Zaterdag 19/09/2020

'Laat baas en personeel zelf afspraken maken'

De oplossing voor de discussie over de flexibele werkweek? Stop alle overbodige regeltjes en wetten, stelt Unizo-topman Karel Van Eetvelt. 'Met vertrouwen bereik je veel meer.'

Terwijl de bonden zich klaarmaken om de straat op te trekken tegen de aanpassing van de 38-urenwerkweek, trapt topman Karel Van Eetvelt het Unizo-werkjaar af met een receptie. Zijn boodschap aan hun adres is duidelijk: "Aanpassen aan de realiteit is de enige mogelijke weg."
Hij begrijpt de discussie over meer flexibiliteit ook niet helemaal. "De mensen die straks betogen tegen flexibiliteit, zijn dezelfde die vragen aan onze ondernemers om 24 uur op 24, zeven dagen op zeven beschikbaar te zijn", zegt hij. "Je kunt niet langs de ene kant eisen dat 'het bedrijf' dat dan maar oplost, maar dat de mensen er niet voor opdraaien. We leven in een veranderende samenleving en daar moeten de ondernemers samen met hun werknemers antwoorden op bieden."

Wat stelt u dan voor?
"In het verleden bestonden er nauwelijks wetten over flexibiliteit. En toch werd het goed geregeld. De werkgever maakte duidelijke afspraken met zijn personeel. Vaak ook illegaal, overuren werden in het zwart uitbetaald. Die weg moeten we niet opnieuw op, maar het principe blijft voor ons overeind. De werkgever, die tussen zijn mensen staat, weet dat hij altijd een evenwicht moet zoeken met zijn personeel."

Moet alles dan weer onder tafel geregeld worden?
"Algemene principes zoals de 38-urenweek of sociale bescherming, moet je niet overboord gooien. Die grenzen moet je duidelijk stellen. Maar je moet niet in detail gaan beschrijven welke procedures gevolgd moeten worden wanneer je bepaalde afspraken maakt met je werknemers. In bijna alle kleine bedrijven werkt wederzijds vertrouwen.
In zeer grote ondernemingen, type Coca-Cola, Proximus of BASF, kunnen specifieke afspraken werken. Het probleem is dat de wetgeving daar wordt op afgestemd. Denk aan Bpost waar pestgedrag werd vastgesteld. Op basis van een voorval van een bedrijf van 4.000 mensen werd een wet gemaakt, die onwerkbaar is voor de overgrote meerderheid van de kleine ondernemers."

Hoe garandeer je dat een werknemer niet wordt uitgebuit?
"Is er dan gevaar op uitbuiting in ons land? Laat me een ander voorbeeld geven om mijn punt te maken. We hebben in ons land een gigantisch uitgebreide wetgeving over voedselveiligheid. Verschrikkelijk rigide, met administratieve rompslomp, een hele resem controles, noem maar op. Ik heb aan een politieke partij die die wetgeving mee heeft uitgewerkt gevraagd of er nu een grote vooruitgang is geboekt de laatste vijftien jaar. Wel, ze kon me daar geen antwoord op geven. Dat zegt toch genoeg? Wat is de toegevoegde waarde van zo'n wet?
"Denk je trouwens dat verhuurders bij Airbnb ooit de voedselinspectie over de vloer krijgen? Zij bieden ook ontbijt aan. Maar daar is het de klant die elke dag controles uitvoert. Als het hem niet aanstaat, volgt een scherpe recensie.
"Vandaar mijn vraag: staat zonder rigide arbeidswetgeving plots de deur wagenwijd open voor misbruiken? Ik dacht het niet."

Dus, de ontevreden werknemer moet zijn ongenoegen dan maar uiten met een hashtag?
"Dat gebeurt nu al. Maar vooral: de werknemer die ontevreden is, die vertrekt. Met vertrouwen bereik je veel meer dan met grendels en controlemechenanismen. Ze remmen de economie en kosten handenvol geld."

Het voorstel dat minister van Werk Kris Peeters (CD&V) deze zomer aan de sociale partners voorlegde voldoet daarom niet?
"Daar zitten niets dan grendels in. Er was unanimiteit bij alle sociale partners én alle regeringspartijen, op één na (doelt op CD&V, RW): die wet deugt niet. De bonden reageerden van hun kant erg behoudsgezind. We hebben er alles aan gedaan om met hen een dialoog op te starten. Ze wilden niet. Dan houdt het op."

Intussen moet de regering een gat in de begroting van 4,2 miljard dichten.
"Ik kan je speeches van mij van twintig jaar geleden doorsturen. Toen al waarschuwde ik voor de gevolgen van de vergrijzing. Sinds Dehaene zijn er nauwelijks structurele ingrepen gebeurd. Dat is de essentie. Het is te gemakkelijk om nu de bal door te spelen naar Johan Van Overtveldt (N-VA) omdat die zogezegd verkeerd heeft gerekend.
"Toen Kris (Peeters, RW) zei dat we allemaal boven onze stand leven, had hij overschot van gelijk. We geven meer uit dan er binnenkomt, dat is zo. Het is bedroevend dat er dan op de man wordt gespeeld. In de politieke geschiedenis gebeurt het maar erg zelden dat iemand zo de waarheid durft te zeggen."

Er is toch meer aan de hand? De taxshift is bijvoorbeeld nog niet gefinancierd.
(ontwijkend) "En waar is die taxshift naartoe gegaan? In eerste plaats naar de burgers, niet naar de ondernemers. Die moeten nog wachten. Moet je dat geld dan weer afnemen?"

Vreest u niet dat intussen de hervorming van de vennootschapsbelasting op de lange baan wordt geschoven?
"Dat thema gaat niet weg. Er is geen enkele reden dat grote bedrijven tot vijf keer minder belastingen betalen dan kmo's. Nu gaat de staat op de blote knieën zitten voor macht. Met de transparantie die er nu is, denk aan Panama Papers en Bahama Leaks, kun je zoiets toch niet meer aanvaarden. Ook dat is het gevolg van de veranderende samenleving."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234