Maandag 14/06/2021

Louis Michel mag in plaats van Philippe Busquin naar de Europese Commissie

Michel verschafte zich een mooie achterdeur om te vertrekken, maar het blijft wel een achterdeur

Een vertrek in mineur voor 'Big Loulou'

Brussel

Eigen berichtgeving

Ruud Goossens

Het kan verkeren, ook voor Louis Michel. Vijf jaar geleden genoot het boegbeeld van de Franstalige liberalen nog met volle teugen van de macht die hem, zeker in de Vlaamse media, werd toegedicht. Was Big Loulou niet de echte architect van de eerste regering sinds veertig jaar zonder christen-democraten? Ja toch? Nu liggen de kaarten helemaal anders. Een Europees commissariaat is niet slecht, maar het blijft een vertrek via de achterdeur voor de minister van Buitenlandse Zaken.

Premier Verhofstadt zal het de komende dagen, weken en maanden met klem ontkennen. Daarom is het niet minder waar: met Louis Michel geraakt zijn paarse regering een stuk van haar ziel kwijt. Een behoorlijk groot stuk zelfs. Het was Michel die zijn eerste regering vijf jaar geleden op de sporen zette. Het was Michel die al lang voor de verkiezingen van 1999 een stembusakkoord met de PS op zak had en die het pad effende als informateur, waarna Verhofstadt de klus mocht afmaken. Aan Vlaamse kant werd het de premier constant voor de voeten geworpen: niet hij, maar Michel was de echte sterke man in de federale regering. Af en toe dook Michel zelfs op als een potentiële premier in de periode naVerhofstadt.

Dat belette niet dat Michel en Verhofstadt, zeker tijdens de eerste helft van de vorige legislatuur, als een soort tandem de ruggengraat van de paars-groene coalitie waren. Natuurlijk bestond er wel onderlinge concurrentie en was er sprake van enige naijver. Natuurlijk werd er af en toe eens stevig gebruld, het gaat dan ook om twee autoritaire baasjes. Maar au fond konden Verhofstadt en Michel elkaar wel erg goed verdragen. Er zijn dan ook wel wat gelijkenissen. Ook de MR-man is een behoorlijk ijdele voluntarist die aan de dagjespolitiek niet genoeg heeft om politiek bevredigd te raken. In de Wetstraat mag er ook eens gedroomd worden, nietwaar? Tegelijk houdt Michel, wellicht nog net iets meer dan Verhofstadt, van de strategische spelletjes die bij een leven in de politiek horen. Vooral de groenen (Michel heeft een viscerale afkeer van Ecolo, die hij node in de regering moest opnemen) waren in de regering zijn mikpunt. Magda Aelvoet en Eddy Boutmans kunnen erover meepraten.

In een kleurloos parcours op Buitenlandse Zaken had de kopman van de Franstalige liberalen geen zin toen hij eraan begon. België opnieuw op de wereldkaart zetten, ziedaar de opdracht die 'Big Loulou' zich stelde. Aan diplomatiek taalgebruik had hij dan ook een broertje dood. Na de toetreding van Jörg Haider tot de Oostenrijkse regering zei Michel dat het beter was om niet langer in Oostenrijk te gaan skiën. Toen hem om een beoordeling van Silvio Berlusconi gevraagd werd, bedacht Michel de Italiaanse premier met een nul op tien. Tussendoor keek Michel als vice-premier ook nauwgezet toe op elke ontwikkeling in de binnenlandse politiek.

Maar ergens onderweg begon de ster van de Franstalige liberaal te tanen. Michel maakte immers ook heel wat vijanden, ook binnen de op traditie gestelde eigen diplomatie. Zeker toen hij samen met premier Verhofstadt in het verweer ging tegen de Amerikaanse interventie in Irak ontbonden de tegenstanders al hun duivels. Vlak na de federale parlementsverkiezingen van vorig jaar dwongen de Verenigde Staten Michel en Verhofstadt tot een vernederende knieval: de genocidewet moest en zou volledig uitgehold worden, dicteerde de Amerikaanse minister van Defensie Donald Rumsfeld zijn Belgische collega. En zo gebeurde.

De eigen publieke opinie had de durf en de antioorlogskoers van het duo Verhofstadt-Michel gesmaakt, zeker. Maar de marges waarin een Belgisch minister van Buitenlandse Zaken aan politiek kan doen, waren meteen ook weer heel duidelijk afgelijnd. Het afgelopen jaar gingen Verhofstadt en Michel weer braaf in de Amerikaanse pas lopen, veel opgeven over het ethisch buitenlands beleid was er niet meer bij. Maar dat de minister van Buitenlandse Zaken zijn job er daardoor niet leuker op vond, was al even duidelijk. De legendarische colèreaanvallen van Michel maakten langzaam plaats voor een zeker cynisme, voor moedeloosheid, voor verbittering. Bovendien begon de minister van Buitenlandse Zaken, die bij de start in 1999 nog zo graag pochte over zijn karige behoefte aan nachtrust, ook steeds meer met zijn gezondheid te sukkelen. In de federale regering stond Michel het MR-vice-premierschap de facto af aan Didier Reynders.

De stemming van Michel beterde er niet op na de regionale verkiezingen op 13 juni van dit jaar. Terwijl de PS van grote concurrent Elio Di Rupo stevig vooruitging, moest hij een nederlaag incasseren. En het verlies werd wel bijzonder pijnlijk toen de PS de liberalen zowel in Brussel als in Wallonië naar de oppositie verbande. Michel voelde dat zijn partijgenoten zijn richting uit keken om de MR weer op het goede spoor te zetten. Maar de perfect tweetalige vice-premier had daar geen zin in, bij Di Rupo informeerde hij discreet of er over de opvolging van Philippe Busquin gepraat kon worden. Dat kon voor de PS-voorzitter en dus vertrekt Michel binnenkort naar de Europese Commissie. Het maakt meteen de weg vrij voor zoon Charles om de partijleiding in handen te nemen.

Niemand zal ontkennen dat Michel zich, met een commissariaat in de ploeg van José Durão Barroso, een mooie achterdeur heeft uitgekozen. Maar het blijft wel een achterdeur. De Franstalige liberaal had zich ongetwijfeld een ander vertrek uit de vaderlandse politiek voorgesteld. Guy Verhofstadt zal zich een nieuwe buddy moeten zoeken voor zijn - mogelijk - laatste maanden als premier.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234