Zaterdag 03/12/2022

Laat Nederlanders of Portugezen maar beter zijn. Duitsers winnen liever

Duitsland brengt een geperfectioneerde vorm van het betere Belgische voetbal. Ook op dit EK. Duitsers vormen de allerbeste counterploeg van Europa, onoverwinnelijk als ze underdog mogen zijn

Altijd, altijd, altijd, altijd Duitsland, tot de anderen er moedeloos van werden. Later kwam er nog een tweede Gouden Tijd. WK 1986: Duitsland verliezend finalist (tegen het Argentinië van Maradona in staat van genade). EK 1988: een zwart gat: toernooi in Duitsland, maar in de halve finale verloren van Nederland). WK 1990: Duitsland wint (van Argentinië, met een bleke Maradona). EK 1992: verliezend finalist van Denemarken (overmoed, want Denemarken was onverwacht als invaller opgeroepen omdat Joegoslavië om politieke redenen geweigerd werd). WK 1994: eruit tegen Bulgarije (Stoichkov!) in de kwartfinale. EK 1996: Duitsland wint met 2-1 van Tjechië - een golden goal van Bierhoff in de verlengingen. En toen werd het minder, maar op de WK's toch nog een verloren finale (2002) tegen Brazilië en een verloren halve finale tegen Italië (2006). Tweemaal 0-2.

Maar op dat laatste, 'zwakkere' decennium na stonden de Duitsers pal. Eigenlijk is Mannschaft een afkorting van wat Fussballnationalmannschaft heet, net zo moeilijk te bekampen als uit te spreken.

Je moest er natuurlijk wel typische 'Duitse' trekjes bijnemen. Zoals de kapsels, zeker die in de jaren tachtig. Rudi Völler, Pier Littbarski, zelfs doelman Toni Schumacher, ze maakten hun snit, die een haarmatje in de nek combineerde met een krulletjes-permanent, tot officieuze haardracht van wat zij dachten dat een modebewuste speler was. Het uitzicht van een poedel, maar de nijdige inborst van een Duitse dog: groter dan elke uitdager, en van nature dominant.

Dus deed niemand beter dan de Duitsers. Zeker niet op een toernooi. Ze kenden het recept voor succes al te goed. Al in de jaren zeventig speelde de Mannschaft zoals de Duitsers op dit EK opnieuw doen: in de eerste ronde flirtend met de uitschakeling, niet strevend naar een schoonheidsprijs.

In 1974 verloren Beckenbauer en co. in de eerste ronde de historische wedstrijd tegen Oost-Duitsland. Die match hoort nog altijd bij het nationale Duitse patrimonium, de beelden van de 1-0 van DDR-spits Jürgen Sparwasser zijn even determinerend voor het Duitse zelfbeeld dan de tekst van Die Blechtrommel of de muziek van de symfoniën van Beethoven. Twee weken later is het wel Beckenbauer die de wereldbeker wint, de DDR is al lang uitgeschakeld.

Of neem 1982 en 'de wedstrijd van de schande'. De eerste ronde (Duitsland in een groep met Oostenrijk, Algerije en Chili) draaide link uit voor de Duitsers. Algerije speelde te goed. En in de laatste wedstrijd, Oostenrijk-Duitsland, riskeerden beide ploegen de uitschakeling. Duitsland lag eruit indien Oostenrijk zou winnen of gelijkspelen; Oostenrijk als Duitsland met meer dan twee doelpunten verschil zou winnen.

Na amper elf minuten kopte Horst Hrubesch Duitsland op 1-0: én Oostenrijk én Duitsland virtueel gekwalificeerd. Dat werd prompt ook de eindstand, want vanaf die 11de minuut was er geen voetbal meer. In de tweede helft rukten de spelers op tot maximaal de middellijn. Liefst bleven ze op eigen helft staan. 'Voetbal- porno', fulmineerde de Volkskrant-journalist Ensink, en dat vond wereldwijd bijval.

Inderdaad, vaak waren de Duitsers irritant. Maar vanaf de tweede ronde, wanneer het menens werd, stonden ze er wel. Dan tekende de Mannschaft voor de meest atletische, beste en spectaculairste wedstrijden die een voetballiefhebber kan dromen. Sportieve veldslagen waren het, in de martiale traditie van Pruisen.

Op het WK 1970 speelde Duitsland minstens twee wedstrijden die hun plaats hebben in elke top honderd. De kwartfinale tegen titelverdediger Engeland, een revanche voor de finale van 1966. Engeland komt 2-0 voor, maar Duitsland wint met 2-3, ondermeer dankzij een spectaculaire, achterwaartse kopbal van Uwe Seeler. Vervolgens gaf Duitsland in de halve finale Italië partij. Het werd een gruwelijke, slopende, fascinerende uitputtingsslag. Het drama werd geaccentueerd door Franz Beckenbauer, die na een kwetsuur bleef spelen met één arm in een draagband. Italië won met 4-3. Na verlengingen waarin vijf doelpunten vielen. Beide landen gewaagden van de 'Match van de Eeuw': Partita del secolo, Jahrhundertspiel.

