Dinsdag 21/01/2020

Mateloos Madrid, dag en nacht

De grootse architectuur en brede

Tapas, wijn, dansen en file in de straten om 4 uur 's morgens - dit kan enkel Madrid zijn, een stad met een hoog partygehalte. Journalist Rodney Bolt proeft van Spanjes bruisende hoofdstad.

door rodney bolt

Foto's Matt Munro

In de tijd van generaal Franco, in de jaren zeventig, was het Castellana-hotel in het centrum van Madrid eigenlijk clandestien, omdat buitenlandse bedrijven theoretisch toen geen eigendom mochten beheren in Spanje. Onder anderen Frank Sinatra, Ava Gardner en Zsa Zsa Gabor waren er vaste gasten. Ze waren meestal op doorreis door het land om films te maken en hielden een tussenstop in de hoofdstad om te feesten. Madrid had immers allure en stijl.

Madrid is niet zomaar een hoofdstad geworden in de loop der geschiedenis, het heeft altijd de allures van een hoofdstad gehad. De stad werd ontworpen in de 16de eeuw, onder impuls van koning Felipe II, en de grootse architectuur en brede boulevards zitten de stad als gegoten. Madrid straalt overal energie uit en genereerde talrijke genieën, zoals filmregisseur Pedro Almodóvar. Madrids elitaire en artistieke prinsen hebben de stad een paleisachtige, eclectische en grootse stijl gegeven. Tegenwoordig slenteren overal door de straten chique dames op hoge hakken en lange benen die verpakt zijn in leren laarzen, vaak geflankeerd door even chic uitgedoste homo's.

De hele stad lijkt wel te dansen van 's morgens vroeg tot 's avonds laat. Naar eigen zeggen dansen de Madrilenen het best de flamenco, bereiden hun Catalaanse, Baskische en Andalusische chef-koks de beste gerechten en zijn hun zeevruchten overduidelijk superieur (volgens de legende werden zeevruchten in de jaren '30 naar de stad aangevoerd met de snelste trein ter wereld).

'Dat is niet de juiste vijver', roept iemand me toe. Ik sta in de lobby van het Castellana-hotel en ben op zoek naar de vijver waar de Britse acteur Oliver Reed ooit naakt in sukkelde. 'Het is die andere, aan de zijkant van het hotel, op de binnenkoer, waar Almodóvar de eerste scène van Átame! filmde. Maar hij is intussen al dichtgegooid.' Mijn vriendin Ana groeide op in Madrid en kent dus de beste adresjes.

Ze leidt me eerst naar Plaza Mayor, een van Madrids grootste verkeersvrije pleinen. De Plaza wordt volledig omgeven door hoge 16de-eeuwse gebouwen en bezoekers stappen kriskras over het hele plein. Wij gaan richting La Torre del Oro - in eerste instantie lijkt het wel een typisch Andalusische stierenvechtersbar, met overal accessoires die doen denken aan stierengevechten. Maar deze bar heeft een wrange Madrileense touch, want het interieur is volledig opgedragen aan wedstrijden waar de stier won. De certificaten aan de muur zijn doodsbrieven, en de medailles zijn afkomstig van het jasje van de omgekomen torero. We nippen van een kurkdroge fino (droge sherry), en proeven van krokante pescaditos (kleine gefrituurde visjes). En intussen zijn we dankbaar dat de gortige foto's aan de muur in zwart-wit zijn.

Onze tocht langs tapasbars is begonnen. De volgende in de rij is Casa Alberto, dat al bestaat sinds 1827 en nog altijd dezelfde antieke zinken en marmeren bar heeft. Op de tap is niet alleen bier aangesloten, maar ook vermout, en op de toog staan uitnodigende schotels met chorizo ondergedompeld in cider, mosselen gemarineerd in azijn en stapels chilipepers, paprika's en tomaten. Een uurtje later gaat het langs het drukke Los Austrias-district onder de Plaza Mayor naar Juana la Loca, een hippe bar waar loungemuziek op de achtergrond speelt, waar de muren paars geverfd zijn en waar tapas pintxos genoemd worden - Basken haten immers haute cuisine in miniatuurversie. Pintxos zijn kegels gemaakt van spinaziedeeg, gewikkeld rond gefrituurde jonge palingen of foie gras met gekarameliseerde appels.

