Dinsdag 07/12/2021

Marionetten op Italië-reis

De Roovers brengen klaarheid in Georg Büchners 'Leonce en Lena'

Leuven / Van onze medewerker

Peter Anthonissen

Hoewel Georg Büchners Leonce en Lena (1836) geen lijvig werkje is, bestaan er evenveel interpretaties van als dat er opvoeringen naar zijn. De Roovers tonen hoe de personages voortdurend strijd leveren om aan de voorbestemming en de voorspelbaarheid van het leven te ontsnappen. Ze doen dat op een heldere en aantrekkelijke manier, alleen hun samenwerking met componist Peter Vermeersch kan niet overtuigen. Telkens weer verbaast me de maturiteit waarvan de amper 23-jarige Georg Büchner in Leonce en Lena getuigt. Enerzijds is zijn Lustspiel een eenvoudig liefdessprookje, anderzijds een eigentijdse politieke satire. Tussendoor doorspekt Büchner de tekst met een karrenvracht van filosofische beschouwingen en literaire verwijzingen, vooral naar Shakespeare. Terzelfder tijd blijft al wat de personages zeggen, met een korreltje zout te nemen, want vaak praten ze enkel en alleen om hun verveling te verdrijven. Wie Leonce en Lena ensceneert, staat voor de uitdaging klaarheid te brengen in dit complexe geheel.

Bij de première in de Antwerpse Monty bleken de Roovers daar nog niet toe in staat, enkele dagen later in het Leuvense Stuc wel. Elk van de drie bedrijven krijgt van het spelerscollectief een eigen atmosfeer mee, die de gemoedsgesteldheid van de figuren en hun verhouding tot hun omgeving weerspiegelt. Leonce (Robby Cleiren), kroonprins van het rijk Popo, komt op met een strop om zijn nek die door zijn vader, koning Peter (Luc Nuyens), wordt aangetrokken. Het signaal is overduidelijk: Leonce is de gevangene van het hof, hij moet zich plooien naar de wetmatigheden die zijn status meebrengt. Trouwen met prinses Lena van het rijk Pipi (Sara De Bosschere) is er daar een van. Aanvankelijk maakt Leonce een paniekerige indruk. Het is alsof hij een nachtmerrie beleeft, het angstzweet breekt hem uit. Zijn vriend Valerio (Adriaan Van den Hoof) koestert minder illusies dan Leonce, maar weet er veel beter mee om te springen. Om hun lot te ontlopen, trekken ze naar Italië. Lena en haar gouvernante (Sofie Sente) nemen hetzelfde besluit. De twee partijen ontmoeten elkaar halverwege.

Fatalisme en idealisme wisselen elkaar bij Büchner voortdurend af. De Roovers leggen de gedachtekronkels van zijn personages bloot. De vitaliteit van hun denken staat in contrast met hun fysieke immobiliteit, en omgekeerd. Hun gedachten en hun emoties dragen vaak hun tegendeel in zich. Die paradoxen maken Büchners figuren erg hedendaags. Voor zowel Leonce als Lena bijvoorbeeld werkt de Italië-reis bevrijdend, en toch is het precies bij het begin van dit tweede bedrijf dat de acteurs als willoze marionetten opkomen, een beeld dat ook in Büchners Woyzeck verschijnt. Bij de Roovers zijn de personages continu in gevecht. De mens wordt 'geleefd', dat is waar, en toch hebben Leonce en Lena, doordat ze hun geregelde bestaan proberen om te gooien, een streepje voor op koning Peter, die een schertsfiguur geworden is. Op een bepaald moment zit hij samen met zijn bedienden een potje te huilen. In hem kunnen de Roovers het satirische element kwijt. Met Leonce en Lena bewijzen de Roovers eens te meer dat zij intelligente theatermakers en wendbare toneelspelers zijn. Op een occasionele energiestoot na draagt Peter Vermeersch veel minder bij. Vaak vloekt de sobere enscenering met het drammerige karakter van zijn muziek. Hoewel trompettist Luc Van Lieshout en keyboardspeler Peter Vandenberghe slechts met zijn tweeën zijn, verdwijnen ze in een wolk van klank. De Roovers vallen enkel op zichzelf terug. En doen dat met meer zeggingskracht. WAT: Leonce en Lena

WIE: de Roovers en Walpurgis WAAR EN WANNEER: op 26/4 in Stuc (Vlamingenstraat), Leuven; op 27/4 in Stadsschouwburg Sint-Niklaas; op 28/4 in CC De Schakel, Waregem; op 30/4 in CC De Bogaard, Sint-Truiden. Op tournee tot en met 17 juni (info op tel. 03/235.04.90, Thassos). ONS OORDEEL: Met Leonce en Lena bewijzen de Roovers eens te meer dat zij intelligente theatermakers en wendbare toneelspelers zijn.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234