Donderdag 24/10/2019

'Mannen kunnen onmogelijk opboksen tegen een vibrator'

Hij schreef scherpe pleidooien voor conservatisme en meer Bach, tegen de EU en de onbegrensde multiculturele samenleving. Nu heeft Thierry Baudet (°1983) een roman geschreven die bulkt van de genadeloze beschrijvingen van nare seks.

Op een afspraak met Thierry Baudet verwacht je een man met pochet, of op z'n minst in lichtblauw overhemd met witte kraag. De auteur die je op de achterflap van zijn boeken indringend aankijkt in een goed gesteven pak, verschijnt echter met een slappe imitatie van een Borsalino op z'n hoofd, een hemd met streepjes in vaalrood en blauw en een broek in een kleur die twijfelt tussen beige en grijs. Hij draagt vuile AllStars, is tien minuten te laat en heeft grote honger. Baudet bestelt bruiswater, koffie verkeerd en twee tosti's ham en kaas. "Extra, extra, extra doorbakken. Ja?"

Baudet ontkent dat hij een kater heeft van het feestje bij de presentatie van Voorwaardelijke liefde, zijn eerste roman. Hij is enkel "een beetje duf" want heeft "alles door elkaar gedronken". Na een bezoek aan het toilet schrikt hij zelf van zijn slaperige look. "Wat vreselijk voor je zeg, dat je daarnaar moet kijken."

IJdel, verwaand, intellectueel en onuitstaanbaar: een korte rondvraag in het boekenvak over de auteur levert een aantal scherpe steekwoorden op. Al zal hij zich in dit gesprek twijfelend tonen, en vleiend. Een aantal steekwoorden, over dat boek, als handleiding bij dit gesprek: afwezige vader, penisnijd, (veel) seks, emancipatie en de oneerlijke strijd tussen man en vibrator.

In Voorwaardelijke liefde probeert doctoraatsstudent Gregor het op verzoek van jeugdvriendinnen als gigolo. Als escort neemt hij wraak op alle vrouwen die hem ooit hebben misbruikt, bedrogen of afgewezen. Dat zijn er nogal wat. Voor het verhaal van start gaat, schrijft Baudet dit: "Dit werk is fictie. Alle tekortkomingen van de personages in dit boek komen voor rekening van de auteur."

Welaan dan: waarom is het hoofdpersonage een man die vrouwen haat, vernedert en geweld aandoet?

"Er zit veel misogynie in het karakter van Gregor, hij is een boze en eenzame man. Maar het boek is niet misogyn. Hij is de echte lul, hij komt er uiteindelijk niet goed vanaf. Mannen denken altijd dat vrouwen het fout doen, maar eigenlijk zijn het zelf eikels."

De vrouwen zijn uitsluitend hoeren of maagden, en de maagden blijken achteraf de grootste hoeren.

"Dat is de klassieke Freudiaanse psychoanalyse die vrouwen opdeelt in hoeren en Maria's. Zo modelleert het hoofdpersonage zijn idee van de romantische liefde. Die wil hij bereiken. Tegelijkertijd merk je dat hij zich erg verlaten voelt. Vader is weg, moeder heeft zo'n beetje de vaderrol op zich genomen. Waar vindt hij geborgenheid en veiligheid? Dat lukt niet, hij maakt z'n relaties altijd stuk.

"Het boek gaat ook over de platonische, geïdealiseerde liefde die juist helemaal niet lichamelijk is. Het gebrek aan seks is minstens even belangrijk.

"Het heeft mij zelf verbaasd dat seks zo'n grote rol speelt in het boek. Maar anders kun je als lezer Gregor niet zo dicht op de huid komen. Seks is zo bloot, het is helemaal tot de kern komen. Je moet mee die slaapkamer in, het toilet op als hij zich afrukt.

"Ik ben nu een andere roman aan het schrijven. Ik merk dat die een heel andere kant op gaat. Een heel ander soort seksualiteit. Meer genuanceerd. Meer gelukt, als het ware."

In het boek komt elke vrouw per beurt minstens één keer spetterend klaar, dus qua succesgraad zit het wel goed als we de vrouwenbladen geloven.

"Nou, een beetje vakman..."

Baudet zegt dat hij bij het schrijven van de roman niet stilstaat bij de ophef die hij veroorzaakt, bijvoorbeeld als hij de islam opvoert. "Natuurlijk zullen moslims beledigd zijn. Dat zijn ze altijd."

Of over de passages waarin Gregor het over verkrachting heeft, zoals deze: "Vraag het ook maar eens aan een verkrachter. Even los van al het tegengestribbel en uiterlijk verzet: vrouwen reageren ontzettend op zulke nietsontziende mannelijkheid. (...) In de wereld van emancipatie en mensenrechten is het vaginaal orgasme een uitzondering - in de criminaliteit is het een vanzelfsprekendheid."

Baudet: "Vind ik een mooie zin. En het zegt veel over de hypocrisie die Gregor bij vrouwen ontwaart: het ene zeggen, maar eigenlijk iets anders willen." In Gregor de gigolo ziet hij "een heel boeiend venster op de emancipatievraag en de traditionele ideeën over sekseverschillen", zegt hij. "Die willen namelijk dat vrouwen geïnteresseerd zijn in binding en liefde. Mannen zoeken lust en seks. Daarom is er prostitutie voor mannen en hebben vrouwen boekenclubjes met vriendinnen. In mijn roman draait dat om. Ik vind het een interessant gegeven om na te denken hoe dat in onze tijd nu precies zit. Ik schrijf uitdrukkelijk een roman, geen pamflet. Als ik een boodschap wilde verkondigen, had ik non-fictie geschreven."

Waarom wilt u het net nu over emancipatie hebben?

"De strijd der seksen is van alle tijden. Er zijn twee redenen waarom deze roman honderd jaar geleden niet geschreven had kunnen worden. De traditionele verhoudingen zijn weg. We weten nog niet zo goed wat de nieuwe rolverdeling wordt, waardoor zowel mannen als vrouwen heel onzeker zijn over de positie die ze moeten innemen. Dat zag je hier in Nederland in de populariteit van de documentaire Sletvrees. Een vrouw vraagt zich af waarom ze niet gewoon naar bed kan gaan met mensen zoals mannen dat doen. Aan de andere kant weten mannen helemaal niet meer wat het is om man te zijn, met al die metromannen.

"Ten tweede ben ik een schrijver van een nieuwe generatie die, anders dan zijn voorgangers, niet langer bezig is met het benadrukken van het belang van bevrijding. Ik heb het over de gevolgen van die bevrijding voor onthechting en atomisering. Zoals Houellebecq, met wie ik me erg verwant voel."

Hoe bent u in de vrouwelijke psyche gekropen? Via gesprekken met vriendinnen of research in de Cosmopolitan?

"Allebei. Ik heb veel vrouwenbladen en -fora gelezen om dat typische toontje in het boek te krijgen. Om een aantal vrouwelijke personages van een laagje suiker te kunnen voorzien.

"Ik vond het niet moeilijk om een aantal van die onoprechte dialogen tussen vrouwen te creëren. Er is veel leugenachtigheid tussen vrouwen."

Hebben zij u dat zelf verteld?

"Dat heb ik al eerder gevoeld. Ik denk dat vrouwen achterbakser met elkaar omgaan, minder oprecht. Ze zijn meer bezig de façade op te voeren en te vergelijken. De observatie van Gregor over de ondergeschikte positie van lelijke vrouwen is volgens mij zeer accuraat. Er is een enorme hiërarchie onder vrouwen, en die ontstaat heel snel.

"Ik merk dat ze het heel leuk vinden als ik hen daarover vertel. Ze moeten erom lachen. Ze lezen allemaal de Cosmopolitan en de Fancy en ze schamen zich ervoor. Omdat het zo leugenachtig is. Gregor heeft daar een paar mooie oneliners over: op elke bladzijden kun je lezen dat je het waard bent. Dat je jezelf niks te verwijten hebt. Ik zie dat wel in de wereld, het doorgeslagen feministische zelfbewustzijn dat er steeds maar op hamert dat je goed bent zoals je bent."

Hebt u ook in die boekjes geleerd dat mannen onmogelijk kunnen opboksen tegen een vibrator, zoals Gregor in het boek herhaaldelijk poneert?

