Donderdag 15/04/2021

Wikileaks

Londen: "Oordeel van VN over Assange is bespottelijk"

Julian Assange. Beeld reuters
Julian Assange.Beeld reuters

Een werkgroep van de Verenigde Naties heeft vandaag gezegd dat Wikileaks-oprichter Assange onrechtmatig wordt vastgehouden op de ambassade van Ecuador in Londen. Volgens Assange kunnen Groot-Brittannië en Zweden niet om dat oordeel heen. "De kans om in beroep te gaan is verkeken."

Dat zei Assange vandaag tijdens een videoconferentie vanuit de ambassade, waar hij nog steeds zit. "Zweden heeft de afgelopen twee weken de kans gehad om in beroep te gaan, maar dat hebben ze niet gedaan. Nu is het te laat. Je kunt de spelregels niet vervangen omdat ze je niet bevallen."

Internationale media hadden zich verzameld in de Frontline Club in Londen, waar zij via een videoverbinding werden toegesproken door Assange.

De VN-werkgroep vindt dat Assange niet moet worden gearresteerd wanneer hij de ambassade verlaat. Assange ziet het oordeel als een "rechtvaardiging". Hij sprak van een "grote overwinning" voor hemzelf. "Dat brengt een glimlach op mijn gezicht." Hij bedankte iedereen die betrokken was bij de totstandkoming ervan. Ook liet hij weten dat hij zijn familie mist.

Assange vandaag tijdens zijn videoconferentie. Beeld ap
Assange vandaag tijdens zijn videoconferentie.Beeld ap

De VN-werkgroep heeft zijn beslissing vanochtend wereldkundig gemaakt. De mensenrechtendeskundigen hebben de Britse politie aangeraden de Wikileaks-oprichter ongemoeid te laten, mocht hij de burelen vandaag na de 'gevangenschap' van drie jaar en zeven maanden verlaten. De fysieke integriteit en bewegingsvrijheid van Assange moeten worden gerespecteerd, en hij moet het recht op compensatie krijgen.

Groot-Brittannië is het niet eens met het VN-oordeel. "We zullen daar formeel bezwaar tegen aantekenen", aldus een Britse regeringswoordvoerder tegenover persbureau Reuters. "Assange vermijdt zijn wetmatige arrestatie. Er is nog altijd een Europees arrestatiebevel van kracht. Groot-Brittannië is dus verplicht om hem uit te leveren aan Zweden."

Assange liet eerder weten van plan te zijn om de ambassade rond het middaguur te verlaten, ongeacht wat het besluit van de VN-werkgroep zou zijn. Nu de Britten er zo gebrand op zijn om hem te arresteren, is het de vraag of dat ook echt gaat gebeuren.

Geestelijk en fysiek uitgeput

Hoewel in het voordeel van Assange is besloten, lijkt de kans gering dat hij vandaag uit de ambassade vertrekt. De 44-jarige activist zou geestelijk en fysiek uitgeput zijn, mede door het gebrek aan zonlicht en verse lucht. Op 19 juni 2012 was hij de ambassade binnengetreden om daar met succes politiek asiel te vragen. Vanaf dat moment stond het gebouw nabij Harrods onder toezicht van de politie. Er was geen uitweg voor Assange.

Alle juridische procedures tegen uitlevering aan Zweden, waar hij wordt verdacht van seksueel geweld tegen twee vrouwen, waren uitgeput. Wat uiteindelijk restte was een beklag bij de activistische werkgroep "Arbitraire gevangenhouding", die zich normaal gesproken bezighoudt met vermeende misstanden in minder verlichte delen van de wereld.

Zo hebben de leden zich eerder gebogen over het lot van Mohammed Morsi in Egypte en Aung San Suu Kyi in Birma. Volgens de commissie is de situatie waarin Assange verkeert niet fundamenteel anders dan die deze politieke dissidenten. Door het ambassadegebouw continu te bewaken zouden de Britse autoriteiten de Australiër feitelijk gevangen houden.

De Zweedse regering laat vrijdag in een verklaring weten het niet met de VN-werkgroep eens te zijn. Assange heeft er zelf voor gekozen om in de ambassade te blijven. Hij kan daar weg wanneer hij wil. Zijn vrijheid word op geen enkele manier beknot door acties van de Zweedse autoriteiten. En Assange loopt volgens Zweden ook geen risico op 'onderdrukking' zodra hij een stap buiten de deur zet.

Aanhangers van Assange voeren actie voor de ambassade van Ecuador in Londen. Beeld
Aanhangers van Assange voeren actie voor de ambassade van Ecuador in Londen.
Ook de pers is massaal aanwezig. Beeld
Ook de pers is massaal aanwezig.

Uitlevering

De klokkenluider vreest dat Zweden eerder bereid is hem aan de Verenigde Straten uit te leveren dan het Verenigd Koninkrijk. Hem zou een proces staan te wachten bij een federale rechtbank wegens het openbaren van staatsgeheimen. Dat zou kunnen leiden tot levenslange opsluiting in een van die Amerikaanse gevangenissen waar de leden van de genoemde VK-werkgroep geen toegang toe krijgen van de Amerikaanse overheid. De winnaar is in ieder geval het ambassadepersoneel dat langzamerhand genoeg heeft gekregen van deze logé.

null Beeld afp
Beeld afp

"Bespottelijk"

De Britse minister van Buitenlandse Zaken Phillip Hammond heeft het oordeel van de VN dat Julian Assange een politieke gevangene is bestempeld als "bespottelijk". Volgens hem heeft de Wikileaks-oprichter zich tijdens zijn borgtocht geheel uit eigener beweging verschanst in de Ecuadoriaanse ambassade, dit om uitlevering aan Zweden te voorkomen.

Via Skype zei Assange, vanuit de ambassade, dat de uitspraak een grote overwinning was en dat het wel degelijk juridische betekenis heeft. "Dit panel staat boven het nationale recht," wist hij te melden, om eraan toe te voegen dat Hammond opmerking "beledigend" is voor de Verenigde Naties. Hij beantwoordde geen vragen.

null Beeld
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234