Zaterdag 03/12/2022

AchtergrondPolitiek

Liz Cheney, luis in de pels van Trump, verliest Republikeinse voorverkiezing in thuisstaat Wyoming

Liz Cheney gaf een toespraak nadat bekend was geworden dat ze de voorverkiezingen had verloren. Beeld Reuters
Liz Cheney gaf een toespraak nadat bekend was geworden dat ze de voorverkiezingen had verloren.Beeld Reuters

Liz Cheney is tijdens de Republikeinse voorverkiezingen haar zetel in haar thuisstaat Wyoming kwijtgeraakt. Ze laat het er niet bij zitten en hint alvast op een gooi naar het presidentschap.

Maral Noshad Sharifi

Cheney (56) had het al vaak gezegd: als haar kritiek op Donald Trump haar ondergang als Congreslid zou betekenen, dan was dat maar zo. En dinsdag was het inderdaad zover. Tijdens de Republikeinse voorverkiezing in Wyoming verloor Cheney met 31 procent van de stemmen. Tegenstander Harriet Hageman won met 65 procent.

Terwijl het Cheneys missie is geworden om Trump voor altijd uit het Witte Huis te houden, werd het de afgelopen maanden zijn doel om haar te weren uit het Congres. Bij de Republikeinse voorverkiezingen van dinsdag schaarde hij zich daarom achter Cheneys tegenkandidaat Hageman. Dat zij Trump in het verleden ‘racist’ en ‘xenofoob’ had genoemd, maakte niet uit – zij had Trump nodig en hij haar.

Hulp van Democratische kiezers

Hoewel de kansen van Cheney dinsdag verwaarloosbaar waren, leek er wat hoop te gloren vanuit de hoek van Democratische en onafhankelijke kiezers. Aanhangers hoopten dat het optreden van het Congreslid tijdens de hoorzittingen, uitgebreid te zien op tv, misschien Democratische en onafhankelijke kiezers kon verleiden om lid te worden van de Republikeinse Partij om haar aan een zege te helpen. Dat is naar verluidt ook gebeurd, maar het mocht niet baten – het percentage niet-Republikeinen in Wyoming is immers zeer laag.

Tegen een achtergrond van Amerikaanse vlaggen, hooibalen en een uitgestrekt weiland hield Cheney nadat haar verlies vaststond een vurige toespraak. “Ik houd van onze partij, maar nog meer van mijn land”, zei ze. “Als we de samenzweringen en de leugens niet veroordelen, dan zullen de verantwoordelijken ermee wegkomen.” Dan zal “Amerika nooit meer hetzelfde zijn”, aldus Cheney.

Cheney is een van de prominentste critici van oud-president Donald Trump binnen de Republikeinse partij. Zij sprak zich uit tegen zijn leugens nadat hij de presidentsverkiezing verloren had, stemde na de Capitoolbestorming van 6 januari voor afzetting en is tevens vicevoorzitter van de parlementaire commissie die onderzoek doet naar wat zich op die dag in Washington afspeelde. Daar werd ze dinsdag door de kiezer voor gestraft.

Conservatieve staat

Sinds 2016 vertegenwoordigt Cheney de kiezers van het dunbevolkte Wyoming in het Huis van Afgevaardigden. Wyoming is een van de conservatiefste staten van de Verenigde Staten, waar veel kiezers idolaat zijn van Trump: 70 procent van de kiezers stemde in 2020 op hem. Steeds wanneer Cheney minder van Trump ging houden, hielden de kiezers minder van haar.

De verhoudingen lagen een paar jaar geleden nog een stuk minder gecompliceerd. Toen was Cheney zelf ook fan van Donald Trump. Als Congreslid stemde ze met 90 procent van zijn voorstellen mee. Ze is net als Trump tegen een grote overheid en voor het recht op wapenbezit en de olie-industrie.

Irak-oorlog

Cheney komt uit een Republikeins nest: haar vader is Dick Cheney, die tweemaal vicepresident was onder George W. Bush en wordt gezien als architect van de Irak-oorlog. Zij kan rekenen op de onvoorwaardelijke steun van haar vader. Sinds vorige week was hij in reclamespotjes te zien waarin hij Trump een “lafaard” noemde.

Nadat Trump vorig jaar zonder bewijs was blijven volhouden dat de winst van Joe Biden frauduleus was, veranderde Cheneys houding ten opzichte van de oud-president, hoewel ze wist dat ze met kritiek op Trump haar eigen politieke carrière in gevaar bracht. “Als de kosten van het opkomen voor de grondwet het verliezen van de zetel in het Huis zijn,” zei ze vorige maand tegen The New York Times, “dan is dat een prijs die ik bereid ben te betalen.”

Veel Republikeinse politici kozen er de afgelopen jaren voor om Trump door dik en dun te steunen. Meerdere Republikeinen die vorig jaar voor Trumps afzetting stemden, ruimen nu net als Cheney het veld. Haar verlies zal een waarschuwing zijn voor andere Republikeinen die herkozen willen worden bij de tussentijdse verkiezingen in november.

Abraham Lincoln

Hoewel Cheney in november niet meer zal terugkeren in het Huis van Afgevaardigden, is haar politieke carrière naar verwachting niet voorbij. Cheney leek dinsdag zelfs te zinspelen op een gooi naar het presidentschap, mogelijk als uitdager van Donald Trump. “Nu begint het echte werk”, zei ze tijdens haar speech. “De grote en originele voorvechter van onze partij, Abraham Lincoln, werd verslagen bij de verkiezingen voor de Senaat en het Huis, voordat hij de belangrijkste van allemaal won.” Al wekenlang gaan de geruchten over een mogelijke kandidaatstelling, hoewel de verkiezingen pas in 2024 plaatsvinden.

Cheney zal de komende maanden hoe dan ook nog veel van zich laten horen als vicevoorzitter van de parlementaire commissie die onderzoek doet naar de bestorming van het Capitool. Na een serie hoorzittingen wordt er in de herfst een rapport gepresenteerd.

Trump reageerde opgetogen op Cheneys nederlaag. “Nu kan ze eindelijk verdwijnen in het politieke niets.” Hij richtte zich met een “bedankt, Wyoming” tot de kiezers, waarna hij Cheneys rivaal Hageman feliciteerde.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234