Zaterdag 21/05/2022

Laatste klopjacht op bejaarde nazimisdadigers

Santiago l Ze zijn een stuk in de tachtig of negentig en hebben dus niet meer lang te leven. Daarom lanceerde het centrum Simon Wiesenthal in Zuid-Amerika een laatste klopjacht op de nazimisdadigers die nog op de vlucht zijn. Hoofdbrok is Aribert Heim, ook wel Dokter Dood genoemd.

Als hij nog in leven is, moet Heim nu zo'n 93 jaar zijn. Maar die leeftijd zal hem niet beschermen tegen vervolging, bezwoer nazi-jager Efraim Zuroff van het Wiesenthalcentrum al. Zuroff zat afgelopen week in Zuid-Amerika, waar Heim zich vermoedelijk schuilhoudt. Op zijn hoofd staat een beloning van 310.000 euro.

De Oostenrijker Aribert Heim is de nummer twee op de lijst van meest gezochte nazimisdadigers. Nummer één is al jarenlang Alois Brunner, de persoonlijke assistent van Adolf Eichmann, die verantwoordelijk is voor de dood van 130.000 Joden. Brunner, die inmiddels 95 is, zou in Syrië verblijven, maar speurtochten naar hem worden tegengewerkt door de Syrische overheid.

Heim werkte in 1941 in het concentratiekamp Mauthausen, waar hij gruwelijke medische experimenten deed, hoofdzakelijk op Joden. Hij kreeg daarbij al snel de bijnaam 'Dokter Dood'. Heim spoot daarbij soms giftige mengsels rechtstreeks in het hart van zijn slachtoffers om te onderzoeken welk gif het snelste werkte. Ook voerde hij operaties en amputaties uit zonder de minste verdoving om uit te zoeken hoeveel pijn een mens kon verdragen.

Na de oorlog werkte Heim als gynaecoloog in een ziekenhuis in het Duitse Baden-Baden, tot hij in 1962 moest vluchten nadat het Duitse gerecht een onderzoek naar zijn misdaden tijdens de oorlog was begonnen. Aanvankelijk werd vermoed dat hij in 1982 was vermoord aan de kust van Californië door een doodseskader dat op nazi's joeg, maar dat werd later tegengesproken door het Wiesenthalcentrum. Enkele jaren geleden verklaarde de familie van Heim dat de dokter al in de jaren negentig gestorven is. Maar in 2005 ontdekten Europese onderzoekers een bankrekening op zijn naam met daarop een miljoen dollar. Het feit dat zijn familie die som geld niet had opgeëist, sterkte de speurders in het geloof dat Heim nog leefde.

Efraim Zuroff, die in 2005 baas werd van het Wiesenthalcentrum nadat Simon Wiesenthal zelf overleden was, zit momenteel in Chili, waar vermoedelijk de dochter van Heim nog leeft. Sinds in juli de enorme beloning werd uitgeloofd, zijn meer tips binnengekomen die erop wijzen dat Heim zich nog in Zuid-Amerika verbergt.

In 2002 al werd een Operatie Laatste Kans gelanceerd om de in Europa levende nazimisdadigers voor de rechter te proberen brengen. Speuracties werden vooral uitgevoerd in de Baltische staten en in Duitsland, Hongarije en Oostenrijk. In totaal werden 488 verdachten gelokaliseerd, waarvan 99 dossiers werden doorgegeven aan plaatselijke procureurs.

"De actie heeft niet het verhoopte succes gehad", zegt Zuroff aan de BBC. "Het gebrek aan politieke wil was frustrerend. Maar toch heeft de operatie een enorm impact gehad op de strijd voor historische waarheid in postcommunistisch Europa."

(AE)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234