Vrijdag 16/04/2021
null Beeld AP
Beeld AP

Column

Lincolns 'house divided'-gedachte lijkt dichterbij dan ooit

Michiel Vos is VS-correspondent en gehuwd met de dochter van Democrate Nancy Pelosi. Zijn VS-wisselcolumn met Derk Jan Eppink verschijnt wekelijks.

"Abraham Lincoln is een steunpilaar voor elke kandidaat met matig oratorisch talent", vertrouwde de partij-insider me toe. Samen keken we naar Hillary Clintons speech in Springfield, Illinois. Hier verklaarde 'Honest Abe' aan de vooravond van de Amerikaanse burgeroorlog dat "a house divided against itself cannot stand". Een land verdeeld in half slavernij en half vrij kan niet onder één dak leven.

Amerika's huis is verdeeld als nooit tevoren. We gaan nog niet richting een tweede burgeroorlog (de laatste, uitgevochten over slavernij kostte Amerika 620.000 doden) maar de verdeeldheid en verwarring is er. Bovendien is ook de maatschappelijke plek van de zwarte bevolking wederom een grote factor. Hillary voelde het goed aan toen zij in Illinois (slogan van de staat: 'Land of Lincoln') de 16de president als politiek kompas gebruikte. Lincoln is de president op wie iedere moderne politicus, Democraat of Republikein, kan leunen ter inspiratie. Hij vertelt ons 150 jaar na zijn dood hoe 'project America' ervoor staat.

En natuurlijk staat het 240 jaar oude experiment Amerika er deze weken niet goed voor: schietpartijen, zwarte doden door politiegeweld, Black Lives Matter-demonstraties en herdenkingen in Dallas, waar de recente vijf politiedoden gelden als het dodelijkste incident voor de politie in de VS sinds 9/11. Amerika's house lijkt verdeelder dan ooit.

Als er één iemand is die volgens Hillary verdeeldheid zaait, dan is het Donald Trump. Ze zette hem in haar speech neer als een "existentiële dreiging voor de Amerikaanse democratie". Trump had verklaard dat hij zich de zwarte woede wegens het politiegeweld wel kon indenken: 'het systeem' was immers niet alleen een doorgestoken kaart ('rigged' is het electorale mot du jour) voor de zwarten in Amerika, maar ook voor hemzelf. Het establishment van de Republikeinse partij had ook hem buiten de deur willen houden. Eigenlijk zitten zwarten die lijden onder politiegeweld en Donald Trump in hetzelfde schuitje, leek hij te zeggen. Hillary wilde er niets van weten. "Zelfs dit, de dood van zwarten door politiegeweld is somehow about him", raasde ze.

Trump probeert de aandacht te verleggen en is inmiddels al dagen bezig met zijn onconventionele zoektocht naar een vicepresident. Zijn politieke dans met kandidaten lijkt op zijn tv-hit The Apprentice: op zoek naar de beste kandidaat, verpakt als fijne televisie.

Door alle herdenkingen, nationaal uitgezonden begrafenissen van politiemannen en demonstraties tegen politiegeweld, lijkt Lincolns 'house divided'-gedachte dichterbij dan ooit. Amerika lijkt dezer dagen gekneld in een soortgelijke tegenstelling tussen blank (vrij) en zwart (gevangen in een web van gewelddadige politieoptreden en een justitieel systeem dat tegen hen werkt.)

Onder de campagneslogan 'Stronger Together' riep Hillary op tot meer eenheid in Amerika. Hillary betreurde dat de 'Party of Lincoln' tijdens de Republikeinse conventie deze week officieel de 'Party of Trump' zal worden. Kijken of Trump op zijn manier en met zijn keuze voor een vicepresident rust in zijn eigen tent en vervolgens in het Amerikaanse 'house divided' kan brengen.

Michiel Vos. Beeld Nathan Dvir/Polaris Images
Michiel Vos.Beeld Nathan Dvir/Polaris Images
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234