Maandag 17/02/2020

Liekendael hecht geen geloof aan 'tweede versie' van SP

Waarom verzweeg Claes melding van Agusta-gift aan partijtop?

BRUSSEL.

EIGEN BERICHTGEVING

De eerste zittingsdag van het Agusta-proces werd grotendeels in beslag genomen door een overzicht van de feiten door procureur-generaal Eliane Liekendael, die het Openbaar Ministerie waarneemt. "Ik geef de feiten zo neutraal en objectief mogelijk weer", stelde Liekendael, "als een achtergrond voor de komende debatten." Ze gaf voorts een samenvatting van de belangrijkste aanwijzingen van schuld voor elk van de dertien beklaagden, met uitzondering van gewezen Agusta-voorzitter Raffaelo Teti, die onlangs is overleden.

Zowel in de Agusta- als in de Dassault-zaak luidt de beschuldiging corruptie, valsheid in geschrifte en gebruik van valse stukken. Wat de corruptiebeschuldiging betreft, preciseerde Liekendael dat het proces niet gaat over de aan de legerbestellingen verbonden economische compensaties, maar wel degelijk over "occulte commissies, verdachte betalingen, kortom smeergeld of vuil geld". De schriftvervalsing blijft voor Agusta beperkt tot één vervalst document, het fameuze consultancycontract tussen de Panamese nepvennootschap Kasma Overseas en de Italiaanse wapenproducent. Voor Dassault slaat deze beschuldiging op drie documenten: een nota van toenmalig stafchef van de luchtmacht Alex Moriau van 19 april 1989, een rapport van de aankoopdienst van het leger (SGA) van 21 april 1989 en een nota van toenmalig minister van Defensie Guy Coëme, bestemd voor het sociaal-economisch kernkabinet, gedateerd op 27 april 1989.

Wat heeft bijvoorbeeld Willy Claes, gewezen minister en ex-secretaris-generaal van de Navo, te maken met het nepconsultancycontract van Kasma? Liekendael gaf toe dat dit "een delicate vraag" is. Ze steunde vooral op verklaringen van getuigen, zoals Agusta-lobbyman Georges Cywie, of van andere verdachten om de precieze rol van Claes in de corruptiezaak vast te stellen. Ze wees op de cruciale interventies van Johan Delanghe, destijds kabinetschef van Claes, bij de voorbereidingen van de ontvangst van het smeergeld. Het was Delanghe die adviseerde om een tussenschot aan te brengen tussen de donateur en de SP, bracht Liekendael in herinnering. Het was ook Delanghe die opperde dat hij de voorkeur gaf aan een enkele, desnoods kleinere betaling in plaats van een gespreide betaling in drie schijven, zoals Agusta aanvankelijk had voorgesteld. Als minister van Economische Zaken was Claes volledig verantwoordelijk voor de daden van zijn kabinetschef.

De procureur-generaal behandelde ook het veelbesproken moment waarop SP-schatbewaarder Etienne Mangé de partijtop heeft geïnformeerd over de 'gift' van Agusta. "Mangé informeerde Claes, Tobback en ofwel Van Miert ofwel Vandenbroucke", zei Liekendael. "Want over deze gebeurtenis bestaan twee versies, die ter beoordeling aan het Hof worden voorgelegd." Zoals bekend houdt de SP-leiding tot op de dag van vandaag vast aan een officiële waarheid: Mangé zou pas op 19 januari 1989 de partijtop ingelicht hebben over de mogelijke gift. De voordelen van deze versie zijn duidelijk: de melding gebeurde in dat geval na de ondertekening van het helikoptercontract, zodat er van corruptie geen sprake was. Zoals deze krant uitvoerig beschreef (zie DM 31/8/'98) werd deze tweede versie naar voren geschoven door toenmalig SP-voorzitter Louis Tobback en de andere partijbonzen. In de loop van het onderzoek werd evenwel duidelijk dat de melding van Mangé veel vroeger, in oktober 1988, moet hebben plaatsgevonden.

"Persoonlijk lijkt de tweede versie me moeilijk verenigbaar met andere data van het onderzoek", bevestigde Liekendael, die onder meer verwees naar het openen van de Kasma-rekening in Zwitserland op 2 december 1988. Waarom immers een Kasma-rekening openen, bestemd voor de ontvangst van het Agusta-geld, zonder op dat moment een akkoord te hebben gekregen van de bestemmeling, met name de SP? "Is het denkbaar dat Mangé op eigen houtje de beslissing nam om, ondanks de afwijzing van de partijtop, het geld toch te aanvaarden?", vroeg de procureur-generaal zich af. "En als het trio Claes, Tobback en Van Miert of Vandenbroucke 'nee' zei, waarom verzweeg Claes dit incident dan tot tweemaal toe tijdens zijn verhoren door raadsheer Fischer?"(GT)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234