"Ik schreef een tijd geleden een column naar aanleiding van de film Hysteria, over de ge-schiedenis van de vibrator. Daar schoof ik onder andere dit idee naar voor: de ontwikkeling van elektronische en mechanische hulpmiddelen die voor een beter lichamelijke, zelfs geestelijke seksuele ervaring zorgen, zet relaties onder druk. Het moet toch zo zijn dat een handje minder indruk maakt als een vrouw een orgasme van een vibrator gewend is? Ik heb veel instemmende reacties gekregen."

U schetst een wereld waarin mannen voortdurend slachtoffer zijn. Zelfs van een staaf in roze plastic met twee batterijen.

"Ik hoop dat het ook vrouwen aanspreekt. Ook zij hebben moeite met overgave en binding. Veel vrouwen zijn gescheiden. Ze hebben hun kinderen alleen opgevoed, zien in die zonen de worsteling met rollenpatronen en hechting."

Terug naar de goeie ouwe tijd?

"Ik zie geen alternatief, hoor. De emancipatie heeft ook veel goeds gebracht. Maar die dingen hebben een prijs. Namelijk dat veel mensen onthecht zijn en worteling zoeken. De droom van je leven met iemand delen, is steeds verder weg. Om de eenvoudige reden dat als je behoorlijk wat liefdespartners hebt gehad, het steeds moeilijker wordt om alles in één persoon te vinden. Dan wordt het meer zoals met vrienden: je hebt er een hoop. Dat is een hele grote mutatie.

"Ik weet niet hoe het verder moet met gezinnen, en met samen oud worden en zo. We leven in een hele nieuwe, creatieve tijd."

Ging dat vroeger gemakkelijker?

"Dat kunnen we niet weten. Ik denk niet dat de menselijke conditie radicaal verbetert of verslechtert. Elke tijd heeft haar moeilijke vragen en gevoelens. Het is de taak van de romancier om die te beschrijven.

"In de jaren zestig zou ik misschien een hippie zijn geweest, een rebel. Nu is dat niet meer aan de orde. Je wilt uiteindelijk de tijd vooruit helpen. Je haren lang laten groeien, een spijkerbroek dragen, een joint roken en een boek schrijven over de absurditeit van het leven draagt daar tegenwoordig niet meer aan bij. Veel van mijn generatiegenoten doen het nog wel zo. Ze zijn erg bezig met de absurditeit van de dingen, als uitlopers van de punk en de jaren tachtig: o, wat sta ik overal los van.

"Ik denk dat het de snaar van deze tijd niet meer raakt. Waar hoor ik in godsnaam bij, wie houdt mij vast? Waar kan ik een saai verhaal vertellen zodat iemand toch nog naar mij luistert? Dat zijn de vragen van nu. Facebook, je wordt er depressief van: iedereen heeft een leuk leven, behalve ik. Als schrijver roer ik daarin."

Waar hoort u bij?

"Mijn leven is net zozeer een voorbeeld van deze problematiek. Mijn liefdessituatie: it's complicated. Ik leef zeer kosmopolitisch en eclectisch. Ik reis heel veel, heb vrienden all over the place."

En dat voor een held van het Vlaams Belang.

(Ironisch) "Ja, ik ben rechts, ik ben weet-ik-veel. Ik ben nogal tekeer gegaan tegen de uitholling van de nationale staat, tegen open grenzen en het Europese project. Bij de groepen die het daar mee eens zijn, zitten ook de SP (Socialistische Partij, SVL) en de Partij voor de Dieren. Ik wil vooral onafhankelijk mijn eigen pad volgen."

In het voorjaar van 2013 zit Baudet op een overvolle Braziliaanse stadsbus, schouder aan schouder met vlezige, zwetende, veelal donkere carioca's. Hij is in Brazilië om samen met Paul Scheffer (auteur van onder meer Het land van aankomst) onderzoek te doen naar de BRICS-landen (de opkomende economieën van Brazilië, Rusland, India, China en Zuid-Afrika; red.). Een baan die hij ondertussen heeft opgezegd wegens te weinig boeiend.

Op een vrije dag trekt hij naar het centrum van Rio de Janeiro om een museum te bezoeken. "Ik had, in die buiten-Europese wereld, een enorme behoefte om Europese schilderkunst te zien." De net als zijn vader klassiek geschoolde pianist staat voor een gesloten deur en krijgt een tropische bui over zich heen. Taxichauffeurs laten hem aan de kant van de weg staan in zijn bermuda en een dun T-shirt. "Ik zag eruit alsof ik zo een pistool kon trekken. Ze zijn daar als de dood voor criminaliteit."

