Zaterdag 17/08/2019

Lijst Verdonk potentieel tweede partij van Nederland

De nieuwe lijst die de Nederlandse ex-minister van Vreemdelingenzaken Rita Verdonk naar alle waarschijnlijkheid vandaag aankondigt, zal bij de volgende verkiezingen meteen de tweede machtigste partij van het land worden.

Door Koen Vidal

VELDHOVEN l Verdonk zal in dat geval vooral schade toebrengen aan de extreem rechtse politicus Geert Wilders. VVD-leider Mark Rutte, die de tegendraadse Verdonk uit de kamerfractie zette, overleefde op een kolkend ledencongres van zijn partij een motie die om zijn ontslag vroeg.

Dat Verdonk dankzij haar harde standpunten over migranten erg populair is, was al bekend. Bij de verkiezingen van vorig jaar haalde ze 620.555 voorkeurstemmen, bijna 70.000 meer dan haar partijleider Rutte. Alles wijst erop dat Verdonks populariteit sindsdien nog is toegenomen. Als Verdonk een eigen partij opricht, zoals ze vandaag waarschijnlijk bekendmaakt, zal die formatie bij de volgende parlementsverkiezingen maar liefst achttien zetels halen. Daardoor zal IJzeren Rita enkel nog het christendemocratische CDA moeten laten voorgaan. Dat blijkt uit de wekelijkse peiling van Maurice de Hond.

Zoals verwacht zal Verdonk in dat geval een klap toedienen aan de VVD, de partij die haar vorige week royeerde. De liberale partij van Mark Rutte zou twee zetels aan Verdonk verliezen. Omwille van het gezichtsverlies dat de jongste weken werd opgelopen, moet de VVD in totaal maar liefst zeven van haar zeventien zetels afstaan.

Maar de politicus die het meest te verliezen heeft bij de opkomst van de Lijst Verdonk is de islamofobe Geert Wilders. Diens Partij voor de Vrijheid (PVV) scoorde bij Kamerverkiezingen van 2006 vanuit het niets negen zetels. Volgens de huidige peilingen behaalt Wilders bij een volgende verkiezingen opnieuw tweeëntwintig zetels. Tenzij de kiezers de keuze krijgen tussen Wilders en Verdonk: dan zou de PVV 'slechts' elf zetels halen.

Uit diezelfde peiling van de Hond blijkt trouwens dat Verdonk bij alle partijen kiezers zal wegtrekken: het CDA zou twee zetels aan haar verliezen; de sociaaldemocratische PvdA en radicaal-linkse SP moeten elk één zetel aan Verdonk afstaan.

Dat Verdonk meer dan ooit aan het uitgroeien is tot een politiek fenomeen blijkt ook uit de toon van de Nederlandse commentaarschrijvers: "We gaan nog rare dingen meemaken met Rita Verdonk", schreef de Volkskrant dit weekend. "Rita Verdonk is in één klap de tweede partij van Nederland. En aangezien zij zich de afgelopen maanden noodgedwongen ophield in de luwte, mag je ervan uitgaan dat ze die vier zetels achterstand op het CDA ook nog wel zal goedmaken, zodra ze weer vol gas mag geven over asielzoekers en paspoorten. (...) Rita is Cleopatra in het diepst van haar gedachten", besluit editorialist Bert Wagendorp.

Dat het ontslag van Verdonk uit de kamerfractie diepe wonden nalaat bij de liberale VVD bleek afgelopen weekend tijdens een druk bijgewoond ledencongres in Veldhoven. Het enige goede nieuws voor fractieleider Mark Rutte was dat twee derde van de leden een motie wegstemde die om zijn ontslag vroeg. Veel onenigheid was er dan weer over de vraag of er nog een ultieme verzoeningspoging met Verdonk moet komen. Zelfs invloedrijke VVD-coryfeeën Hans Wiegel en Frits Bolkestein gingen daarover met elkaar in de clinch. Wiegel wil nog een ultieme poging ondernemen, Bolkestein vindt Verdonks ontslag onherroepelijk en al bij al een goede zaak: "Hoe onaangenaam en schadelijk voor de partij deze beslissing ook was, het was de beste oplossing."

Wel opvallend was dat Rutte tijdens het congres meermaals op luid applaus mocht rekenen. "Ik kon niet anders dan deze loodzware beslissing nemen. Het kan niet dat de nummer twee van de partij alleen in de krant komt te vertellen wat de partij niet goed doet." Wat niet wegneemt dat de meeste VVD'ers het erover eens zijn dat Ruttes leiderschap vorige week een onherstelbare knauw kreeg. Hans Wiegel over de toekomst van Rutte: "De problemen zijn alleen maar groter geworden."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden