Woensdag 21/04/2021

Londen heeft nu zijn eigen Centre Pompidou

De Queen mocht gisteren al eens kijken, vandaag kan ook het publiek kennismaken met Tate Modern. In een voormalige elektriciteitscentrale op de oever van de Theems zijn alle grote kunstenaars van de 20ste eeuw samengebracht. Het is van het Centre Pompidou geleden dat er nog eens een museum van dat kaliber is geopend.

Londen

Eigen berichtgeving

Rudy Pieters

Tate Modern is een afsplitsing van wat vroeger de Tate Gallery heette. Door plaatsgebrek besloot de directie enkel nog Britse kunst van 1500 tot nu te tonen op Millbank. Dat museum werd op 24 maart als Tate Britain heropend. De internationale 20ste-eeuwse collectie verhuisde naar een elektriciteitscentrale die in 1981 buiten dienst is gesteld. Tate Modern bevindt zich net zoals Tate Britain aan de oevers van de Theems, maar dan een paar kilometer stroomafwaarts, tegenover St Paul's Cathedral.

In het nieuwe museum zijn de belangrijkste moderne en hedendaagse kunstenaars samengebracht, van Pablo Picasso over Andy Warhol tot Tony Cragg. Het heet een van de drie belangrijkste 20ste-eeuwse collecties ter wereld te zijn, de andere twee zitten in het New Yorkse MoMA en het Parijse Centre Pompidou. (Over de Guggenheim-verzameling is het enthousiasme veel minder groot.) Aangezien de opening van MoMA al 70 jaar en die van het Centre Pompidou al 24 jaar geleden is, beleven de liefhebbers van 20ste-eeuwse kunst vandaag een historische dag.

Tate Modern beschikt over 14.000 m2 tentoonstellingsruimte, een ongekende weelde. De helft is voor de permanente opstelling. Die is niet chronologisch maar thematisch geordend, in vier grote groepen die op de eeuwenoude indeling van de schilderkunst zijn geënt: naakt, stilleven, landschap en historieschilderkunst.

Tijdelijke tentoonstellingen vinden plaats op een aparte verdieping en in de adembenemende, 35 meter hoge turbinehal waarlangs de bezoeker het museum binnenkomt. De eerste grote tentoonstelling vindt in de lente van volgend jaar plaats en onderzoekt de culturele scharniermomenten in negen wereldsteden: de jaren tien in Parijs en Wenen, de jaren twintig in Moskou, de jaren vijftig in Rio de Janeiro, de jaren zestig in Lagos, de jaren zeventig in New York en Tokio, en de jaren negentig in Bombay en Londen. In de zomer van 2002 komt er een grote Matisse-tentoonstelling. De grootste tentoonstelling op dit moment toont zaalvullende werken van hedendaagse kunstenaar als Ilya Kabakov, Bill Viola, Bruce Nauman en Matthew Barney (tot 3 december).

De Zwitserse toparchitecten Jacques Herzog en Pierre de Meuron hebben de structuur van het bakstenen gebouw grotendeels behouden. Op het dak zetten ze een langwerpige glazen constructie, waardoor het aantal verdiepingen van vijf naar zeven ging.

Tate Modern kost 10 miljard frank. Een groot deel, 40 procent, betaalde de overheid met loterijgeld. Dat gebeurde via de Millennium Commission, die Tate Modern als een van de uithangborden van het 21ste-eeuwse Londen beschouwt.

Tate Modern verwacht minstens 2 miljoen bezoekers per jaar. Het gevaar bestaat dat deze mastodont Tate Britain in de schaduw zal stellen. Moderne en actuele kunst hebben nu eenmaal een groter sex-appeal. Bovendien doet een museum met alleen maar binnenlandse kunst denken aan 19de-eeuwse nationale instituten en dat kan muf rieken. Over die Britse kunst is er bovendien flink wat verwarring, want ook in Tate Modern zijn Britten te zien, zoals Lucian Freud, Tony Cragg en Turner Prize-winnaar Steve McQueen.

Nog een risico is het gewicht van de sponsors. Het museum belooft er jaarlijks 840 miljoen frank door te jagen. De Britse overheid mag dan al de helft betalen, Tate is nog altijd verplicht zeer vette, imagogevoelige vissen aan de haak te slaan.

Nu al zit Tate Modern op het randje. Het eerste opschrift in het museum meldt al meteen dat BT de permanente opstelling en Unilever de werken in de turbinehal sponsoren. Unilever betaalt bijna 90 miljoen, voldoende om de komende vijf jaar van de Unilever Series te mogen spreken. Jaarlijks wordt een van 's werelds belangrijkste kunstenaars gevraagd monumentale werken voor de hal te maken. De 89-jarige Amerikaanse kunstenares Louise Bourgeois bijt de spits af (tot 26 november). Ze maakte vier enorme stalen sculpturen, waaronder een negen meter hoge spin, wier poten zowat alle museumbezoekers binnen hun bereik hebben.

Tate Modern is dagelijks open van 10 tot 18 uur, op vrijdag en zaterdag tot 22 uur. De toegang is gratis, behalve voor sommige tentoonstellingen. Café des Arts besteedt morgen uitgebreid aandacht aan Tate Modern.

Het gevaar bestaat dat deze mastodont Tate Britain in de schaduw zal stellen

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234