Zaterdag 19/10/2019

Economie

Listeriabesmetting breidt uit: vijf vragen over de kwestie

Albert Heijn haalt vleeswaren van het bedrijf Ter Beke uit de rekken. Beeld ANP

De listeriabesmetting van vlees zal producent Ter Beke ruim 4 miljoen euro kosten. Het bedrijf zou eerder al een boete hebben gekregen omdat de machines in de Nederlandse vestiging niet goed werden schoongemaakt. Beleggers dumpen het aandeel, waardoor er reeds 50 miljoen euro beurswaarde is verdampt. Vijf vragen over de kwestie. 

Wat is er aan de hand?

Nadat eerder al de supermarktketens Aldi en Jumbo vleesproducten uit de rekken haalden, is nu ook Albert Heijn België gestart met een terugroepactie. Onder meer kalkoenham, kipfilet, rundercervelaat en rundersalami van het merk Wahid worden uit de verkoop gehaald. Dat gebeurt uit voorzorg en in overleg met het Voedselagentschap FAVV. Klanten worden dringend verzocht de producten van Wahid niet te eten en terug te brengen naar een Albert Heijn-winkel. Daar krijgen ze het aankoopbedrag terug.

Waarom worden de producten uit de handel gehaald?

De vleesproducten zijn alle geleverd door het Nederlandse bedrijf Offerman, een dochter van de Belgische vleeswarenproducent Ter Beke. De in Aalsmeer gesneden en verpakte vleeswaren worden teruggeroepen wegens de mogelijke aanwezigheid van listeria. In Nederland zijn drie mensen overleden en vond er een miskraam plaats als gevolg van een listeriabesmetting in vleeswaren. Volgens het Voedselagentschap onderzoeken de Nederlandse autoriteiten nog steeds of er nog andere bedrijven in ons land beleverd zijn door Offerman. Het is dus niet uitgesloten dat nog meer terugroepacties volgen. Het bedrijf levert aan restaurants, grote keukens en supermarkten. In Aalsmeer produceert Offerman jaarlijks 7.000 ton charcuterie of zo’n 134.600 kilogram per week.

De mogelijk besmette vleesproducten zijn alle geleverd door het Nederlandse bedrijf Offerman, een dochter van de Belgische vleeswarenproducent Ter Beke. Beeld AFP

Wat is listeria?

Listeria is een bacterie die onder andere voorkomt in de darmen van dieren. Een besmetting met gevaarlijke listeriastammen kan een voedselvergiftiging of hersenvliesontsteking veroorzaken die in het ergste geval tot de dood leidt. Vooral bij rauwe voedselproducten kan de listeriabacterie voorkomen. Volgens het FAVV zijn vooral jonge kinderen, ouderen en mensen met een verzwakt immuunsysteem vatbaar voor de bacterie. Gezonde personen krijgen meestal geen of milde klachten, die op griep of buikgriep lijken. Dat geldt ook voor zwangere vrouwen, maar zij lopen wel een verhoogd risico dat ze een miskraam krijgen of dat hun kind te vroeg wordt geboren.

Listeria wordt wel vaker aangetroffen, en komt ook gewoon voor in de natuur. Volgens het FAVV zijn er jaarlijks ongeveer 75 gevallen van listeriose-infectie in België. Het aantal besmettingen blijft stabiel over de jaren heen.

Wat gebeurt er nu?

“Momenteel voert het FAVV op basis van de informatie een traceerbaarheidsonderzoek uit om ervoor te zorgen dat alle producten van het inmiddels stilgelegde bedrijf uit de Belgische markt worden genomen”, zegt een woordvoerster van het FAVV. “We volgen de situatie op de voet en staan in contact met de bevoegde autoriteiten.” Naast de informatie die de Nederlandse autoriteiten hebben verstrekt, ontvangt het FAVV ook informatie van Belgische operatoren in het kader van het systeem van autocontrole en meldingsplicht, luidt het nog. “Nieuwe terugroepingen kunnen niet worden uitgesloten, afhankelijk van de resultaten van deze oefening. Als we daarover meer informatie krijgen vanuit Nederland, dan zullen we daarover communiceren”, besluit de woordvoerster.

De hele kwestie zal Ter Beke hard treffen: op de beurs kreeg het aandeel van het vleeswarenbedrijf al forse klappen. Het noteerde ruim 15 procent lager. Beeld BELGA

Wat betekent dit voor Ter Beke?

Het bedrijf is naar eigen zeggen erg geschrokken. Nochtans was de bacterie al eerder in de fabriek aangetroffen, maar nooit boven de wettelijk toegelaten normen. Volgens de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit kreeg het bedrijf al een boete omdat de machines in de Nederlandse vestiging niet goed werden schoongemaakt, maar volgens De Tijd ontkent het bedrijf dat.  

“Wij begrijpen de media-aandacht rond de melding van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) en het Nederlands Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, als zou bij ziektegevallen in Nederland, waaronder drie overlijdens en een miskraam, dezelfde listeriastam zijn aangetroffen als in de Offerman-locatie in Aalsmeer”, luidt het in een persmededeling. “Wij zijn zelf, als familiaal beursgenoteerd bedrijf, ten zeerste geschrokken door deze melding. Over de bewering als zou dit duiden op een causaal verband tussen beide, hebben wij op dit ogenblik geen verdere informatie. Offerman staat in contact met de relevante autoriteiten en wij verlenen onze medewerking aan alle verder onderzoek.”

De Belgische vleeswarenproducent verlaagt zijn winstvooruitzichten voor dit jaar. De totale impact van de terugroepactie en de tijdelijke stopzetting van activiteiten bij Offerman in het Nederlandse Aalsmeer op de onderliggende brutowinst van de groep voor 2019 kan ongeveer 10 procent bedragen, klinkt het. Op een winst van 44 miljoen euro in 2018 is dat dus 4,4 miljoen euro. Analisten rekenden eerder al op een impact van minstens 6 miljoen euro. Het zal ook afhangen van eventuele verdere terugroepacties. Op de beurs kreeg het aandeel van Ter Beke maandagochtend forse klappen. Het noteerde ruim 15 procent lager. Het bedrijf zegt zijn inspanningen op gebied van voedselveiligheid nog verder te zullen opvoeren.

Vorig jaar was er nog een listeriacrisis in een Hongaarse diepvrieserwtenfabriek van het Belgische Greenyard die het bedrijf tientallen miljoenen euro kostte.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234