Vrijdag 22/01/2021

'Maffiamaatje' Moszkowicz krijgt Wilders vrij

Spraakmakend, mediageniek maar ook omstreden. Advocaat Bram Moszkowicz maakt opnieuw zijn reputatie waar. Enkele jaren geleden bijna afgeschreven na kritiek op zijn relatie met cliënten uit de Amsterdamse onderwereld won hij nu de vrijspraak van Geert Wilders. Zijn motto? 'Liever rechtop sterven dan op je knieën leven.'

"Het wraken van een rechter doe je omdat je vindt dat het nodig is. Veel advocaten doen het niet omdat ze later rekenen op een baantje als rechter, of een baantje bij het Openbaar Ministerie. ik doe dat niet. Ik bén partijdig. Ik behartig maar één mijn belang, dat van mijn cliënt. Ik ben er niet voor het blazoen van de rechterlijke macht."

Zo motiveerde Bram Moszkowicz (50) afgelopen april in het KRO-programma Oog in Oog waarom hij vorig jaar, met succes, een rechter wraakte in het proces tegen Geert Wilders. De hele rechtsgang moest dit jaar worden overgedaan. De islamofobe PVV-politicus werd uiteindelijk gisteren vrijgesproken van het aanzetten tot haat, groepsdiscriminatie en groepsbelediging. Moszkowicz kan Wilders nu toevoegen aan een lange lijst cliënten, van de gewezen Surinaamse legerleider Desi Bouterse, tot topfiguren uit de Amsterdamse onderwereld zoals Willem Holleeder.

Vooral door Holleeder kreeg de reputatie van Moszkowicz een flinke knauw. Veroordeeld als mededader voor de ontvoering in 1983 van biermagnaat Freddy Heineken had Holleeder zich na zijn vrijlating in 1992 ontpopt tot Amsterdams misdaadbaron. Moszkowicz kwam onder vuur te liggen omdat hij zijn statige kantoor in de peperdure 'Gouden Bocht' van Amsterdam liet gebruiken als uitvalsbasis door Holleeder. Die mocht er zijn bankrekening vestigen omdat hij geen vaste woon- of verblijfplaats had.

Legaal was daar niets mis mee, maar met Holleeder haalde Moszkowicz ook diens illegale imperium binnen. De zaak liep uit de hand toen Moszkowicz op vraag van Holleeder de vastgoedmakelaar Willem Endstra, een andere cliënt, eind 2002 bij hem op kantoor ontbood. Volgens Endstra werd hij daar met een pistool tegen het hoofd bedreigd en afgeperst door Holleeder. Samen met Holleeder woonde Moszkowicz in die tijd ook bijeenkomsten bij met andere topcriminelen, zoals Sam Klepper en John Mieremet, die later werden doodgeschoten. Ook Endstra werd uiteindelijk in 2004 omgebracht, enkele maanden nadat hij aan de politie had verklaard dat Holleeder achter de golf liquidaties in het Amsterdamse misdaadmilieu zat. De daders werden nooit gevat, maar toen Holleeder in 2007 voor negen jaar achter de tralies verdween voor afpersing, stopten de moorden.

Moszkowicz was in hetzelfde jaar door het zakenblad Quote een 'maffiamaatje' genoemd. Daarop daagde Moszkowicz het blad voor de rechtbank. Die oordeelde dat de stelling dat Moszkowicz vriendschappelijke betrekkingen heeft met de onderwereld "weliswaar beledigend en uiterst schadelijk zijn, maar voldoende steun vinden in het beschikbare feitenmateriaal". Het beroep verloor hij ook, al werd het gebruik van de term 'maffiamaatje' door de rechter in beroep wel 'onbetamelijk, onnodig grievend en onrechtmatig' genoemd.

Jaloerse collega's

Holleeder was niet de enige client met wie Moszkowicz volgens critici te 'close' was. Hij werd gefilmd toen hij samen met de gewezen Surinaamse legerleider Desi Bouterse op de dansvloer stond, 'armen op elkaars schouders'. Bouterse werd in Nederland bij verstek tot elf jaar cel veroordeeld wegens drugssmokkel, maar reist met immuniteit omdat hij ondertussen opnieuw president werd in zijn land.

Bouterse had aanvankelijk aangeklopt bij Max Moszkowicz, de vader van het familiekantoor dat Bram nu met zijn broers Max Jr. en David leidt. Max weigerde omdat hij te nauw bevriend was met de Haagse strafpleiter Gerard Spong, van Surinaamse afkomst en nauw bevriend met slachtoffers van de 'Decembermoorden' - vijftien tegenstanders die Bouterse in 1982 zou hebben laten ombrengen. Tussen Spong en Bram Moszkowicz kwam het nooit meer goed. Op het recente proces-Wilders hing deze spanning in de lucht. Spong verdedigde er de burgerlijke partijen. Spong denkt er nu aan Wilders en Moszkowicz voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens te dagen.

Moszkowicz zelf blijft stoïcijns voor kritiek, volgens hem ingegeven door jaloerse collega's. Hij zegt gewoon de 'methode-Moszkowicz' toe te passen, een strategie die hij van zijn vader leerde. "Wij benaderen een zaak heel formeel. We zullen niet zozeer kijken naar moeilijke omstandigheden van de Colombiaanse meneer die cocaïne het land inbracht. Wij zijn heel sec", zei hij in Oog in oog. "Dat merkt u ook in de zaak-Wilders. Een zaak bekijken we conform de vragen die de wet ons voorlegt. Ik heb de bevoegdheid van de rechtbank aan de orde gesteld, vervolgens ben ik met de ontvankelijkheid van de aanklachten van het Openbaar Ministerie bezig en als dat niet lukt, ga ik ook om de inhoud. Droger bestaat niet. Ik bekijk een verdediging formeel en technisch."

Oorlogsmisdadigers zijn de enigen die hij zegt nooit te zullen verdedigen, omdat zijn vader tijdens WOII Auschwitz overleefde. "Als er iets is dat het mij persoonlijk onmogelijk maakt, dan moet ik het niet doen."

In september komt zijn eigen biografie uit. De ondertitel is zijn levensmotto, dat in de context van zijn voormalige cliënten een vreemde bijklank krijgt: 'Liever rechtop te sterven dan op je knieën te leven.' In het boek zal kritiek op het Nederlandse strafrecht te lezen zijn - een politieke boodschap, en dat is geen toeval. Moszkowicz sluit vroeg of laat een overstap naar Den Haag niet uit. Hij gaf enkele maanden geleden toe door "een partij aan de rechterzijde" benaderd te zijn geweest om minister van Justitie te worden in het eerste kabinet-Rutte. "Ik heb het niet gedaan, want het is misschien wat vroeg", zei hij. "Maar zeg nooit nooit in de politiek. Ik zou zelf best wel eens wetten willen maken."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234