Donderdag 26/11/2020

Brexit

May en Juncker: "Nog geen brexitdeal over scheidingsvoorwaarden"

Theresa May en Jean-Claude Juncker bij hun ontmoeting in Brussel vandaag.Beeld REUTERS

Het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie hebben vandaag geen akkoord weten te bereiken over de scheidingsvoorwaarden rond het Britse vertrek uit de EU. "We hebben vooruitgang geboekt, maar het was niet mogelijk om vandaag een volledig akkoord te bereiken", zeiden Brits eerste minister Theresa May en Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker vanavond tijdens een gezamenlijke persconferentie.

De deal had de weg moeten vrijmaken om te beginnen met de onderhandelingen over de toekomstige relatie tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk. Eerder vandaag klonken er positieve geruchten over de vooruitgang in de onderhandelingen. 

May en Juncker lieten vanavond weten dat er nog geen akkoord bereikt is, maar waren wel positief over het verdere verloop van de gesprekken. "Ondanks onze inspanningen was het niet mogelijk om complete overeenstemming te bereiken", zei Juncker na een lang overleg met premier May. "Dit is geen mislukking, maar de start van de laatste onderhandelingsronde."

Voor het einde van de week volgt er nieuw overleg. Juncker heeft er vertrouwen in dat tegen volgende week een doorbraak wordt bereikt.

Ook May benadrukt dat beide partijen vandaag "een constructieve ontmoeting" hebben gehad. "We hebben hard gewerkt in goed vertrouwen, en hard onderhandeld", aldus May. "We hebben op veel vlakken veel vooruitgang geboekt. Ik heb er vertrouwen in dat we dit positief kunnen afronden."

Het doel van de bijeenkomst was een akkoord te sluiten over de drie punten waar al een tijd over wordt onderhandeld: de financiële afrekening, de kwestie van de Iers-Noord-Ierse grens en de rechten van EU-burgers. De Europese staatshoofden en regeringsleiders bekijken volgende week in Brussel of er voldoende vooruitgang is geboekt in deze onderhandelingen. Is hun oordeel positief, dan kunnen beide partijen begin volgend jaar gesprekken opstarten over de relaties na de brexit eind maart 2019.

De tijd om een overeenkomst te bereiken, wordt nu wel heel nipt, zegt Europees Raadsvoorzitter Donald Tusk. "Ik was klaar om morgen de EU27-richtlijnen te presenteren voor de gesprekken over de overgang en de toekomst", laat hij via Twitter weten. "Maar het Verenigd Koninkrijk en de Commissie hebben meer tijd gevraagd. Het wordt nu heel nipt, maar een overeenkomst op de EU-top van december is nog mogelijk."

Noord-Ierland

Christopher Hope, de belangrijkste politieke correspondent van de Britse krant Daily Telegraph, had eerder vandaag op Twitter gemeld dat er vandaag een akkoord bereikt zou worden. Zo zou er bepaald zijn dat er geen harde grens zou komen tussen de Ierse republiek en Noord-Ierland. Ook de Financial Times sprak al van een compromis over de Ierse grens. Beide kanten verbinden zich er daarnaast ook toe om de regelgeving van Ierland en Noord-Ierland op elkaar afgestemd te houden, aldus Financial Times, om een potentiële nieuwe opflakkering van geweld in Noord-Ierland te beletten.

De Noord-Ierse unionistische partij DUP reageerde met een persbericht op de berichten. De partij aanvaardt niet dat de regelgeving in Noord-Ierland na de brexit zal afwijken van die in de rest van Groot-Brittannië, klonk het. 

DUP-leider Arlene Foster waarschuwde meteen dat "Noord-Ierland de Europese Unie moet verlaten tegen dezelfde voorwaarden als de rest van Groot-Brittannië". Haar partij, die May aan een meerderheid helpt in het Britse parlement, zal "geen enkele vorm van regelgevende afwijking aanvaarden die Noord-Ierland economisch of politiek scheidt van de rest van Groot-Brittannië", zo luidde het.

De DUP maakte haar positie over de Ierse grens ook duidelijk aan de Britse regering. Volgens de BBC werd de premier tijdens het telefoongesprek duidelijk gemaakt dat "de DUP, wiens steun aan de regering van vitaal belang is om brexitwetgeving goed te keuren, ernstige bezwaren heeft tegen de deal die toegevingen zou doen aan de regering in Dublin". 

Of dat de reden is dat er vandaag geen brexitdeal is, is niet duidelijk. De Ierse premier Leo Varadkar toonde zich vanavond alvast "verrast en ontgoocheld" over het uitblijven van een akkoord. "De Britse regering lijkt niet in staat om te respecteren wat eerder op de dag nog overeengekomen was", zei Varadkar, die verwees naar de houding van de DUP.

Lees hieronder verder.

In de rest van het Verenigd Koninkrijk werden de mediaberichten meteen aangegrepen om dezelfde rechten op te eisen. "Als één deel van Groot-Brittannië geharmoniseerde regels met de Europese Unie mag behouden en dus effectief in de eenheidsmarkt mag blijven, dan bestaan er geen goede redenen waarom andere delen dat ook niet zouden mogen", tweette Schots premier Nicola Sturgeon. Net als in Noord-Ierland stemde een meerderheid van de bevolking in Schotland in het referendum van juni vorig jaar tegen de brexit. Sturgeon dreigde eerder al met een nieuw referendum over Schotse onafhankelijkheid om de banden met het Europese vasteland te vrijwaren.

Ook de Londense burgemeester Sadiq Khan eiste dezelfde rechten voor zijn stad. "Enorme gevolgen voor Londen als May heeft toegegeven dat het mogelijk is voor delen van Groot-Brittannië om in de eenheidsmarkt en de douane-unie te blijven na de brexit", tweette Khan. "De Londenaars hebben met overweldigende meerderheid gestemd om in de Europese Unie te blijven en een gelijkaardige deal zou tienduizenden jobs kunnen beschermen." 

Blair wil nieuw referendum

Gewezen Brits premier Tony Blair probeert de brexit intussen ongedaan te maken. Dat heeft hij gisteren laten weten in een radio-interview. De kiezer verdient een tweede referendum, meent hij, omdat de belofte dat er fors meer geld naar de National Health Service (NHS) zou vloeien, niet blijkt te kloppen.

"Veel mensen hebben voor de brexit gestemd op basis van het idee dat al ons geld terug zou komen en dat we het kunnen spenderen aan de gezondheidszorg", zei Blair op BBC Radio 4. "Dat was een specifieke belofte die de brexiteers gemaakt hebben."

"Het is nu heel duidelijk dat er geen extra geld is voor de NHS, en, ten tweede, dat we zelfs minder zullen spenderen aan de gezondheidszorg omdat er geen groei is en we een enorme brexitrekening gepresenteerd krijgen."

"Als de feiten veranderen, hebben mensen het recht om van idee te veranderen", aldus nog Blair, die altijd al een grote tegenstander was van de afscheuring van de EU maar zich zelden zo expliciet uitsprak over zijn missie om de brexit tegen te houden.

Uit een opiniepeiling, die gisteren gepubliceerd is in de Mail on Sunday, blijkt dat de helft van de Britten het met Blair eens is dat er een nieuw referendum moet komen. Vijftig procent van de Britten wil graag nog eens naar de stembus, 34 procent is daar tegen, en zestien procent heeft geen mening.

Het was de eerste peiling sinds Britse media vorige week schreven dat het Verenigd Koninkrijk zich zou voorbereiden op een brexitrekening van 50 miljard euro.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234