Zondag 31/05/2020

Maarten Vande Wiele in de schijnwerpers op Angoûlème met de eerste graphic trash novel

Een bitch is interessanter dan een klootzak

De eerste 'graphic trash novel' is een feit. In I love Paris zijn vlijmscherpe tongen, uitstekende jukbeenderen, haute couture, flinke dosissen venijn, botoxpasta en lijntjes coke nooit veraf. De Vlaamse auteur Maarten Vande Wiele borduurt sinds dag en dauw voort op die thema's, en het mag niet verbazen dat menig papieren vrouwtje op Krystle Carrington of Joan Collins lijkt. Gesprek met een foute homo.

Gentbrugge, een appartement boven Café 't Wit paard. Op de schoorsteenmantel in de werkkamer van de 31-jarige Maarten Vande Wiele hurkt een in een lichtroze jurk gehulde Barbiepop tussen een Jigsawpuzzel van Alice in Wonderland, een boek over Dynasty en een seventieslamp. Ten huize Vande Wiele bulkt het van de vrouwen, gemodelleerd uit allerhande soorten materialen. In de hal staat een met felle kleuren beschilderde matroesjka, in zijn atelier poseert een door hemzelf geschilderd Bondmeisje en overal liggen glossy magazines als Vogue en Vanity Fair. Centraal in de woonkamer hangt een reuzengrote prent van een naakte vrouw met een weelderige boezem.

Vande Wiele debuteerde in 2000 met het ministripje Glamourissimo, waarin hij voor het eerst glamourvrouwen in een decadente wereld onderbracht. Daarin helpt de knappe diva Crystal Lamour haar mollige dochter fysiek en mentaal de vernieling in. Wanneer de dochter na jaren diëten een knappe man aan de haak slaat, is dat het begin van de ultieme krachtmeeting tussen moeder en dochter. Vande Wiele zou zichzelf niet zijn mocht hij het niet laten eindigen met een kannibalistische scène.

In 2005 verscheen Strip noir, een bundeling korte verhalen waarin onder meer een lesbisch paar een riant landhuis erft met als voorwaarde dat het stel de verzorging op zich neemt van de zwarte kat genaamd... Alexis. Het eindigt met een slasher-scène, waarin de kat een gruwelijk buitenaards wezen blijkt te zijn. Ten top drijft Vande Wiele het in het korte verhaal It's Not Just Drama, It's Society, waarin hij een scène tekent die lijkt weggeplukt uit zijn favoriete tv-serie Dynasty. De lookalikes van Krystle Carrington en Alexis Colby met de naam Crystal en Jackie (naar schrijfster Jackie Collins, de zus van actrice Joan Collins en een van Vande Wieles favoriete schrijfsters) slingeren elkaar tijdens het legendarische zwembadgevecht verwijten naar het hoofd als "Slapen met jou grenst aan necrofilie" en "Ze heeft al iedere man in Hollywood gehad, behalve Lassie." Vande Wiele grijnst bij die opsomming. "Welcome to my world", klinkt het ironisch.

In I love Paris, het eerste deel van een in 'retrosixties' getekend tweeluik, zijn de hoofdrollen weggelegd voor zangeres Faith, het societymeisje Chastity en het model met het verminkte gezicht Hope. Alledrie jagen ze zonder veel scrupules hun dromen na in de lichtstad. Bedrog, seks, drugs, mode en hysterie doen de pagina's bruisen, zij het met een moddervette knipoog. Straffer: telkens als een van de drie hoofdpersonages een nieuwe outfit draagt, vermeldt Vande Wiele onderaan om welk merk het gaat. Logisch dus dat ontwerpers Walter van Beirendonck en Dirk Van Saene voor de quote op de achterflap werden gevraagd.

'Graphic trash novel', doopte Vande Wiele zijn jongste worp. Wie een moeilijke, dubbellagige of intelligente striproman verwacht, is eraan voor de moeite. Of in de woorden van de auteur: "Ik vrees dat ik gewoon goed ben in het weergeven van dit soort... decadentie. Niet dat ik het eeuwig wil doen. Maar ik heb ook geen enkele behoefte om een politieke strip te maken. Ik ben er niet om de wereld te verbeteren. Iemand amuseren, daar heb ik zin in."

In tegenstelling tot de meeste tekenaars die homo zijn, beleef jij blijkbaar geen plezier aan het tekenen van mannentorso's. Wat voor foute homo ben jij eigenlijk?

"(gniffelend) Goh, striptekenen is een gezonde manier om mijn fantasieën uit te leven."

