Woensdag 16/06/2021

Leren van Bad Nenndorf

Met historische vergelijkingen is het altijd opletten geblazen. Maar tegelijkertijd stellen parallellen tussen verleden en heden ons in staat om bepaalde zaken beter te begrijpen. Een goede kennis over historische fouten maakt het ons bijvoorbeeld mogelijk om blunders uit het verleden niet te herhalen. Ongetwijfeld een van de belangrijkste episodes waaruit we lessen kunnen trekken is de Tweede Wereldoorlog. Uit die gruwelijke periode kunnen we onder andere leren dat we ongelofelijk op onze hoede moeten zijn voor totalitaire heersers die het eigen volk oneindig veel belangrijk vinden dan de rest van de wereldbevolking. De studie van de Tweede Wereldoorlog biedt ons een moreel kader waarmee we een onderscheid kunnen maken tussen goed en kwaad.

In die zin publiceerde The Guardian afgelopen weekend een wel zeer interessant verhaal. De Britse krant bracht een rapport uit dat zestig jaar door de Britse regering angstvallig geheim werd gehouden. Het document werd geschreven door ene Tom Hayward, op dat moment inspecteur bij Scotland Yard. Hayward deed onderzoek naar de geheime naoorlogse gevangenis van Bad Nenndorf, een voormalig kuuroord nabij Hannover. In dat detentiecentrum hield de bijzondere Britse militaire inlichtingendienst nazi's gevangen. Bedoeling was om hen te ondervragen en zo informatie los te krijgen over een mogelijke opstand tegen de geallieerden. Maar wat blijkt: al snel komen er in Bad Nenndorf ook mensen terecht die niet veel of totaal niets met het Hitlerregime te maken hadden. Meer nog: ook mensen met linkse sympathieën belandden in de geheime gevangenis.

Uit het rapport van Hayward blijkt dat in Bad Nenndorf systematisch werd gefolterd. Gevangenen werden geschopt en geslagen, werden met duimschroeven bewerkt of moesten urenlang naakt door de winterkoude lopen. Een aanzienlijk aantal van die gevangenen overleefde de folteringen niet of kwam om door ontbering.

Bij het ondervragen van de gevangenen twijfelde Hayward aanvankelijk aan hun geloofwaardigheid. "Eerst wilde ik de gevangenen niet geloven. Later bleek dat hun getuigenissen bevestigd werden door die van bewakers." Het geheime rapport belandde op de tafel van de toenmalige Britse premier Clement Attlee, die liet weten dat hij de informatie in geen geval aan het parlement wilde overmaken. De regering kwam tot de volgende conclusie. "Blijkbaar hebben de bewakers instructies gekregen om op bepaalde gevangenen fysieke dwang uit te oefenen om hen mentaal te doen breken zodat ze beter meewerken aan de ondervragingen."

Doet die laatste formulering ook bij u een lichtje branden? Het is de verklaring die de Amerikaanse regering de afgelopen maanden gaf om hun bijzondere ondervragingstechnieken in Guantánamo Bay en de geheime CIA-gevangenissen te legitimeren: bijzondere ondervragingstechnieken om cruciale informatie los te krijgen. Getuigenissen die Amnesty International en Human Rights Watch de jongste weken naar buiten brachten, maken duidelijk dat die 'bijzondere ondervragingstechnieken' zeer waarschijnlijk neerkomen op folterpraktijken. Laat ons hopen dat we geen zestig jaar moeten wachten alvorens we te weten komen wat er precies in de CIA-gevangenissen gebeurt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234