Vrijdag 26/02/2021

Leve de autonomie van de kunstenaar!

Als fotografen geen zin hebben in een project is dat hun goed recht

De Dikke van Dale geeft zes verklaringen voor het begrip 'censuur', maar geen een komt overeen met de betekenis die Herman De Bode en Peter De Roover eraan geven ('De Belgische progressieve censuur', 5/3). Als ik het mistige en ronkende opiniestukje van beide N-VA-kandidaten goed begrijp, viseren ze de fotografen/kunstenaars die weigerden mee te werken aan de tentoonstelling Portrait imaginé de la Flandre in het fotografiemuseum van Charleroi, met Johan Swinnen als curator.

Een aantal bekende fotografen zag een samenwerking niet zitten omdat Swinnen ondertussen secretaris is van de N-VA-fractie in de Kamer en/of omdat ze het concept te zwak vonden. Daarop besloot de museumdirecteur de expositie te annuleren, aangezien de kwaliteit niet langer gegarandeerd was.

Oefenen de fotografen die bedankten voor de eer censuur uit? Bijlange niet. Als fotografen/kunstenaars geen zin hebben om mee te werken aan een project is dat hun goed recht. Of dat nu is omdat het honorarium te laag is, of omdat ze de curator als criticus maar een lapzwans vinden of zelfs omdat ze vinden dat zijn/haar adem kwalijk ruikt... maakt niet uit. Als ze zich daarvoor moeten verantwoorden, draaien we de zaken om. Het is immers de taak van de curator de kunstenaars te overtuigen wel mee te werken aan zijn project. Als hij daar niet in slaagt, moet de curator niet komen janken.

Blijkbaar verwachten De Bode en De Roover dat kunstenaars zich in alle gevallen coöperatief opstellen. Wie dat niet doet, wordt aan de kaak gesteld voor een of andere vorm van inciviek gedrag. In dit geval worden ze gekapitteld als censors, die 'organisatoren onder druk zetten'.

Die vijandige attitude ten opzichte van kunstenaars die autonoom wensen te beslissen in welke omstandigheden ze hun werk tonen, verbaast niet. Het is al een tijdje een populistische onderstroom: kunstenaars zijn paria's die in subsidiepotten graaien, terwijl ze niets terug doen voor de gemeenschap of de natie die hen voedt. Hoeft het gezegd dat men deze karikatuur niet met cijfers hard kan maken?

Trouwens, de belangrijkste en wellicht ook enige opdracht van de kunstenaar is goed werk te maken. Een artiest als Bob Dylan, die De Bode en De Roover aan het einde van het stukje voor hun kar spannen, is daar het levende bewijs van.

Dit gezegd zijnde, ben ik persoonlijk de mening toegedaan dat Johan Swinnen een bekwaam curator is en dat de culturele samenwerking tussen Vlaanderen en Wallonië aangemoedigd moet worden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234