze op termijn wereldwijd toegepast kunnen worden in ziekenhuizen. Al kan dat nog enkele jaren op zich laten wachten: het team uit Bristol produceerde maar een beperkt aantal zakjes bloed - niet genoeg om één ziekenhuis te bevoorraden.

Een volgende stap is technologie te bouwen om massaproductie mogelijk te maken. Eens die er is, kan de nieuwe methode ziekenhuizen toelaten om zeldzame bloedtypes altijd bij de hand te houden, een ontwikkeling die mogelijk vele levens kan redden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234