Vrijdag 30/09/2022

InterviewFrederik Dhondt

‘Macron heeft zijn bordje al leeggegeten in de eerste ronde’: Frankrijk-kenner Frederik Dhondt over de verkiezingen

. Beeld RV/AFP
.Beeld RV/AFP

Huidig president Emmanuel Macron of zijn radicaal-rechtse concurrent Marine Le Pen: een van hen wordt de komende vijf jaar president van Frankrijk. Professor en Frankrijk-kenner Frederik Dhondt (VUB) legt uit waarom de tweede ronde op 24 april geen maat voor niets wordt.

Dieter Bauwens

Le Pen zit Macron dichter op de hielen dan aanvankelijk verwacht. Vanwaar komt die inhaalbeweging?

Frederik Dhondt: “Ze zijn beiden gegroeid de laatste weken. Le Pen heeft zich een aaibaarder imago aangemeten, en haar eigen kiezers hebben blijkbaar over de internationale crisis heen gekeken. Daarnaast heeft ze haar hele campagne gebouwd rond het thema koopkracht, wat natuurlijk veel mensen aanspreekt.

“Ten gunste van Macron speelden de moeilijke internationale situatie en de banden van Le Pen met Poetin. Burgers die geen chaos willen en anders voor Valerie Pécresse (Les Républicains) of Anne Hidalgo (Parti Socialiste) zouden hebben gekozen, kozen voor hem.”

Wat verwacht u van de tweede ronde over twee weken?

“Volgens de prognoses gaat Macron het halen, maar wordt het nipter dan in 2017. Dat heeft ermee te maken dat hij zijn bordje eigenlijk al heeft leeggegeten in de eerste ronde. Hij heeft de stemmen van Les Républicains geplunderd. François Fillon had in 2017 nog 20 procent, Valerie Pécresse heeft nog geen 5 procent. Een deel is naar Eric Zemmour gegaan, maar een belangrijk deel ook naar Macron. Het is de vraag waar hij nog winst kan halen.”

Dan wordt vooral gekeken naar de kiezers van de linkse Jean-Luc Mélenchon. Hij deed het ook erg goed in de eerste ronde.

“Het is verrassend dat er toch een vote utile ter linkerzijde is gekomen. 22 procent heeft voor Mélenchon gestemd.

“Een deel van zijn kiezers gebruikte een stem voor Mélenchon als een proteststem. Zij zouden anders niet zijn gaan stemmen. Dat geldt onder meer voor de inwoners van de banlieues rond Parijs. Wat gaan zij doen over twee weken? Dat is heel onduidelijk.”

Wordt Mélenchon de kingmaker in de tweede ronde? Hij riep zondag al op om niet voor Le Pen te stemmen, maar geeft geen expliciete steun aan Macron.

“Mélenchon wil niet dat extreemrechts aan de macht komt, maar hij wil ook niet onrechtstreeks Macron legitimeren. Mélenchon heeft één grote tegenstander, en dat is het kapitalisme. Voor hem is Macron de emanatie van een liberaal internationaal kapitalisme.

“Mélenchon heeft al aangekondigd dat dit zijn laatste presidentscampagne was. Ik denk dat hij absoluut wil vermijden dat La France Insoumise, zijn beweging, gecompromitteerd geraakt door Macron te steunen. La France Insoumise heeft al aangekondigd dat ze een bevraging gaat organiseren om te horen wat de achterban wil. De eerste onderzoeken – voor wat ze waard zijn – tonen dat ongeveer een derde van haar electoraat zou stemmen voor Macron, een derde voor Le Pen, en de rest zou thuisblijven. Als inderdaad een even grote groep voor Le Pen kiest als voor Macron, kan het nipter worden dan verwacht. Maar zij moet nog altijd een kloof overbruggen.

“Wat wel zou kunnen, is dat mensen uit de tweede lijn, zoals enkele van Mélenchons parlementsleden, hun expliciete steun voor Macron uitspreken.”

Waar kan Le Pen nog extra stemmen halen?

“Zij kan wellicht rekenen op de stemmen van Zemmour, 7 procent. Dan is er nog de 2 procent van Nicolas Dupont-Aignan, die haar vijf jaar geleden heeft gesteund. Niemand weet wat er gaat gebeuren met de 3 procent van Jean Lassalle. Le Pen zal moeten proberen om al het ongenoegen tegenover Macron rond haar persoon te verenigen, en moet er ook op rekenen dat een deel van de kiezers van Mélenchon thuisblijft.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234