Maandag 29/11/2021

NieuwsCoronavirus

‘Maak de vaccinatie verplicht en het is opgelost’: artsen bij opkomst vierde golf

De druk op de ziekenhuizen is weer veel te groot aan het worden.  Beeld Mine Dalemans
De druk op de ziekenhuizen is weer veel te groot aan het worden.Beeld Mine Dalemans

De ziekenhuizen waren eigenlijk nog niet klaar met de vorige golven en moeten zich nu weer opmaken voor nummer vier. Omdat er nu al te weinig personeel is, maken artsen zich ernstige zorgen. ‘Sommige artsen zijn over hun limiet gegaan.’

Na anderhalf jaar corona weten de ziekenhuizen precies wat ze moeten doen als er een golf uitbreekt. De plannen om op te schalen liggen klaar, de kennis over het virus is flink verbeterd, vaccins kunnen veel zieken uit het hospitaal houden, maar toch zijn veel artsen ongerust.

De stijging in de cijfers gaat, ondanks de beschermgordel die de vaccinatie heeft opgeworpen, opnieuw pijlsnel. Op een week tijd ging het aantal ingenomen ziekenhuisbedden met een derde omhoog, net als het aantal patiënten op intensieve zorg. “Je ziet dat de curves toch weer snel stijgen”, zegt Margot Cloet van Zorgnet-Icuro.

‘Zorg uitstellen is slechte zaak’

Vandaag zit Cloet met de andere leden van de taskforce voor de ziekenhuizen (HTSC) samen om de toestand te bekijken. Het is niet zo dat de ziekenhuizen meteen een enorme toestroom zien, zo leert een belronde. Het UZ Brussel heeft nu zes patiënten op intensieve. Bij het UZ Gent schommelt het aantal sinds september al rond de tien. Het is pas als artsen naar de volgende maanden kijken, dat ze hun adem inhouden.

In theorie heeft ons land zo’n 2.000 ic-bedden ter beschikking, maar volgens de modellen zullen tegen eind volgende maand 500 patiënten met corona op intensieve zorg liggen - nu zijn dat er volgens de laatste cijfers 250. Vanaf het moment waarop er ongeveer 300 patiënten op intensieven liggen, moeten de ziekenhuizen andere zorgen opnieuw gaan uitstellen, zoals ze dat tijdens de vorige golven ook hebben gedaan. Dat moment is dus heel dichtbij.

“Opnieuw zorg uitstellen is een heel slechte zaak”, zegt Cloet. “Want nu zijn we nog volop zorg van de voorbije maanden aan het inhalen. Dat inhaalproces is vertraging aan het oplopen, omdat er in veel ziekenhuizen handen tekort zijn. Men heeft soms wel de bedden, maar niet het nodige personeel.”

Uitval

Omdat de voorbije maanden zo ontzettend zwaar waren, zijn zorgverleners uitgeput. Sommigen zijn ziek geworden en een aantal is uit de job gestapt. Dat zet de cijfers over het aantal ingenomen ziekenhuisbedden weer in een ander perspectief.

In het UZ Gent liggen er nu acht patiënten op de ic-afdeling met corona, op een totaal van 52 bedden. Maar vier andere bedden zijn niet beschikbaar omdat er te weinig personeel is. “Dus zijn er eigenlijk twaalf bedden die we niet kunnen gebruiken”, zegt diensthoofd Dominique Benoit. “Ik hoef u niet te vertellen dat wij niet op een vierde golf zaten te wachten.”

Ook in het UZ Leuven zijn er te weinig verpleegkundigen om alle ic-bedden te bemannen. De uitval is volgens intensivist Geert Meyfroidt aan verschillende factoren te wijten. “Maar sommigen zijn zeker over hun limiet gegaan.”

Rijk van de vrijheid?

Bovendien moeten de zorgverleners zich niet enkel klaar houden om meer coronapatiënten op te vangen. In de winter maken ook de griep en andere infectieziekten slachtoffers. Meyfroidt merkt nog op dat het rijk van de vrijheid in zekere zin ook zijn tol eist. Meer mensen die naar hun werk gaan, betekent niet enkel meer files, maar ook meer verkeersongelukken.

De ziekenhuizen schreeuwen dan ook om maatregelen om de klok een beetje terug te draaien. Aan de bevolking willen de zorgverleners nog eens de oproep herhalen om om een prik te gaan. Zij zien namelijk dat de meeste patiënten die op intensieve belanden niet gevaccineerd zijn.

Margot Cloet (Zorgnet-Icuro): 'Opnieuw zorg uitstellen is een heel slechte zaak.' Beeld Zorgnet-Icuro
Margot Cloet (Zorgnet-Icuro): 'Opnieuw zorg uitstellen is een heel slechte zaak.'Beeld Zorgnet-Icuro

Een eerste analyse van de cijfers toonde dat ook aan: in de groep tussen 18 en 64 jaar liggen tien keer meer ongevaccineerden in het ziekenhuis dan gevaccineeerden. Wie met een prik alsnog in het ziekenhuis belandt, zijn doorgaans 65-plussers of patiënten met onderliggende aandoeningen.

“Van de acht patiënten die er bij ons op intensieve liggen zijn er zeven niet om een vaccin geweest”, zegt Benoit. “Hun gemiddelde leeftijd is 46 jaar. Het zijn dus jonge, gezonde mensen die toch op de ic-afdeling belanden. Dat vreet ook aan de energie van de zorgverleners, want zij werken zich uit de naad om iedereen te helpen. Maar dan zijn er dus mensen die niet solidair willen zijn met de rest van de maatschappij.”

‘Goede krachten kwijt’

Er is één grootschalige maatregel die een toestroom in de ziekenhuizen kan voorkomen, aldus Benoit. Hij pleit onomwonden voor een verplichte vaccinatie. Niet enkel van het zorgpersoneel, maar van iedereen. “Het is nu hoog nodig”, zegt de intensivist. “Maak de vaccinatie verplicht en het is opgelost.”

Maar structureel moeten er volgens hem ook zaken veranderen om het beroep van verpleegkundige op een ic-afdeling aantrekkelijker te maken. In normale tijden is hun job al erg zwaar: ze werken zowel overdag als ‘s nachts en per twee maanden zijn ze vijf weekends van wacht. De verloning - 1.800 euro voor starters - is volgens Benoit niet genoeg. Het is dan ook begrijpelijk dat de coronadruppel bij sommigen de emmer deed overlopen.

“De druk op het ziekenhuis is groot", zegt Benoit. “En we moeten dat maar oplossen, terwijl we personeel tekortkomen. We zijn op kritieke diensten al veel goede krachten kwijt geraakt. Deze vierde golf zal het personeel nu nog eens een klap toedienen. Eerlijk gezegd denk ik dat corona het begin inluidt van een crisis die nog jaren zal duren.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234