Dinsdag 27/07/2021

Links is terug. Mét een strategie

In de VS ontpopte Bernie Sanders zich als een bedreiging voor Hillary Clinton, in Frankrijk stemde een op de vijf kiezers zondag voor de links-radicale Jean-Luc Mélenchon. Net als linkse formaties elders in Europa haalde ook Méluch' de mosterd bij The Bern. Hun verhaal is klaar voor 1 mei. L

Met 19,58 procent van de stemmen miste Jean-Luc Mélenchon, leider van de links-radicale beweging La France insoumise, dan wel de tweede ronde van de presidentsverkiezingen, hij kan moed scheppen voor de parlementaire stembusgang van juni: sinds de afbrokkeling van de Parti Communiste Français (PCF) in de jaren 70 en 80, of correcter, sinds de présidentielles van 1969 (toen Jacques Duclos 21 procent haalde), scoorde niet één kandidaat van Mélenchons politieke kaliber nog zo hoog.

De voorbije dagen toonde Mélenchon, die luidop gedroomd had van een plaats in de finale, zich verbitterd; een oproep tot stem voor Emmanuel Macron kreeg hij niet eens over de lippen. Maar vriend en vijand zijn het erover eens dat, door het uiteenstuiven van de PS-kiezers naar links en centrum, Mélenchon niet uitgezongen is.

Dat stranden op de drempel van de macht is niet enkel de Franse politicus overkomen. Ook de Spaanse vrienden van Podemos kunnen ervan meespreken, net als Bernie Sanders in de VS, een lichtend voorbeeld voor mondiaal links sinds de Democratische primary's.

Opmars

Maar nederlaag of niet, Sanders' effect blijkt verre van uitgewerkt. Zo was Mélenchons campagne over de hele lijn ingefluisterd door die van de Amerikaan. Jeremy Corbyn in Groot-Brittannië en de Partij van de Arbeid (PVDA) bij ons laafden zich al evenzeer aan zijn succes.

Ongetwijfeld zal Sanders naam ook maandag, 1 mei en Internationale Dag van de Arbeid, naar goede gewoonte het toneel van demonstraties, nieuwe weerklank krijgen. Het linkse discours slaat aan, de echo uit Amerika heeft, zie de razendsnelle opmars van La France insoumise, amper aan elan ingeboet.

Naar een verklaring voor de bijval van de linkerzijde is het niet lang zoeken. Het streven naar meer sociaal-economische en maatschappelijke gelijkheid in een tijdsvak van groeiende tegenstellingen tussen haves en havenots, het verzet tegen een door multinationals en grootkapitaal overheerste wereldorde, de afkeer van politieke corruptie, het democratisch deficit enzovoort geven links - niet te verwarren met de gretig verguisde sociaaldemocratie - de wind in de zeilen.

Gedeelde gevoelens en spontane opwellingen zijn noodzakelijke, maar daarom nog geen voldoende voorwaarden om het succes van radicaal links in zijn diverse verschijningsvormen te verklaren. Hoe gigantisch het ressentiment van jong en verontwaardigd Frankrijk ook blijkt, Mélenchon zou nooit doorgebroken zijn zonder uitgekiende strategie.

Spindoctor

Origineel dan, 'Méluche'? Niet meer dan nodig. "On ne change pas une recette qui marche", luidt het Franse spreekwoord. Ongecompliceerd trok Mélenchons spindoctor, de slimme maar terughoudende Sophia Chikirou (37), maandenlang op met Sanders' campagneteam. Miami, Brooklyn en Philadelphia: Chikirou trok haar 'Join The Political Revolution Today'-shirt aan, ging van deur tot deur, maakte filmpjes en hield een blog bij op Tumblr.

Mélenchon had Chikirou niet zomaar vooruitgestuurd. Hij wilde leren hoe je met krappe middelen een grote campagne op het getouw zet, hoe je vrijwilligers op de been brengt en wat het internet en andere nieuwe technologieën daarbij vermogen.

Chikirou had haar huiswerk gemaakt (voor haar methode, zie hiernaast): ook deze keer kreeg geen enkele presidentskandidaat in Frankrijk zoveel volk op straat als ouwe rot Méluch'. "Ik laat me op mijn eigen manier inspireren door de methode van Bernie Sanders", zei Mélenchon zelf daarover. "Iedereen kan samen met mij aan het programma werken en handelen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234