Maandag 21/06/2021

Le nouveau PS est arrivé

Eén trofee heeft de VLD alvast moeten afstaan aan die andere volkspartij, de PS. Sinds twee weken zitten niet langer de Vlaamse liberalen in het mooiste partijhoofdkwartier, maar wel de Franstalige socialisten in de Keizerlaan in Brussel. De renovatie van de versleten PS-zetel moet een van de mooiste staaltjes van hedendaagse vernieuwbouw in de hoofdstad zijn. Met enkele subtiele ingrepen en kleurentoetsen werd de oude grijze gevel omgetoverd tot een oogstrelende lichte structuur.

De transparantie en openheid van het nieuwe gebouw moet de partij ook zelf uitstralen. Zo wil het althans PS-voorzitter Elio Di Rupo, de little red man uit Bergen. Di Rupo is un star in Wallonië. Met een oosters geduld staan de partijleden op het feestje naar aanleiding van de jaarlijkse zomeruniversiteit in de rij om samen met de voorzitter op de foto te mogen. Het zal Karel De Gucht niet gauw overkomen.

Met veel kracht heeft Elio Di Rupo de voorbije twee jaar een van de meest indrukwekkende partijhervormingen uit de recente vaderlandse politieke geschiedenis doorgevoerd, en zeker de belangrijkste sinds de reïncarnatie van de PVV in de VLD. In de schaduw van de marketing-hervormingen in Vlaanderen (van CVP naar CD&V, van SP naar SP.A, van VLD naar volkspartij) en van de ontploffing van de Volksunie timmerde Di Rupo geduldig aan een nouveau PS.

Zeker, de partij behield haar naam, maar wijzigde wel haar logo. Dat nieuwe logo zegt het allemaal. Naast een slanke 'P' staat een vette, assertieve 'S'. De Franstalige socialisten willen iets minder partij, iets minder politieke machine zijn, maar zeker niet minder socialistisch. Zoals Di Rupo het zelf zei in zijn slottoespraak op de zomeruniversiteit: "Dat we onze manier van denken en handelen actualiseren en moderniseren betekent niet dat we ons opportunistisch gaan aanpassen aan de heersende mode en negeren wat we in ons diepste binnenste zijn." Ook qua respect voor de oude waarden komt het logo aan symboliek niets te kort. Het werd ontworpen door Thierry Brunfaut, kleinzoon van Maxime Brunfaut, architect van het originele PS-gebouw.

De zomeruniversiteit, die de PS de voorbije week in Brussel organiseerde, was het hoogtepunt van de partijvernieuwing. In mei 2001 gaf voorzitter Di Rupo zijn partij welgeteld 500 dagen "om haar eigen boodschap te vernieuwen en zich open te stellen voor een nieuw publiek." Dat was nodig. Uit een onderzoek na de parlementsverkiezingen van 1999 bleek dat de PS door het publiek beschouwd werd als een immobiele en gescleroseerde partij. De boodschap van Di Rupo was het startschot van 'les ateliers du progrès', een reeks van liefst 264 discussieavonden en studiedagen over 12 thema's, van mensenrechten en justitie tot openbare dienstverlening en globalisering.

De Ateliers tonen het unieke aan van de partijvernieuwing van de PS. Niet de partijtop geassisteerd door enkele communicatiespecialisten hield het roer vast, maar de partijbasis zelf. Di Rupo verplichtte de 14 machtige PS-federaties om minstens één Atelier te organiseren en ook gewone leden kregen het recht om iets op poten te zetten. Op die manier dwong de sluwe PS-voorzitter de machtige baronieën, die hem niet noodzakelijk goed gezind zijn, om mee te stappen in de renouveau.

Het belangrijkste resultaat van de Ateliers, en dus van de partijvernieuwing, is dat Di Rupo de verwaarloosde netwerken met het middenveld hersteld heeft. Zowel werkgevers als antiglobalisten, christelijke vakbeweging als kunstenaars werden bij de partij betrokken. Om de monde asociative voor de nouveau PS warm te maken hanteerde Di Rupo een oud lokmiddel: macht. Wat de organisaties niet meer vonden bij de cdH (voorheen PSC) en niet genoeg bij Ecolo, konden ze bij de PS in overvloed krijgen.

De 'Operatie Openheid' van Di Rupo is niet zonder slag of stoot verlopen maar de voorzitter gaf niet af, en zijn investering rendeert nu al. Alsof het de normaalste zaak ter wereld is, lopen ze rond op de PS-zomeruniversiteit: François Martou van de Franstalige ACW-pendant MOC (Mouvement des Ouvriers Chrétiens), Régis Dohogne van de christelijke onderwijsvakbond CSC, ja zelfs kannunik Baudouin, van de Franstalige katholieke onderwijskoepel, de tegenhanger van 'onze' Guimardstraat.

Dat hun aanwezigheid meer dan een beleefdheidsbezoek was, bewees Martou onlangs in Le Soir (21/8). Paginabreed smeerde hij er de lof uit voor Di Rupo. "Ik moet mijn hoed afnemen voor de manier waarop hij zijn zomeruniversiteit heeft voorbereid", klonk het. "Ze loopt over van de inhoud en ze toont goed aan dat de PS weer in het centrum van het politieke debat staat. En niet meer Ecolo of de MR, zoals het de tien voorbije jaren het geval was." Tussen haakjes: Martou pleitte er ook voor een coalitie PS-Ecolo-cdH, dus zonder de Franstalige liberalen. Het zijn dat soort verklaringen die een nerveuze Louis Michel ertoe brengen om te blijven inbeuken op de groene flank van de linkse alliantie.

Ook aanwezig op de PS-zomeruniversiteit was Ecolo-partijleider Philippe Defeyt. Dat wekt enige verwondering, na de ophef bij de Franstalige groenen over het 1-mei-voorstel van Di Rupo om samen een pôle de gauche te vormen. Ophef die nergens voor nodig was, zegt men dan weer bij de PS: Defeyt en ook zijn collega Jacques Bauduin, die later ontslag moest nemen, waren perfect op de hoogte van de demarche van Di Rupo en ze gingen er vooraf mee akkoord. Het doel van het linkse blok is simpel: de grootste blijven. Tegen de liberale concentratie van Louis Michel plaatst Di Rupo een links alternatief. Een alliantie van PS en Ecolo moet niet meteen verwacht worden maar een samenwerking rond concrete actiepunten en een afspraak om elkaar niet los te laten na de verkiezingen zit er wel in. En zo staat la gauche plurielle in Wallonië na een enkele toespraak van Di Rupo verder dan links in Vlaanderen na tien jaar van Sienjalen, progressieve frontvorming en koepelpartijen.

Bart Eeckhout

Om het middenveld voor de nieuwe PS warm te maken hanteert Di Rupo een oud lokmiddel: macht

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234