Nog later op de avond, na een drankje in de bar van het nabije Casa Patas, sluiten we ons aan bij de massa op de dansvloer. Er wordt uiteraard flamenco gedanst, maar niet - zoals toeristen altijd veronderstellen - met castagnetten en opvallende roze danskostuums. De flamencodansers lijken wel bezeten door de dans. Ze zijn volledig in het zwart gekleed, met hier en daar een rode flits en ze evolueren vliegensvlug van doodstille momenten - waarin je slechts één enkele spier ziet bewegen - naar staccato explosies waarbij het zweet van hun aangezichten druipt. Minutenlang klinkt er geen enkel geluid in de ruimte, behalve dat van hakken op hout, handgeklap en gitaargetokkel.

De volgende ochtend begint met een tocht door de nauwe straatjes in Chueca, de hippe en grotendeels homoseksuele uitgaansbuurt die overdag verandert in een shoppingstraat. Ik ga op zoek naar mijn favoriete olijfolie (Núñez de Prado, afkomstig van Baena), en die vind ik in een van de vele gespecialiseerde oliewinkels. Daarna staat een bezoek aan het wereldberoemde Prado-museum op het programma, om Rogier van der Weydens De kruisafneming te bewonderen Na een blik op Picasso's Guernica in het nabije Reina Sofia-museum gaat het richting voedselmarkt Mercado de San Miguel. Vergeleken met de markt in Barcelona moet de Mercado het onderspit delven, maar toch zijn het verse fruit, de geurige champignons en verse-hamaroma's zeker de moeite waard. Het ruime aanbod aan geuren en kleuren doet je honger krijgen.

Onze honger wordt gestild in Botín, het oudste restaurant ter wereld (volgens het Guinness Book of Records). In de 278 jaar oude taberna eten we smakelijk van hun beroemde geroosterde speenvarken, waarvan de braadkorst trouwens veel krokanter is dan die van een volwassen varken. Op dat gebied kan ik harteloos zijn: kalfsvlees, kuikens en foie gras gaan moeiteloos over de tong. Ik zou ooit een nachtegaal hebben opgegeten in Catalonië als mijn vrienden er niet mee gedreigd hadden het restaurant te verlaten.

Ik ben dus voor eeuwig verdoemd, en mijn kansen op vergiffenis slinken even later nog meer als ik onbeschaamd sta te vloeken op de drempel van een klooster. Om de hoek van Botín ligt het 17de-eeuwse Convento de las Carboneras, waar de nonnen uitstekende koekjes maken en ze aan de buitenwereld verdelen via het torno - een draaiwiel in de muur dat bediend kan worden zonder dat non en klant elkaar zien. Maar de loodzware deur die naar de torno leidt, is zo laag dat ik er gewoon tegen loop. Met een blauw voorhoofd ga ik dan maar weer naar het hotel, voor een siësta en een calorieverbrandende workout in de fitnesszaal, als voorbereiding op het avondeten.

Terwijl ik het hemelse menu van chef-kok Oscar Velasco in het Santceloni-restaurant bestudeer, bedenk ik dat sommige koks echte goden zijn. Velasco is een protégé van de legendarische Barcelonese restaurateur Santi Santamaria. Je zou het hem niet nageven, want de verlegen Velasco lijkt nauwelijks oud genoeg om zijn eigen schoenveters te knopen. En toch bereidt hij gerechten die als het ware de wereld doen stoppen met draaien. Een kwartel met gember en ansjovis, of gekarameliseerde noten in roomsoep, of tarbot met gekonfijte tomaten en een vleugje vanille, of kalfsvlees met appels en truffels. En dan de kers op de taart: rumpudding met walnoten en krokante stukjes banaan. De hele parade gerechten wordt vergezeld van smakelijke Catalaanse wijnen, zoals de Penedes-chardonnay van Albet i Noya.

Als het laatste gerecht gepasseerd is, heeft de klok al middernacht geslagen, maar 24 uur is in Madrid nog maar het begin van alles. We gaan iets drinken in de Chicote-cocktailbar, ooit de favoriete bar van Grace Kelly en Ernest Hemingway, en ook nu nog hipper dan hip door de dj's en groovy muziek. Daarna trekken we naar de levendige bars in Chueca, en nog later naar het Palacio Gaviria, dat oorspronkelijk bedoeld was als een stadspaleis en tegenwoordig dienst doet als danshal. Metershoge wandtapijten hangen aan de muur tussen de sigarettenrook en de balzaal is opgesmukt met plafondschilderingen, hoge spiegels en kristallen kandelaars. Op de vloer ligt parket en marmer met daarop Perzische tapijten. Op de achtergrond hoor je in het ene salon tango en in de volgende weerklinken salsa, hiphop en golden oldies.