Het was een match die alleen geëvenaard werd door de Frankrijk - Duitsland in 1982: 3-3. Een beroemde, beklijvende, beruchte (doelman Schumacher sloeg spits Battiston ongestraft bewusteloos) wedstrijd die onderdeel van de canon is. Ook hier vielen vier (!) doelpunten in de verlengingen - de Turken zijn geen unicum. Strafschoppen dus. Uli Stielike miste, vrat in zijn wanhoop en verdriet bijna het gras in de middencirkel op, maar de combinatie van Schumacher (stopte strafschop Bossis) en Hrubesch (vlamde voorbij Ettori) kwalificeerden Duitsland met 5-4. Frankrijk huilde. "Ik heb het voetbal niet meer lief sinds 8 juli 1982. Kort voor middernacht", schreef Pierre-Louis Basse. Duitsland juichte. Maar net zoals een uitgeput Italië in 1970 de finale met een kansloze 4-1 verloor van Brazilië (en dan was een goal van Pelé nog onterecht afgekeurd), ging een oververmoeid Duitsland in 1982 met 3-1 de boot in tegen Italië.

Dat zijn de heroïsche wedstrijden waarover iedereen praat. Als Oranje een béétje wilde leren uit zijn geschiedenis, hadden ze zich dat formidabele WK van 1974 mogen herinneren. Cruijff en co. waren zogezegd de besten. Spectaculaire overwinningen in eerste en tweede ronde: 4-1 tegen Bulgarije (het tegendoelpunt was een own-goal), 4-0 tegen Argentinië, en wereldkampioen Brazilië gekild in een historische 2-0, met fabuleuze doelpunten van Cruijff en Neeskens.

Duitsland moest wroeten om de finale te halen. Het leek wel een opera van Wagner, met helden die aan de boorden van de Rijn voor uitzichtloze wanhoop stonden. Helaas is Zweden-Duitsland halvelings vergeten. 2-4 werd het in 1974, een verzopen wedstrijd in een plensende regen. Als voorstopper Georg Schwarzenbeck slordig uitverdedigt, neemt Ralf Edström de bal machtig op de slof. 1-0, "Der Pauckenslag", riepen de Duitsers, alsof ze zelf in een opera zaten. Via Wolfgang Overath en de sierlijke Rainer Bonhoff gaat Duitsland weliswaar over Zweden heen, maar Sandberg egaliseert, en pas in 78ste en de 90ste minuut stellen Jürgen Grabowski en Uli Hoeness de zege veilig, die laatste van op de stip. En zelfs dat volstond niet voor de finale, want de Duitsers moesten nog winnen van Polen. Weer regende het, en de Polen vielen aan en bleven maar aanvallen. Gregorz Lato (topscorer van dat WK), Andrezj Szarmach, Roberto Gadocha, drie spitsen die de honderd meter in minder dan elf seconden liepen, schoten en misten, en alle (on)houdbare ballen ranselde Sepp Maier er toch nog uit. De Poolse keeper (Jan Tomaszewski!), de Poolse verdediging (Jerzy Gorgon! Wladislaw Zmuda! Anton Szymanowski!) stond pal, het Poolse middenveld (Kazimierz Deyna! Henryk Kasperczak!) regeerde. Maar kort voor affluiten duikt Müller op voor Tomazewski. Het is onduidelijk of hij schiet of uitglijdt, maar Müller scoort wel. 1-0, Duitsland naar de finale, naar de wereldbeker. Niet de DDR. Niet Zweden. Niet Polen. Niet Nederland. Geen van de vier ploegen die gedurfder, ontwapenender, creatiever, gevaarlijker en fantasierijker speelden. De Duitsers wonnen. Laat de Nederlanders maar beter zijn. Dat is niet de essentie van (prof)voetbal.

Duitsland is ook de enige ploeg waarvan België niet kon en kan winnen, zelfs niet met de allerbeste teams van Raymond Goethals of Guy Thys. Halve finale EK 1972: Goethals' droomploeg speelt uitstekend, maar Gerd Müller scoort wel twee keer. Goethals kloeg: "Hij heeft maximaal vier keer de bal geraakt, beide voeten samengeteld." Finale EK 1980: in de laatste minuten bonkt Hrubesch op hoekschop de bal voorbij Pfaff: 2-1, een ingestudeerd nummer, onweerstaanbaar uitgevoerd, en zelfs de zo onverschrokken Millecamps trekt verschrikt terug voor de aanstormende kolos. WK 1994: Duitsland wint met 3-2 en heel België blijft meer dan een maand lang pathetisch jammeren omdat scheidsrechter Röthlisberger een strafschop voor Josip Weber niet floot. Onterecht, maar dat deert Duitsers niet.

Dat België het nooit haalt van Duitsland, komt omdat Duitsland een hoogst geperfectioneerde vorm brengt van het betere Belgische voetbal. Ook op dit EK blijkt dit opnieuw. Deze Duitsers vormen de allerbeste counterploeg van Europa, onoverwinnelijk als ze underdog mogen zijn. Als dit Duitsland het spel zelf moet maken, komt het snel in de problemen. Dat bleek tegen Kroatië en tegen Turkije. Duitsland is geen sportieve grootmacht.

Maar laat deze Duitsers aantreden tegen superfavoriet Portugal, dan hebben kunstenaars als Cristiano Ronaldo of Deco nauwelijks een kans. Met tierelantijntjes weten efficiënte Duitsers raad.

Spanje is gewaarschuwd: uitstekend voetbal volstaat niet. Winnen is voor Duiters het enige dat telt. Ze kunnen slechts hopen dat het woordeloze Spaanse volkslied uitschalt boven 'Deutschland, Deutschland über alles'. Dat klinkt misschien simplistisch, maar heeft het voordeel van de duidelijkheid: een volkslied dat precies uitdrukt wat het land wil en de ploeg moet.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234