Baudet moet zich tot de bus wenden. Het goedkoopste transportmiddel in Rio de Janeiro, met agressieve chauffeurs die bij het sturen en schakelen geen rekening houden met hun passagiers. Er is geen klachtenformulier.

Daar, op dat moment, voelt hij zich enorm vrij, vertelt hij. "Echt los van alles. Ik dacht: ik ga een roman schrijven!"

Bevrijd waarvan?

"Er was in Latijns-Amerika iets waardoor ik opeens van een afstand naar mijn eigen leven kon kijken. Het gevoel: ik kan doen wat ik wil. Ik hoef mij niet zo nodig met politiek in te laten.

"Ik ben ervan overtuigd dat het nooit heel veel slechter is geweest dan nu. En ook dat het niet veel beter wordt. Het zal meer zoals Brazilië zijn: chaotischer, corrupter, minder veilig en minder democratisch. Dat is een direct gevolg van immigratie en het Europese project. Maar ook in Brazilië gaat het leven gewoon door. Als wij het in Europa politiek verkloten, maakt dat helemaal niet zoveel uit. Life goes on."

Over Europa en de politiek waarvan Baudet overtuigd is dat die het zal verkloten, heeft hij verschillende boeken en artikels geschreven met veelzeggende titels: 'De aanval op de natiestaat'. 'Pro Europa dus tegen de EU'. 'Conservatieve vooruitgang'. 'Thou Shallt Not Offend Islam'.

"De afgelopen jaren zijn erg gepolitiseerd geweest: Pim Fortuyn, islam, de EU, allemaal zaken die ik ervaren heb als grote uitdagingen in mijn leven. Ik was altijd erg maatschappelijk betrokken. Maar ik heb ook twee (onuitgegeven) novelles geschreven, gedichten gelezen en geschreven. Ik ben altijd met fictie bezig geweest."

U trekt zich terug. Eerder stopte u met een column in NRC.

"Politiek is niet echt leuk. Je moet een enorm saaie eikel zijn om daar dag in dag uit mee bezig te zijn."

Een eikel, zo bent u ook genoemd als opiniemaker.

"Je komt veel weerstand tegen. Bij een vorig interview werd ik in een Belgische krant afgebeeld met hakenkruisen. Mensen reageren heel sterk op je werk. Eigenlijk wordt er niet naar je geluisterd. Het gebeurt nu eens nooit dat mensen zeggen: 'Goh, eerst dacht ik zus maar nu ik jou bezig heb gehoord, denk ik zo.'"

Bent u teleurgesteld?

"Teleurstelling is een emotie die ik er niet bij heb. Het is wel zo dat ik de beperkingen sterk onder ogen heb gezien. Je kunt niet zo gek veel veranderen. Politiek is voetballen met een slappe bal. Je geeft een schop en de bal landt helemaal ergens anders. Kluitjesvoetbal. Ik ben ervan overtuigd dat ik een aantal zaken scherper heb gezien dan anderen. Maar ik ga niet mijn hele leven besteden om dat als een activist van de daken te schreeuwen.

"Ik merkte dat ik verbitterd werd, en bozig: stommelingen, snappen jullie het nou echt niet? Blijkbaar vinden de meeste mensen het heel moeilijk om de gevolgen van maatschappelijke processen te overzien. Dan zien ze het misschien pas over honderd jaar. So be it."

Thierry Baudet gaat op het Eilandfestival in Antwerpen op 14/9 in debat over Europa. Felixpakhuis, Godefriduskaai, 16 uur, www.eilandfestival.be

Thierry Baudet

Heemstede (bij Haarlem), 1983

studeerde geschiedenis en rechten

schreef boeken, artikels en opiniebijdragen over de EU, de nationale identiteit, islam, conservatisme en Bach.

verzamelde samen met onder anderen Paul Cliteur voldoende handtekeningen voor een referendum over Nederland in de EU. Het initiatief strandde in de Tweede Kamer

werkt aan een tweede roman en krijgt een column in een nieuw online medium, jalta.nl

Thierry Baudet, Voorwaardelijke liefde, Prometheus, 240 p., 19,95 euro

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234