Hoe zo fantasieën? Er komen amper mannen in je verhalen voor?

"Ik hoef geen venten te tekenen want die zie en voel ik in het echt. En als ik naar films kijk, heb ik toch vaker sympathie voor de vrouwen dan voor de mannen. Daar kan ik echt in opgaan. Dan denk ik: die smeerlap heeft haar geslagen, ik hoop dat ze hem vermoordt. Of: ha, ik ben blij dat ze hem verwoest heeft en straks zijn bedrijf zal overnemen. (glimlacht) Ik hou van het type vrouwen dat een beetje agressief is, maar altijd met stijl. Dat heeft iets ongelooflijk aantrekkelijks."

Zit dat ook in jezelf, die bitcherigheid, mensen bedriegen of met hen slapen om hogerop te komen?

"Daar ben ik veel te aardig voor. (denkt na) Ach ja, het zit er wel in, hoor. Ik kan heel gemeen zijn. Vooral vroeger. Het ergste was misschien nog wel dat ik dat soms leuk vond. Die bitcherigheid is tot op zekere hoogte typisch voor de homowereld, vrees ik. Ik weet dat het wat uit de mode is: nu moeten we er allemaal uitzien als hetero's, niet opvallen en onze vranke klep dichthouden."

Terwijl het soort drag queenmentaliteit van ik schijt op je kop wanneer en waar ik wil, je wel bevalt?

"(resoluut) Ja, ik vind dat we ons helemaal niet moeten aanpassen. We zijn ook anders. Zij moeten maar leren omgaan met ons. Fuck them! Ik ga me niet verstoppen omdat ik met mannen slaap of op mannen verliefd word."

Drag queens houden ervan om vanonder een pruik en een dikke laag make-up mensen te beledigen. Doe jij hetzelfde, verborgen achter je strips?

"Zeker. De personages uit mijn strips lijken op mij, of toch voor een stuk. Niet dat ik een fotomodel of modekoningin wil worden, of dat ik hysterisch of vals ben. Eigenlijk maak ik strips over mensen die niet zo aardig zijn. Celebrities, jetsetters en modellen. Mooi aan de buitenkant, maar wat zit er achter de façade? Dat fascineert me."

Zou je zelf een venijnige drag queen kunnen zijn?

"Ik ben niet zo gevat. Als mensen me beledigen, sta ik meestal met mijn mond vol tanden. Ik weet op zulke momenten echt niet wat te zeggen. Ik ben veel te aardig. Achteraf weet ik precies wat ik had moeten zeggen. Dat soort reacties komt dan in mijn strips terecht."

Zijn slechte vrouwen boeiender dan slechte mannen?

"Slechte vrouwen kom je nagenoeg alleen in soaps en tv-series tegen. Van vrouwen wordt altijd verwacht dat ze braaf lachen, zich aanpassen en passief zijn. Het klootzakkengehalte van mannen wordt wel aanvaard. Men brengt zelfs bewondering op voor machistische of bazige types omdat men bang voor hen is. Maar een vrouw die van zich afbijt, is meteen een bitch. Maar een bitch is boeiender dan een klootzak. (schrikt) Wow! Zei ik dat?! Ach, het is waar ook. Als een man met veel vrouwen het bed deelt, dan bewondert men de dekhengst. Doet een vrouw hetzelfde, dan is het een slet, een sloerie. We zijn geprogrammeerd om het zo te zien. Ik vind het zalig als een vrouw zegt: 'Ja, en dan? Fuck you!' Vrouwen die zich niet aan maatschappelijke patronen spiegelen, zijn veel interessanter dan mannen."

Hoor hem bezig: de feminist neemt het op voor de vrouw?

"Nee, ik neem het op voor de underdog. Maar ik heb wel sympathie voor vrouwen omdat ik kan meeleven, als homo weet ik hoe het in bepaalde situaties is om als vrouw behandeld te worden. Soms ben je ongewild het slachtoffer, wat verschrikkelijk is. Als homo ben je een soort buitenstaander, net als een vrouw of een zwarte. We leven in een maatschappij waarin de heteroman het allemaal voor het zeggen heeft en wij moeten ons maar aanpassen. Nu, ik heb geen zin om me aan te passen. Voilà."

Wat hebben homo's toch met iconen? Paris Hilton, Madonna, Joan Collins,...

