Dinsdag 19/01/2021

Franse presidentsverkiezingen

Macron 'sterkste kandidaat' in verhit tv-debat met Le Pen

Beeld AFP

De Franse presidentskandidaat Emmanuel Macron kwam overtuigender over dan zijn rivale Marine Le Pen. Dat vindt althans 63 procent van de kijkers van het verhitte tv-debat van gisteravond volgens een peiling van BFMTV. 

De peiling is uitgevoerd onder 1.314 Fransen boven de 18 jaar die het debat hebben bekeken. Macron werd niet alleen als meest overtuigende kandidaat gezien, hij had volgens de stemmers ook de beste plannen en was het eerlijkst.

Miljoenen mensen keken toe hoe Le Pen en Macron elkaar verbaal in de haren vlogen. Het was een bij vlagen verbijsterend debat waarin een extreem agressieve Le Pen ieder gevoel voor decorum verloor. Macron liet zich zelden provoceren en bleef rustig, maar kon niet helemaal verhinderen dat hij soms in de rol van pedante schoolmeester werd gedwongen.

"Slechtste debat in de geschiedenis"

De Franse media hadden geen goed woord over voor het debat. "Het slechtste uit de geschiedenis van de Vijfde Republiek", zei journalist Bruno Jeudy voor BFMTV. De venijnige duels tussen Giscard, Mitterrand en Chirac waren "aimabele salontwisten" vergeleken bij deze bokswedstrijd, schreef Le Figaro. "In deze kakofonie is het niet zeker dat de kandidaten er in zijn geslaagd hun boodschap over te brengen", schreef Le Monde. "Noch dat de democratie er sterker uit is gekomen."

Beeld Photo News

 De schuld werd algemeen bij Le Pen gelegd, die meteen agressief van start ging: "Monsieur Macron is de keuze van de wilde globalisering, van de überisering, van de precariteit, van de oorlog van allen tegen allen, van de economische plundering door onze grote bedrijven, van het in stukken snijden van Frankrijk."

Nationale veiligheid

In de laatste directe confrontatie voor de beslissende verkiezingsronde zondag was de nationale veiligheid een belangrijk onderwerp. De rechts-populistische Le Pen beschuldigde haar sociaal-liberale opponent achterover te leunen inzake de bestrijding van moslimterrorisme. "Je heb totaal geen plan, maar bent lankmoedig als het gaat om islamitisch fundamentalisme", fulmineerde Le Pen. Ze zette haar rivaal, in de peilingen de favoriet, weg als een watje op het gebied van de openbare veiligheid.

Lees ook: Macron en Le Pen keihard in de clinch

Macron reageerde met de opmerking dat terrorisme zijn belangrijkste aandachtspunt is als hij wordt gekozen. "Wat jij voorstelt is geleuter", zei hij verwijzend naar haar belofte de Franse grenzen te sluiten. "Je verspreidt leugens." Dat laatste sloeg op Le Pens bewering dat hij banden heeft met radicale moslims. Klinkklare nonsens, volgens Macron. Op zijn beurt betichtte hij de frontvrouw van het Front National de "kiem te leggen voor een burgeroorlog".

Onzin

Voor Le Pen was het de laatste landelijke kans om kiezers te winnen voor haar programma. Ze herhaalde nog eens te zullen afrekenen met illegale immigratie en de euro af te danken. In de boze woordenwisseling pestte ze Macron met diens verleden als "zelfgenoegzame" bankier en minister van Economische Zaken. Ze schilderde hem af als verlengstuk van de vertrekkende, impopulaire socialistische regering en als boegbeeld van onstuitbare globalisering.

Macron sloeg terug door te zeggen dat Le Pen vooral onzin uitkraamt en dat haar retoriek geen inhoud heeft. Ook zei hij dat "de Fransen het recht hebben om niet als imbecielen behandeld te worden". Tegenover de soms wilde beschuldigingen van Le Pen, nam hij de professorale toon aan van de kandidaat die het nog een keertje uitlegt. "Ik zie nu dat hij leraar en leerling met mij wil spelen, maar dat is niet mijn ding", reageerde Le Pen, met een sneer naar de relatie tussen Macron en zijn vroegere lerares.

Hij viel haar ook aan op het punt van werkgelegenheid. "Jouw strategie is domweg een hoop leugens te verspreiden en alleen te vermelden wat er niet deugt in dit land." Macron beloofde een liberale hervorming om de Franse economie aan te jagen.

Dossiers

Le Pen had een stapel gekleurde dossiers voor haar op tafel liggen waarin ze voortdurend bladerde, hetgeen de indruk wekte dat haar feitenkennis nogal wankel was. De factcheckers van de media maakten overuren en betrapten Le Pen op menige onwaarheid. Zo beschuldigde ze Macron ervan dat hij als minister van Economische Zaken het telecombedrijf SFR had verkocht. In werkelijkheid werd de kwestie afgehandeld door zijn voorganger Arnaud Montebourg. Ook haalde Le Pen SFR en de treinenbouwer Alstom door elkaar. 

Beeld AFP

Macron was de rationele technocraat, Le Pen de populiste met een gebrekkige dossierkennis die zich uit elke lastige situatie probeerde te redden door terug te vallen op algemeenheden als 'Macron is de kandidaat van het geld'. Ook suggereerde ze, zonder enig bewijs, dat er wel eens een rekening van Macron op de Bahama's aan het licht zou kunnen komen. Naarmate het debat vorderde, leunde Le Pen steeds meer achterover, terwijl ze op elke uitspraak van haar tegenstander reageerde met een smalende grijns.

Warrig over euro 

Le Pen was bovendien warrig over een van de belangrijkste punten uit haar programma: het verlaten van de euro. Vorige week maakte ze een ommezwaai door bekend te maken dat ze toch geen haast had met de terugkeer van de franc. Ze stelde een gemengd systeem voor, waarin de Fransen in francs zouden betalen en internationale bedrijven in euro's. Volgens haar bestond dat systeem al tussen 1993 en 2002, toen internationale banken in ecu's rekenden. "Dat klopt niet", zei Macron. "Niemand betaalde in ecu's. De ecu was slechts een rekenkundige eenheid." Le Pen kwam er niet goed uit, maar sloeg wel terug met een geslaagde oneliner: "In elk geval zal Frankrijk worden geleid door een vrouw. Door mij of door mevrouw Merkel."

De schatting was dat 20 miljoen Fransen het debat van 2,5 uur live zouden volgen. Het electoraat dat zondag naar de stembus mag telt 47 miljoen mensen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234