Zaterdag 05/12/2020

Reportage

Londen is klaar voor burgemeester Khan: "Hij geeft ons de moed om onze stem te laten horen"

Op de 44.

Een kwarteeuw lang reed de vader van Sadiq Khan als chauffeur met een dubbeldekbus van zijn superdiverse voorstad Tooting naar Victoria Station aan de rand van het Londense centrum en terug. Wat denken de passagiers van 'Route 44' over de uitdagingen die de favoriet voor de Londense burgemeesterssjerp wachten?

"Ik stem voor Sadiq Khan. Natuurlijk!" Rob Brown (47) grijnst breed, terwijl hij op de achterbank van de eerste etage op bus 44 zijn lunch opdiept voor de uur durende rit. Cynisch zegt hij dan plots. "He's the best of a bad bunch!"

Nee, hoog loopt deze blanke arbeider niet meer op met de politiek, en nee, hij wist niet dat de vader van de favoriet voor de Londense burgemeesterssjerp deze bus nog heeft bestuurd. Mooi is dat wel, zegt hij, zelf werkzaam voor de vervoersmaatschappij Transport for London. Mobiliteit zet hij dan ook met stip op zijn prioriteitenlijstje voor de opvolger van Conservatief Boris Johnson, die de voorbije jaren het fietsen in Londen wel vergemakkelijkte maar de prijzen van het openbaar vervoer "belachelijk" deed stijgen. "Wist je dat je wekelijks makkelijk 30 pond mag ophoesten als je elke dag pendelt van zone 6 naar zone 1?".

De bus rijdt over de Theems naar Battersea Park, een oude energiecentrale die nu wordt omzoomd door nagelnieuwe hoogbouwconstructies. "Luxeappartementen", zegt Brown met hoorbare minachting. "Voor een penthouse betaal je daar vandaag wel een miljoen pond."

Tooting: Zelfs de grote modeketens trekken naar hier.

Zijn kinderen hebben de hoop al opgegeven om ooit nog in Londen te kunnen wonen, zegt hij wat later teleurgesteld als we zijn halte, Swandon Way, naderen. "Ik vrees dat ze zelfs niet meer in mijn buurt kunnen leven. Zie je die kleine arbeidershuisjes? Vroeger kostten ze 40.000 pond, nu worden ze voor minstens tien keer zoveel verkocht. Ik denk overigens niet dat de toekomstige bewoners weten dat hier vlakbij nog sociale torenflats staan waar niemand zich in waagt. De straatbendes, weet je."

Raymond, 'call me Dee', een rijzige Afro-Brit van 38, zegt aan de volgende halte in Wandsworth dat de volgende burgemeester de misdaad strenger moet aanpakken. "Er zijn te veel steekpartijen, vooral onder zwarte jongeren. Erg! Heel erg! We hebben meer banen nodig om ze van straat te houden. Niet makkelijk te vinden hoor, ik trek zelf elke dag naar het stadscentrum voor een baantje in de supermarkt."

Javed Mohamed Bassawan verkoopt koffers in de Tooting Market.

Inspirerend voorbeeld

Toch bewees net Sadiq Khan dat sociale mobiliteit hier mogelijk is, vanuit de grijze sociale flatjes van de halte Henry Prince Estate, waar hij opgroeide tussen de bendes naar het Lagerhuis in Westminster en morgen misschien City Hall.

Khans inspirerende voorbeeld neemt Javed Mohamed Bassawan (33) heel ernstig. Geboren nabij de terminus van halte 44 met familiewortels in Mauritius en Pakistan, baat de jongeman nu in de overdekte markt van Tooting een valiezenwinkel uit, maar hij wil zoals Sadiq hogerop. "Als Sadiq burgemeester kan worden, hoop ik dat hij de kmo's hier zuurstof kan geven door de huurprijzen te drukken", zegt hij. "Voor mijn drie verkoopruimtes betaal ik nu 2.400 pond per maand huur. Sommige maanden kom ik nauwelijks rond."

Seikh Saeed - eigenaar van Pakistaans restaurant in Tooting.
Op de 44.

De oorzaak ligt volgens zijn collega Rosalind Roberts (49), die naast plantjes ook haar zelf uitgegeven novelle verkoopt - "je moet hier creatief zijn om rond te komen" - bij de internationale winkelketens die de huurprijzen voor commercieel vastgoed opdrijven. "Khan moet ook hun dumpingprijzen aanpakken", zegt ze.

Tassenverkoper Javed benadrukt wel dat Khans grootste taak niets met cijfers te maken heeft. "Het zou voor hem een prachtige verwezenlijking zijn om als wereldburger burgemeester te worden van deze stad, voor ons wordt zijn grootste uitdaging om alle Londenaren weer samen te brengen. Er heerst te veel wantrouwen tussen de gemeenschappen."

Racisme noemt hij een dagelijkse realiteit, ook tussen migrantengemeenschappen onderling. "Toen mijn vrouw en ik aan het wandelen waren spuugde een zwarte man haar in het gezicht, omdat ze een hijab droeg. Het racisme verergerde door islamistische terreuraanslagen, die men alle moslims verwijt. De beste manier om de extremisten te bestrijden is als wij moslims zelf het heft in handen nemen, want zij kapen onze godsdienst. In Tooting vechten we zelf terug. Onze imam predikt in de moskee tegen de radicalen en gaat in dialoog met jongeren die gehersenspoeld worden. Als Khan verkozen wordt hoop ik dat hij ons daarbij helpt."

De poster van Khan prijkt nabij de terminus van Tooting op talrijke winkelramen, ook bij Indisch restaurant Al Mirage, waar de uitbater, Sheikh Saeed, somber blijft over Khans slaagkansen. "Er zijn in Londen slechts 30 procent Aziatische stemmen. Zeventig procent zijn Engelse stemmen. Zullen zij voor een moslim durven stemmen?"

Rosalind Roberts - schrijfster en verkoper van plantjes en speelgoed in de Tooting Market.

Zijn vrouw, Shamim Arshid, onderbreekt hem. "Natuurlijk. Hij wint met 60 tegen 40 procent!" Ze gelooft dat Khans verkiezing tot burgemeester hier een positieve mentaliteitswijziging zal brengen. "Als ze morgen een Aziatisch gezicht zien in het stadhuis zal hij mensen uit wijken als Tooting moed geven en vertrouwen om hun stem te laten horen en te participeren in de politieke besluitvorming, ook al als we volgende maand moeten stemmen of we bij jullie, Europeanen, blijven of niet."

En dan zegt ze, met een fijn glimlachje. "Ik weet het nog altijd niet hoor. Half Europa lijkt hier werk te komen zoeken, en met alle arbeidsmigratie worden ook de wachtrijen voor onze gezondheidszorg altijd maar langer."

In zijn campagne om Londen binnen de EU te houden zal Khan, indien verkozen, mogen beginnen in de beginhalte van bus 44.

Op de 44.
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234