"Collins is een icoon voor de ouderen onder ons. Paris Hilton en Nicole Ritchie, dat zijn de iconen van nu. Meestal zijn het mensen die op een bepaald moment opgehemeld worden en dan instorten, liefst publiekelijk. Dat vindt de massa heerlijk: iedereen kan meegenieten en zich moreel superieur voelen. Dat heeft iets ontzettend tragisch en tegelijk iets ongelooflijk glamoureus. Op zeker moment liggen die mensen letterlijk in de goot door hun relatieperikelen, drugs- of alcoholverslaving, maar ze hebben zich wel in de vernieling gelopen in een Pradajurk. Ze lijden in haute couture, begrijp je?! (harde lach) Niemand maalt om een arme stakker die in lompen langs de kant van de weg ligt. Daar wil je toch niets over lezen?! Maar Britney Spears zonder slip? Britney Spears die haar baby bijna laat vallen? Geef die meid de cover en vijf pagina's binnenin!

"(brede grijns) In feite speel ik met die oude homo-iconen. Het heeft lang geduurd voor men dat door had."

Je hebt al die tijd je eigen scenario's geschreven, maar voor I love Paris ging je wel in zee met Erika Raven.

"Twee, drie jaar geleden zijn we samen aan I love Paris begonnen, maar nu wil ze helaas niet meer aan het tweede deel meeschrijven. Erika wil niets meer met strips te maken hebben, ze is helemaal verbitterd door het stripmilieu. Nu, ik vond het belangrijk dat een vrouw aan dit project meewerkte. Wie wil nu zo'n boek lezen dat is geschreven door een man? Je hebt iemand nodig die de geloofwaardigheid bewaakt. Zo leep ben ik dan wel. Ik wilde heel graag Erika omdat ze het antifeministische boek Het kreng (2004) heeft geschreven (waarin Raven de moderne carrièrevrouw trachtte te 'ontmaskeren', GdW). Ik ging niet akkoord met alles wat ze schreef, maar ik vond het wel interessant. Ik hou van mensen die om zich heen durven te schoppen. Nadat ik ze op de televisie had gehoord over haar boek, wilde ik meteen met haar werken - vooral omdat iedereen pisnijdig op haar was. En ik wilde graag op de cover van mijn boek zien staan (gespeeld theatraal): van de auteur van Het kreng. Onbetaalbare publiciteit."

Jaren geleden zei je al dat I Love Paris een album zou worden dat een inkijk gaf in de wereld van beroemdheden, vol roddel en oppervlakkigheid. Is het een kritische inkijk?

"Toch wel. Ik slik in elk geval niet alles wat die mensen uitkramen. Ik laat me door hen inspireren, maar ik vind hun oppervlakkigheid verschrikkelijk, ik moet er vooral om lachen. Ik laat duidelijk zien wat er achter de mooie maskers zit."

Maak je er karikaturen van?

"Nee, ze zijn immoreel, maar ze hebben ook goede kanten. Ik hou niet van bordkartonnen personages die niet loskomen van het opgekleefde etiket. Goed, een van hen is een slet en zelfs een golddigger, maar ze is lief en gevoelig voor haar vrienden. Ze zijn niet zomaar gemeen om gemeen te zijn. Ze worden gedreven door een honger naar geld, seks, macht en succes en dat valt te begrijpen. Het zijn basisinstincten, heel menselijk."

Je omschreef I love Paris als een graphic trash novel?

"Iedereen maakt tegenwoordig graphic novels over zijn leven. Allemaal leuk om te lezen, hoor, maar er worden alleen maar literaire boeken gemaakt. Niemand maakt van die campy Jackie Collinsverhalen. Ik wilde niet zomaar een strip maken over de rich and famous, er moest ook een kritische noot in zitten. En je moest erom kunnen lachen. Ik wilde hun kleine kantjes uitvergroten."

Het is duidelijk dat je je amuseert met de outfits van je personages, maar van de decors maakte je vroeger minder werk. In I love Paris besteed je er voor het eerst wel veel aandacht aan.

"Klopt. Je kunt geen strip over Parijs maken en de decors verwaarlozen. I love Paris is een praatstrip. Die drie vrouwen praten de hele tijd, ik laat ze naar de hipste tenten en winkels in Parijs gaan. Dat was de enige manier om het een beetje interessant te houden. In die zin was dat boek een uitdaging. Ik wist niet of ik het zou kunnen."

Jaren geleden wilde je Valley of the Dolls verstrippen. Je hebt toen zelf contact opgenomen met Hollywood. Hoe zit het daarmee?

