Maandag 08/08/2022

NieuwsAbortusuitspraak

Makers menstruatie-apps beloven privacy van gebruikers te beschermen na abortusuitspraak VS

Vrouwen die voor het recht op abortus zijn lopen een protestmars richting het Witte Huis. Beeld Getty
Vrouwen die voor het recht op abortus zijn lopen een protestmars richting het Witte Huis.Beeld Getty

Amerikaanse staten die abortus verbieden, zouden privégegevens van apps kunnen gebruiken bij het vervolgen van vrouwen die toch een zwangerschap laten afbreken. ‘We verwachten dat techbedrijven dagvaardingen zullen krijgen voor de zoekgeschiedenis van burgers.’

Laurens Verhagen

De conservatieve meerderheid in het Hof verwierp vrijdag de uitspraak van 1973 in de zaak Roe vs. Wade, die het federale recht op abortus in de Verenigde Staten vastlegt. Deze uitspraak geeft afzonderlijke staten nu ruim baan zwangerschapsafbreking te verbieden.

De persoonlijke gegevens die allerlei apps verzamelen (zoals de locatiedata in Google Maps, de zoekgeschiedenis in een zoekmachine of zelfs menstruatiedata in een gespecialiseerde app als Flo) kunnen nu een groot risico vormen voor de gebruikers van die apps. Hiervoor waarschuwden Democratische politici al ruim vóór de stemming. In mei vroegen ze Google-topman Sundar Pichai te stoppen met het verzamelen van locatiedata die kunnen worden herleid tot individuele gebruikers.

Nu het landelijk recht op abortus inderdaad tot een einde komt, zijn die zorgen alleen maar groter geworden. Tot nu toe ging het meestal over de vraag of consumentendata kunnen worden misbruikt door techbedrijven voor commercieel gewin. Zo ligt Flo onder het vergrootglas bij de Federal Trade Commission omdat de Amerikaanse handelswaakhond de maker van deze menstruatie-app ervan verdenkt dat de gegevens van gebruikers gedeeld worden met adverteerders.

Staten kunnen gebruikersdata als bewijs tegen burgers gebruiken

Na de uitspraak in de zaak Roe vs. Wade is de vrees dat niet adverteerders, maar overheden met meer dan gewone belangstelling naar de gegevens zullen kijken. Conservatieve staten zouden bij de techbedrijven kunnen aankloppen om de data van gebruikers op te vragen waarmee die staten bewijs tegen inwoners kunnen verzamelen van wie het vermoeden bestaat dat ze een abortus hebben laten uitvoeren.

‘We verwachten dat techbedrijven dagvaardingen zullen krijgen voor de zoekgeschiedenis van burgers’, zegt Dana Sussman van non-profitorganisatie The National Advocates for Pregnant Women tegen nieuwszender CNBC. En volgens Corynne McSherry van de burgerrechtenorganisatie Electronic Frontier Foundation is het probleem dat van alles wat techbedrijven mogelijk maken, ook misbruik kan worden gemaakt.

Lees ook

‘De laatste jaren merken we een zeer berekende pushback door conservatieve, machistische en religieuze bewegingen’

Wie is Norma McCorvey, icoon van de Amerikaanse abortusbeweging die van kamp veranderde?

Een aantal makers van apps die de cyclus bijhouden, wil niet wachten op het moment dat advocaten met een dagvaarding in de hand op de deur bonken en de gevoelige gegevens van klanten opeisen. Apps als Natural Cycles, Clue en het eerder genoemde Flo worden door miljoenen Amerikanen gebruikt om de menstruatiecyclus en vruchtbare perioden bij te houden. Informatie over onregelmatigheden in die cycli zou als bewijs in een abortuszaak kunnen bijdragen, vrezen de makers van de apps.

Menstruatie-apps komen met speciale anonieme modus

Flo kondigde vrijdag al aan dat het met een speciale anonieme modus komt binnen de app, zodat gegevens nooit zijn te herleiden tot de gebruiker en staten die data dus ook niet kunnen opvragen. Het in Berlijn gevestigde Clue benadrukt ondertussen op Twitter nog maar eens dat het altijd voor zijn gebruikers opkomt en nooit gegevens zal overhandigen, terwijl Natural Cycles net als als Flo een ‘totaal anonieme ervaring’ belooft.

Marijn Sax, onderzoeker aan het Instituut voor Informatierecht (IViR) van de Universiteit van Amsterdam, is niet echt onder de indruk van al deze verse beloften. ‘De bedrijfsmodellen van dit soort bedrijven is niet anders dan van Pokemon Go: zoveel mogelijk gebruikers verzamelen en ze ze zo lang mogelijk op de app laten zitten.’ De beloften die de appmakers doen op het gebied van privacy zijn volgens Sax onduidelijk, en áls ze al duidelijk zijn, worden ze lang niet altijd nagekomen.

‘De techsector is gebouwd op verbroken beloften’

‘Apps als Flo zijn helemaal ontworpen om de gebruiker een veilig, prettig en vertrouwd gevoel te geven. Maar dat is de buitenkant: ze zijn gemaakt om valse beloften te doen.’ Sax noemt dit problematisch, omdat veel consumenten de gevaren zullen onderschatten. En die gevaren zijn duidelijk: het verzamelen van gebruikersdata.

De onderzoeker vreest dat dit ook met de laatste beloften gewoon zo blijft. ‘De techsector is gebouwd op verbroken beloften. Je hoeft niet cynisch aangelegd te zijn om hier een bewust patroon in te zien.’ Bovendien: ‘Anonimisering is geen aan-en-uitknop, maar een schaal. We zullen moeten zien hoe anoniem die gezondheidsapps écht zullen worden.’

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234