Vrijdag 21/01/2022

McDonald's musical

Vorige zondag ging in Antwerpen de musical The Phantom of the Opera in première. De in groten getale aanwezige BV's zorgden in de zaal voor boeiender spektakel dan de echte acteurs op het podium. Ach ja, de ouderwetse trukendoos die voor de pauze wordt opengetrokken is nog amusant - een het zwerk klievende luchter, op het water drijvende kaarsjes, en nogal wat mist waarin het sloepje van het Spook ronddobbert - maar voorts heeft deze musical met zijn bordpapieren personages evenveel met drama te maken als een ritje door Peter Pan-land in Disneyworld. Het is de derde keer dat de Vlaamse producent Music Hall een werkstuk van Andrew Lloyd Webber in Antwerpen op de planken brengt. Webber is een gewiekste zakenman die ervoor zorgt dat de roep van zijn succes hem vooruitsnelt zodat iedereen overal ter wereld er absoluut van overtuigd is zo snel mogelijk een musical van hem gezien te moeten hebben. In de Londense West End zijn ze gewoon een toeristische attractie geworden. Dagelijks worden busladingen argeloze toeristen geloosd voor theaters waar de inmiddels elfendertigste cast een tot op de draad versleten versie van een Webber-musical speelt.

Sinds de musical Cats (1981) is Webber de facto een multinationale onderneming. Hij bediende zich toen voor het eerst van de global communication en pakte de merchandising zo doeltreffend aan dat T-shirts, programma's, fotoboekjes, gadgets en de musical zelf onafgebroken naar elkaar verwezen en een web weefden waar de consument vroeg of laat in verstrikt moest raken. Webber koos ook resoluut voor de McDonaldisering: hij eiste dat zijn musicals er overal ter wereld hetzelfde uitzagen, alleen uitvoerders en theaters konden verschillen. Dat leidde er ook toe dat van zijn product, net als bij zijn partner in crime, McDonald's, de verpakking belangrijker is geworden dan de inhoud. De consument consumeert en is tevreden omdat hij toch niet ontevreden zijn kan. Tegen zoveel succes kun je als enkeling niet op. De hamburger is lekker, Webber is goed, zoveel miljoenen consumenten kunnen geen ongelijk hebben.

Maar er is meer loos.

Op de Antwerpse première kwamen twee van de drie hoofdrollen nauwelijks tot acteren. Susanne Duwe (Christine Daaé) evolueert over het podium met de souplesse van een jichtige hark en zingt de hele partij met een gipsen glimlach op het gezicht. Of ze nu verleid of bedreigd wordt, je merkt het verschil niet. Schier wanhopig zoekt ze een avond lang naar haar rol in het geheel. Haar probleem is simpel: het gaat om een Duitse actrice die al wat blij is dat ze de Nederlandse zinnen zonder al te veel problemen gezongen krijgt - hoewel ze vermoedelijk niet eens ten volle begrijpt wat ze precies zingt. Michael Lewis (Raoul, haar jeugdvriend) heeft een vergelijkbaar probleem, maar lost het op door hyperkinetisch heen en weer te hollen: een kwestie van zijn emoties toch te tonen. Hij is een Amerikaanse acteur, die al wat blij is dat hij de Nederlandse zinnen... jawel. Maar ook een hoop andere zangers is nauwelijks te verstaan. Het verhaal dat Webber toch zo graag wil vertellen gaat grotendeels de kwistig gespoten mist in.

Blijkbaar leidt de McDonaldisering ertoe dat Webbers maatschappij, en niemand anders, beslist wie welke partij krijgt. Als ze de right looks, de right height en de right voice hebben, is alles dik in orde. Geen kennis van het Nederlands? Dat is een detail, een technicality. In deze wereld, deze global village, is dat een bijkomstigheid - althans volgens de ijzeren logica van een arrogante musicalmachine die de wijde wereld als één wingewest beschouwt. Take the money and run.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234