Ernaast bevindt zich Chocolatería San Gines, waar de lucht gevuld is met de geur van warme chocolade. Na Ana's rondreis door Madrid ben ik helemaal uitgeput: de nachtelijke uitstappen en ochtendlijke shoppingtochten - naar de antiekwinkels in het Rastro-district, naar de kerkwinkels nabij de Calle Mayor vol wonderlijke religieuze hebbedingen, naar de ouderwetse pastelerías waar Madrileense huisvrouwen achter de toog staan - eisen hun tol. Op het einde gaan we langs in Ana's favoriete restaurant La Trainera, een visbrasserie die recht uit de jaren '70 lijkt te komen. De obers zijn er nog ouderwets vriendelijk en de overvloedige zarzuela (bouillabaisse met rivierkreeften en langoustines) is overheerlijk.

Op zondag kan ik amper nog energie opbrengen om op aanraden van Ana de Taberna de la Daniela te bezoeken in het keurige Salamanca-district. Maar ze staat erop. Chic geklede welgestelde families komen er lunchen en meestal kiezen ze de cocido madrileño, een stoofpot die uit drie delen bestaat: soep met vermicelli, hutspot met rundvlees, worst, kip, vleesballetjes, mergbeen en varkensvlees, en dan zijn er nog de groenten: bonen, aardappelen, wortelen en kolen. Cocido is het nationale gerecht in Spanje, en de Madrileense versie steekt er met kop en schouders bovenuit. Het vergt een hele ochtend om het klaar te maken, en het verkrijgt langzamerhand een nostalgische cultstatus bij jonge yuppies.

Madrid stelt nooit teleur, verzekert Ana me. Zodra je weer thuis bent, wil je steevast terugkeren. En gelijk heeft ze. Ik wil zeker en vast terug, van zodra ik mijn slaap heb ingehaald en al dat eten verteerd is. Binnen een maand of zo. n

boulevards zitten Madrid als gegoten

Toeristische informatie

* Telefoneren: om naar Madrid te bellen moet je eerst 0034-91 vormen.

* Toeristische Dienst (in België): Koningsstraat 97, 1000 Brussel, tel. 02/280.19.26 of 02/280.19.29, www.tourspain.be.

* Municipal Tourist Office (in Madrid): Plaza Mayor 3, tel. 366/54.77 of 588/16.36, www.tourspain.es.

Hier vind je een gratis plannetje van het centrum.

Heen & Weer

* Met het vliegtuig: zowel SN Brussels Airlines (www.flysn.com), Iberia (www.iberia.com),

Virgin Express (www.virgin-express.com),

Air France (www.airfrance.com) als Lufthansa (www.lufthansa.com) vliegen rechtstreeks van Brussel naar Madrid (ongeveer 2u30 vliegen).

Voor de verplaatsing van de luchthaven naar het stadscentrum (ongeveer 15 km) kan je makkelijk gebruik maken van de metro (ongeveer 45 min., 2,5 euro). De prijs van een taxi schommelt tussen 20 euro en 30 euro.

* Met de wagen: de afstand Brussel-Madrid bedraagt ongeveer 1.600 km.

Verblijf

Prijzen gelden per nacht voor een dubbele kamer.

* Castellana Inter-Continental. Paseo de la Castellana 49, 28046 Madrid, tel. 700/73.00, www.madrid.intercontinental.com. Uitstekende service en veel luxe in dit hotel, dat ooit bijna een thuis was voor sterren van over de hele wereld. Ten noorden van het centrum in de chique zakenbuurt. Vanaf 391 euro.

* Hotel Monaco. Calle Barbieri 5, tel. 522/46.30. Dit hotel diende ooit als bordeel, koning Alfonso XIII kwam er geregeld. Het interieur met zijn originele en excentrieke kitsch is nog altijd een pareltje. Vanaf 71 euro.

* Hotel Palacio San Martin. Plaza de San Martín 5, tel. 701/50.00, www.intur.com. Twee stadspaleizen, waarvan sommige delen dateren uit de 15de eeuw. Met uitzicht over de stad vanop het dakterras. Vanaf 126 euro.

