Maandag 21/06/2021

Voor en na

Leven na de tsunami: de rampplekken toen en 10 jaar later

null Beeld Getty
Beeld Getty

Meer dan 180.000 doden, ruim 45.000 vermisten, zeker 120.000 gewonden en 1,7 miljoen mensen die dakloos werden. Dat was de zware tol van één van de zwaarste natuurrampen uit de geschiedenis, de tsunami in de Indische Oceaan van 26 december 2004. Nu, tien jaar na datum, is er nog weinig te merken van de enorme ravage in de getroffen gebieden.

De waanzinnige vloedgolf, de kracht van het water, het helse kabaal, de doodsangst - bij de overlevenden van de tsunami in de Indische Oceaan op 26 december 2004 lijkt het of het pas gisteren is gebeurd. Wie echter tien jaar later een bezoek brengt aan de verwoeste gebieden, vindt een bloeiende toeristische sector in Thailand en een levendig handelscentrum in de Indonesische provincie Atjeh. De verschrikkingen van destijds, de ontelbare doden, vermisten, gewonden, de wanhoop: het is vandaag nauwelijks voor te stellen.

De weg naar de luchthaven van de toen zwaar geteisterde stad Banda Atjeh in Indonesië loopt vandaag door goed onderhouden gazons. Daaronder bevinden zich de massagraven met slachtoffers van toen. Daarachter is een herdenkingsplaats opgericht in de vorm van grote, blauw-witte schuimende golven, wat de stilte van de omgeving nog meer benadrukt. Ook in Ban Nam Khem ten noorden van het Thaise toeristische gebied Khao Lak is er een monument met metershoge golven. Daarnaast waakt een 20 meter hoge boedhha over een park met tempel: een oase van rust. Tien jaar geleden lagen er enkel bergen puin en lijken.

Het tsunamimonument in Ban Nam Khem, Thailand. Beeld REUTERS
Het tsunamimonument in Ban Nam Khem, Thailand.Beeld REUTERS

900 km per uur

De tsunami was het gevolg van een zware zeebeving in de Indische Oceaan, iets ten westen van het Indonesische eiland Sumatra, op 26 december om 7.59 uur lokale tijd. De beving van 9.1 tot 9.3 op de schaal van Richter was de derde zwaarste ooit gemeten. Ze bracht een enorme vloedgolf in beweging die zich in verschillende richtingen over de Indische Oceaan verplaatste met een snelheid tot 900 km per uur. Waar de tsunami aan land kwam, was hij soms 10 meter hoog.

Liefst 14 landen aan de Indische Oceaan hadden slachtoffers te betreuren, tot aan de westkust van Afrika toe. De tsunami kostte ook 10 Belgen het leven. Het ging om 2 baby's en 8 volwassenen (4 vrouwen en 4 mannen). Alle Belgische slachtoffers zijn geïdentificeerd.

Voor de enorme noden aan medische hulp en de heropbouw doneerde de wereld liefst 14 miljard dollar (zo'n 11,35 miljard euro). Het Belgische Consortium 12-12 zamelde ruim 48 miljoen euro in. De slachtoffers konden rekenen op gemiddeld meer dan 2.000 euro aan noodhulp per persoon. Dat is maar liefst 800 keer meer dan bij vergelijkbare crisissen, zo blijkt uit een rapport van hulporganisatie Oxfam.

Toeristische 'boom'

Ruim 8.000 mensen kwamen in Thailand om het leven, onder hen meer dan 2.200 toeristen. In India waren het er ruim 12.000, in Sri Lanka 40.000, en in de provincie Atjeh in Sumatra stierven 170.000 mensen. Maar de ellende daar bleef dagenlang verstopt. Omdat telefoons niet functioneerden en wellicht ook omdat daar geen buitenlanders ter plekke waren.

Khao Lak en Patong in Thailand bruisen tien jaar later weer van het leven. In het eerste jaar na de tsunami daalde het aantal bezoekers er met 70 procent. Rond de 120.000 mensen verloren hun werk. Maar de sterke opleving van de toeristische sector zorgt weer voor jobs.

"Er heeft een ware 'boom' plaatsgevonden", zei politieagent Taweesak Suduang. "De tsunami heeft vele bungalows weggeveegd en op die plaatsen zijn grote hotelcomplexen ontstaan". Het aantal hotelkamers is van 4.500 naar 6.500 gestegen. Anders Broberg, die net zoals vroeger een klein gastenverblijf uitbaat, mist het gemoedelijke. "We hebben nu sushi-restaurants, een winkelcentrum en massa's Chinese en Russische toeristen".

De kusten lijken ook weer op het perfecte postkaartje: lange witte zandstranden en in de wind wiegende kokospalmen. De strandbars zitten vol, massagesalons lokken bezoekers en op de terrassen van de restaurantjes wordt verse vis en kleefrijst met kokosmelk en mango geserveerd. De gemoedelijke rugzak- en familiesfeer is terug van weggeweest, zeggen bewoners.

Om het contrast met de ellende en vernieling van 10 jaar geleden te tonen, hebben we een reeks foto's uit Thailand en Indonesië op elkaar gelegd. Gebruik de slider
op de foto's om de volledige beelden van 2004 en 2014 te zien te krijgen.

Toeristen op het strand van Patong, Phuket, in Thailand. Beeld REUTERS
Toeristen op het strand van Patong, Phuket, in Thailand.Beeld REUTERS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234