"De oorspronkelijke uitgever liet weten dat de rechten waren opgekocht door een grote studio voor een mogelijke remake. Het kon dus niet. Het zou sowieso onbetaalbaar geweest zijn om die rechten te kopen, maar ik was toen nog zo naïef. Later dacht ik: ik maak gewoon mijn eigen meisjes. Dat is I love Paris geworden. Maar Valley of the Dolls van Jacqueline Susan vind ik nog altijd een schitterend roddelboek over de jetset, het eerste in het genre waar Jackie Collins zich later op toelegde. Het is heel vermakelijke lectuur die leert dat succes altijd zijn prijs heeft. Uiteindelijk ga je eraan kapot."

In I love Paris tekende je voor het eerst seksscènes.

"Dat wilde ik er deze keer beslist in, anders zou het een saaie soapopera geworden zijn. Het past ook bij de personages en deze decadente wereld. Dus vond ik dat ik niet alles suggestief onder de lakens kon laten gebeuren. Als er trio's plaatsgrijpen, dan moet je het lef hebben ze te laten zien."

Kon je veel van jezelf kwijt in I love Paris?

"Het is mijn meest persoonlijke boek geworden. Ik zal niet beweren dat mijn leven net zo opwindend is als dat van de hoofdpersonages, noch dat het autobiografisch is, maar ze zijn alledrie wel een deeltje van mezelf. Natuurlijk, allemaal sterk overdreven en heel goed gecamoufleerd. (glimlacht)"

Kom op, vertel iets.

"(lachje) Die blinde ambitie bijvoorbeeld, die had ik vroeger ook. Van mijn twintigste tot mijn vijfentwintigste zou ik om toch maar mijn zin te krijgen iemand een mes in zijn rug gestoken hebben. En de naïviteit waarmee de personages in I love Paris zich door het leven voortbewegen, ken ik ook. Zelfs na de ergste tegenslagen blijf ik nog even naïef. En die blonde gooit de remmen soms volledig los, net als den dezen."

Ik zie nu pikante scènes met die blonde voor me.

"(harde lach) Het is natuurlijk overdreven. Ik ga níét naar parenclubs. Maar goed, ik wil me ook niet preutser voordoen dan ik ben. I love Paris gaat over drugs gebruiken en met veel mannen naar bed gaan. Oké, ik geef toe: been there, done that. Je driften uit je systeem gooien is belangrijk. Daar moet je niet te veel over nadenken, gewoon doen. Het is geen schande. Integendeel, het kan zelfs leuk zijn. Maar ik ben wel geschrokken toen ik I love Paris schreef en me realiseerde dat ik over mezelf aan het vertellen was. Ik zat toen in een periode waarin ik me niet goed voelde, te veel zoop en zo. Nu gaat het veel beter, dank u. Maar sommige scènes die ik toen uittekende, had ik zelf vlak daarvoor meegemaakt. Griezelig." Geert De Weyer

Oogachtend, 112 p., 14 euro.

www.oogachtend.be

De nieuwe jonge generatie Vlaamse stripauteurs

In Angoulême staat dit keer de nieuwe generatie Vlaamse stripauteurs centraal. Het Fonds der Letteren gaf twee jaar geleden al het startschot om rond hen een expo, boek en documentaire op te zetten.

Op de expo tonen twintig jonge auteurs hun werk. Veertien van hen werden over hun carrière geïnterviewd voor het boek Loslopend wild: de nieuwe generatie Vlaamse stripauteurs van De Morgen-medewerker Geert De Weyer. Onder meer Stedho, Serge Baeken, Simon Spruyt, Ilah, Kim Duchateau, Philip Paquet, Randall C. en Olivier Schrauwen komen aan het woord. De documentaire, die als dvd ook in het boek vervat zit, richt zich op zes van hen (Ilah, Philip Paquet, Pieter De Poortere, Kim Duchateau, Brecht Evens en Judith Vanistendael). Canvas zendt ze uit op 28 januari om 23.45 uur.

Ik hou van het type vrouwen dat een beetje agressief is, maar altijd met stijl. Dat heeft iets ongelooflijk aantrekkelijks

Als homo ben je een soort buitenstaander, net als een vrouw of een zwarte. We leven in een maatschappij waarin de heteroman het allemaal voor het zeggen heeft en wij moeten ons maar aanpassen. Nu, ik heb geen zin om me aan te passen. Voilà

Niemand maalt om een arme stakker die in lompen langs de kant van de weg ligt. Daar wil je toch niets over lezen?! Maar Britney Spears zonder slip?

Maarten Vande Wiele & Erika Raven

I Love Paris

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234