* Hotel Orfila. Calle Orfila 6, tel. 702/77.00,

www.hotelorfila.com. 19de-eeuws paleis dat nu dienst doet als luxehotel. Een groot deel van het originele decor bleef bewaard. Vanaf 370 euro.

* La Redidencia de El Viso. Calle Nervion 8,

tel. 564/03.70. Gerenoveerde art-decovilla in de chique Chamartín-wijk, met twaalf stijlvolle kamers. Vanaf 136 euro.

Eten

Prijzen gelden voor drie gangen en wijn en zijn per persoon (tenzij anders vermeld).

Santceloni. Hotel Hesperia, Paseo de la Castellana 57, tel. 210/88.40. Hemelse keuken en wijnen, de eetzaal werd ingericht door de avant-gardedesigner Pascua Ortega. Drie gangen met wijn vanaf 94 euro. Tiengangen-menu gastronomico vanaf 85 euro.

La Trainera. Calle Lagasca 60, tel. 576/05.75.

Lekker visrestaurant, bonito-salade en zarzuela (vishutspot) zijn aanraders, vanaf 52 euro.

Taberna de la Daniela. Calle General Pardinas 21, tel. 575/23.29. Dé plaats voor de zondagse lunch, vanaf 20 euro.

La Tentación de San Miguel. Plaza Conde de Miranda 4, tel. 559/98.19. Aangenaam tapasrestaurant nabij de San Miguel-markt, artistieke clientèle, vanaf 30 euro.

Tapas

De prijs van tapas varieert sterk naargelang de portie en de stijl van het restaurant. Prijzen meestal tussen 2 en 6 euro. Sommige traditionele bars bieden de tapas gratis aan bij een drankje.

Casa Alberto. Calle Huertas 18, tel. 429/93.56. Ouderwetse bar met een breed assortiment.

Juana la Loca. Plaza Puerta de Moros 4,

tel. 364/05.25. Gesofisticeerde Baskische tapas.

La Torre del Oro. Plaza Mayor 26, tel. 365/50.16. Opgedragen aan stierengevechten waar de stier de overhand haalde. Traditionele Andalusische tapas.

Bars

Chocolatería San Gines. Pasadizo de San Gines 11, tel. 365/65.46. Open van 7 uur 's morgens tot 19 uur 's avonds, altijd warme chocolade.

La Sastrería. Calle Hortaleza 74, tel. 532/07.71. Rustig overdag, bruisend 's avonds. Gemengde hetero- en homoseksuele clientèle.

Museo Chicote. Gran Via 12, tel. 532/67.37. Hip favoriet adresje van de rich and famous.

Flamenco

Casa Patas. Calle Canizares 10, tel. 369/04.96.

De toegangsprijs bedraagt 23 euro, inclusief een

gratis drankje. Vurige flamencodansen in het zaaltje achter de bar/restaurant.

Danshal

Palacio de Gaviria. Calle Arenal 9, tel. 526/60.69. De toegangsprijs in het weekend bedraagt 15 euro, inclusief gratis drankje (goedkoper op maandag, dinsdag en woensdag). Fabuleus 19de-eeuws paleis dat nu dienst doet als danshal waar alle genres vertegenwoordigd zijn.

Shopping

De twee beste voedingsmarkten van Madrid zijn San Miguel, nabij het Plaza Mayor, en La Paz op Calle Ayala 28, in het Salamanca-district. De nonnen van het Convento de las Carboneras verkopen hun koekjes aan het Plaza Conde de Miranda 3 - druk op de bel (niet vergeten naar beneden te duiken voor de lage deur) en volg de wegwijzers richting El Torno (Calle Factor 6).

Antigua Pastelería del Pozo (Calle Pozo 8, nabij Sol) is een prachtige oude patisserie die nauwelijks veranderd is sinds de opening in 1830. Patrimonio Comunal Olivarero (Calle Mejía Lequerica 1) in Chueca verkoopt een assortiment olijfolie van uit het hele land. Voor hippe kleding moet u in de Mercado Fuencarral (Calle Fuencarral 45) zijn, en voor de grote designershops is Calle Serrano in het Salamanca-district de place to be. Op zondagochtend is de vlooienmarkt in het Rastro-district, ten zuiden van het Plaza Mayor, een aanrader. Ook de antiekzaken en prullariawinkeltjes in de buurt zijn de moeite waard (open in de week). Voor religieuze beeldjes, waaiers en andere typisch Spaanse souvenirs moet u in de winkels in de Calle Mayor zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234