Zondag 27/09/2020

Vijf vragenMarc Van Ranst

Marc Van Ranst: ‘Lokale corona-alarmen kunnen een tweede golf helpen voorkomen’

Marc Van Ranst.Beeld Thomas Nolf

De voorbije 24 uur zijn in ons land 142 nieuwe coronabesmettingen besmettingen vastgesteld. Intussen moet een lokaal ‘covid-alarm’ toelaten om op het niveau van gemeentes of arrondissementen in te grijpen. Krijgen we lokale lockdowns? ‘Je kan mensen niet aan gemeentegrenzen tegenhouden’, zegt viroloog Marc Van Ranst (KU Leuven). ‘Maar lokale maatregelen kunnen nodig zijn.’

Moeten we voortaan rekening houden met een lockdown op lokaal niveau?

Marc Van Ranst: “Ik zou het geen lokale lockdown noemen, want dat zou betekenen dat je je gemeente niet meer uit kan. Je kan mensen niet aan de dorpsgrenzen tegenhouden. In een afgelegen ruraal dorp in Italië met twee toegangswegen heb je maar twee politieblokkades nodig. Bij ons is dat onmogelijk. Wie een stad als Leuven in lockdown zet, moet ook rekening houden met de bussen en treinen die daar passeren. Stel dat je de winkels lokaal sluit, dan gaat iedereen in het dorp ernaast winkelen. De term ‘lokale lockdown’ schept verkeerde verwachtingen, maar lokale maatregelen zijn wel een goed idee.”

Wat bedoelen jullie bij de GEES met lokale maatregelen? 

“Als er ergens een lokale opstoot is, kan het nodig zijn om bepaalde activiteiten zoals horeca, fuiven of andere potentiële verspreiders tijdelijk te annuleren. Je kan ook overgaan tot lokale screening, bijvoorbeeld op wijkniveau of in één gemeente. De maatregelen zullen afhangen van factoren zoals de lokale bron van de besmetting. Je kan dus weinig algemene protocollen maken.”

Is Vlaanderen niet te klein hiervoor? Als het feestje in mijn stad niet meer kan doorgaan, dan gaat iedereen toch feesten in een stad verderop?

“Je zal de inwoners van die stad dan op het hart moeten drukken dat ze weer ‘in hun kot’ moeten blijven. Dat politioneel gaan handhaven lijkt me erg moeilijk. In een autoritair regime is dat allemaal gemakkelijk, maar niet in een samenleving die belang hecht aan vrijheid en persoonlijke verantwoordelijkheid.”

In Zuid-Limburg ging de voorbije dagen een ‘covid-alarm’ af. Moeten we ons daar zorgen over maken?

“Als er meer dan 20 besmettingen per 100.000 inwoners per dag zijn, dan stuurt Sciensano dat alarm naar de lokale besturen. Die cijfers moeten ze dan dubbelchecken bij de huisartsen en lokale ziekenhuizen om te weten of er sprake is van een clusterbesmetting. Dat wordt nu onderzocht. Je zal op zoek moeten gaan naar de link in die besmettingen en dat vergt wat detectivewerk voor de teams van het agentschap Zorg en Gezondheid. De gezondheidsinspecteurs moeten uitgebreid worden zodat ze ter plaatse kunnen gaan.

“Men rolt dat lokale systeem nu uit. We kunnen het ons niet permitteren om dat eerst grondig te bestuderen, maar moeten het draaiboek en cours de route ontwikkelen. Zo zullen we oneindig veel korter op de bal spelen.”

Kunnen lokale maatregelen een tweede golf voorkomen ? 

“Inderdaad. Door kleine brandhaardjes te blussen vermijd je een uitslaande brand, maar dan heb je wel meer brandweerteams nodig. Vroeger hadden we één kazerne per provincie. Dan kom je te laat als het ergens brandt, en als het op twee plaatsen brandt, moet je kiezen. Je moet de wil hebben om daar volk voor uit te trekken. Voor dat soort zaken was vroeger weinig sympathie.

“Nu kan dat wel, omdat men weet dat een algemene lockdown duizend maal meer kost. Benjamin Franklin zei het al: ‘Elke ons preventie is een pond remedie waard’.” 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234